Performans ölçüm sistemleri ile kurumsal yönetim endeksi arasındaki ilişkinin analizi: Kurumsal yönetim endeksindeki işletmeler üzerine bir uygulama

Son otuz yılda küreselleşmenin ve teknolojik gelişmelerin etkisiyle artan rekabet baskısı, yalnızca finansal verilere dayalı performans ölçümünün yetersizliğini ortaya koymuş ve çok boyutlu performans ölçüm sistemlerinin gelişimine zemin hazırlamıştır. Öte yandan, küresel finansal krizler ve şirket iflasları kurumsal yönetimin önemini artırmış ve bu doğrultuda kurumsal yönetimi teşvik eden düzenlemeler yapılmıştır. Bu çalışmanın amacı, performans ölçüm sistemleri ile kurumsal yönetim uygulamalarını incelemek ve kurumsal yönetim endeksinde yer alan işletmeler özelinde finansal ve örgütsel performans ile kurumsal yönetim uyum notları arasındaki ilişkiyi analiz etmektir. Kurumsal yönetimin finansal performans üzerindeki etkisini inceleyen gerek ulusal gerekse de uluslararası literatürde çok sayıda çalışma bulunmaktadır. Ancak kurumsal yönetim ile örgütsel performans ilişkisini inceleyen çalışma sayısı oldukça kısıtlıdır. Araştırma kapsamında, çalışmaya katılan 18 şirketin finansal performansı, 2019 yılına ait finansal oranlar kullanılarak çok kriterli karar verme yöntemlerinden olan TOPSIS ile tek bir puana indirgenerek hesaplanmıştır. İşletmelerin örgütsel performansı ise finansal olmayan verilerin de kullanıldığı üç farklı çok boyutlu performans ölçüm sisteminden yararlanılarak belirlenmiştir. Kurumsal yönetim endeksinde yer alan işletmelerin finansal ve örgütsel performansları ile kurumsal yönetim uyum notları arasındaki ilişki Spearman sıra korelasyonu yardımıyla açıklanmaya çalışılmıştır. Araştırmaya katılan şirketlerin 2019 yılı verilerinden elde edilen sonuçlara göre, firmaların finansal performans sıralamaları ile kurumsal yönetim uyum notlarının aynı yönde hareket etmediği ve aralarında bir ilişki olmadığı tespit edilirken, örgütsel performans sıralamaları ile kurumsal yönetim uyum notları arasında % 10 anlamlılık düzeyinde zayıf-orta düzeyde pozitif yönlü bir ilişki olduğu belirlenmiştir.