Periodontal olarak sağlıklı bireylerde günlük içilen sigara miktarına bağlı hipoksiyle indüklenen faktör (HİF) sinyal yolağının araştırılması

Amaç: Periodontal olarak sağlıklı bireylerde günlük içilen sigara miktarı ile oluşan hipoksik ortamın hipoksiyle indüklenebilen sinyal yolağı biyobelirteçleri ve periodontopatojenlerin miktar ve içeriğine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Yöntem: Bu çalışma kontrol grubu (n=20): Sigara kullanmayan ve hayatı boyunca hiç sigara kullanmamış bireyler, 1. grup (n=20): Günlük 5 veya daha az sayıda sigara tüketen bireyler 2. grup (n=20): Günlük 6-10 sigara tüketen bireyler, 3. grup (n=20): Günlük 11-19 sigara tüketen bireyler ve 4. grup (n=20): Günlük 20 veya daha fazla sigara tüketen bireylerden oluşmak üzere toplamda 100 bireyden oluşan 5 grupta yapılmıştır. Hastaların mevcut dişlerinin hepsinden periodontal klinik parametreler ölçülmüş, sağ maksilla 16 nolu dişten eğer yoksa 15 veya 17 nolu dişlerinden diş eti oluğu sıvısı (DOS) alınmıştır. Bakteri varlığının tespiti için için her bireyde belirlenmiş olan gingival sulkustan 2 adet kağıt şerit ile subgingival plak örneği alınmıştır. Diş eti örnekleri gingivektomi veya kron boyu uzatma operasyonu endikasyonu olan kişilerden alınmıştır. Diş eti ve dental plak örneklerine Polimeraz Zincir Reaksiyonu (PZR), DOS örneklerine ise Enzime Bağlı İmmünosorban Deneyi (ELISA) yöntemiyle bakılmıştır. DOS içindeki HIF-1α, HIF-1β, PHD 1 diş etinde HIF-1α, VEGF seviyelerine bakılmıştır. Subgingival dental plak örneklerinde A. actinomycetemcomitans, P. gingivalis, T. forsythia, T. denticola, P. intermedia, P. micros, F. nucleatum, C. recta, E. nodatum, E. corrodens ve C. gingivalis/ochracea/sputigena periodontopatojenlerine bakılmıştır. Bulgular: Yaşa bağlı dağılımlarda gruplar arasında istatistiksel olarak fark yoktur (p>0,05). Gruplar arası plak indeksleri, gingival indeksler ve gingival sulkus derinliği değerlendirildiğinde de istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmamıştır. (p>0,05). Sigara sayısı bütün gruplar arasında istatistiksel olarak farklıdır (p<0,05). ELISA sonuçlarına göre ise HIF-1α değerlerine bakıldığında grup 1, grup 2 ve grup 4'ten anlamlı derece yüksek bulunmuştur (p<0,05). Grup 5 ise grup 1, grup 2 ve grup 4'ten anlamlı derecede yüksek bulunurken grup 3'ten anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p<0,05). HIF-1β değerinde gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktur (p>0,05). Grup 5'in PHD-1 değerlerine bakıldığında grup 1, grup 2 ve grup 3'ten istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0,05). HIF-1α'nın PZR sonuçları ise kontrol geni (GAPDH) sabit tutularak değerlendirildiğinde sigara içen gruplar arasında fark yokken, sigara içenlerde içmeyenlere göre yaklaşık 2 kat artış göstermiştir. VEGF'nin PZR sonuçları ise sigara içenler arasında 20 adet üstü sigara içen grupta artış varken diğer sigara içen gruplar arasında fark yoktur. Sigara içenlerde içmeyenlere göre ise yaklaşık 2 kat artış vardır. Bütün gruplarda T. forsythia, T. denticola, P. intermedia, P. micros, F. nucleatum, C. recta, E. corrodens, C. gingivalis/ochracea/sputigena tespit edilmiştir. 0-5 arası sigara içen grupta E. nodatum tespit edilmemiştir. 20 üstü sigara içen grupta ise A. actinomycetemcomitans ve sigara içmeyen grupta P. gingivalis tespit edilmemiştir. Sonuç: Klinik parametrelerde gruplar arasında anlamlı farklılıklar yoktur. Günlük tüketilen sigara miktarına bağlı olarak hipoksinin artacağı öngörülse de, çalışmamızda hipoksinin günlük tüketilen sigara miktarından bağımsız olarak değişebileceği görülmüştür. Anahtar kelimeler: Sigara; HIF-1α; HIF-1β; VEGF; PHD-1; Periodontopatojen