Profesyonel ve amatör erkek futbol takımı oyuncularının beslenme bilgisinin karşılaştırılması

Bu araştırma ile birlikte profesyonel ve amatör erkek futbolcuların bilgi düzeyleri arasındaki farklar incelenerek sporcuların doğru beslenme bilgisinin önemine dikkat çekilmiştir. Yapılan anket çalışmasıyla sporcuların beslenme bilgi düzeyleri belirlenerek aralarındaki farklar karşılaştırılmıştır. Araştırma, 18-21 yaş arası amatör ve profesyonel erkek futbolcuların beslenme bilgi düzeyi ve kişilik özelliklerini ölçek çalışması ile toplanan verilerin analiz edilmesi süreçlerini içerdiğinden nicel araştırma yöntemlerinin kullanıldığı bir çalışmadır. Araştırmada, iki veya daha fazla sayıdaki değişkenler arasında değişim derecesini belirlemeyi amaçlayan araştırma modeli olan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Ayrıca var olan veya doğal olarak ortaya çıkmış bir durum ya da olayın nedenlerini ve bu nedenlere etki eden değişkenleri ya da bir etkinin sonuçlarını belirlemeyi amaçlayan tarama modeli nedensel karşılaştırma yönteminden de yararlanılmıştır. Araştırmanın evrenini Türkiye'de İstanbul'da yaşayan 18-21 yaş grubu amatör ve profesyonel spor kulüplerinin erkek futbolcuları oluşturmaktadır. Evren içerisinden dört farklı spor kulübünde futbol oynayan 18-21 yaş grubu erkek öğrenciler basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile örneklem olarak seçilmiş ve bu araştırma için 100 kişinin verileri incelenmiştir. Çalışmaya katılan sporculara uygulanan ''Sporcu Beslenme Bilgi Ölçeği'' Trakman (2017) tarafından geliştirilmiştir. Anketin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması Çakıroğlu ve Çırak (2019) tarafından yapılmıştır. Araştırma verileri "The Nutrition for Sport Knowledge Questionnaire' (NSKQ) ölçeğinin Türkçe'ye çevrilmiş hali ile elde edilmiştir. Katılımcılara uygulanan ölçek 89 maddeden oluşan ağırlık Kontrolü (13 ifade), makro Besin Ögeleri (30 ifade), mikro Besin Ögeleri (13 ifade), sporcu beslenmesi (13 ifade), suplemanlar (12 ifade), alkol (8 ifade) olarak 6 alt boyut içermektedir. Araştırmada elde edilen veriler SPSS 24 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Veri setinin normal dağılıma uyum göstermemesi sebebiyle gruplar arası karşılaştırmalarda parametrik olmayan yöntemlerden "Kruskal-Wallis" ve "Mann-Whitney U" testleri kullanılmıştır. Çalışmada amatör ve profesyonel erkek futbolcuların beslenme bilgi düzeyi arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır (p>0,05). Sporcuların, ölçeğin toplam ve alt boyut puanlarına göre beslenme bilgi düzeyi zayıf bulunmuştur. Ağırlık kontrolü alt boyutuna göre amatör erkek futbolcuların aldığı değer (0,94) profesyonel erkek futbolcuların aldığı değere (0,76) göre anlamlı derecede yüksektir. Sonuç olarak, hem amatör futbolcularda hem de profesyonel erkek futbolcularda sporcu beslenmesi konusunda eksiklikleri ve problemlerinin olduğu gözlemlenmiştir. Profesyonel ve amatör erkek futbolcuların beslenme bilgi düzeylerini arttırması hem sporcunun daha bilinçli olması hem de sporcunun performansından verim alınabilmesi için oldukça önemlidir. Bu doğrultuda hedefinde başarı olan kulüpler multidisipliner çalışma disipliniyle profesyonellerden destek almalıdır. Futbolcular ve antrenörler beslenme ile ilgili seminer ve kurslara katılmalı, uzmanlardan eğitim almalı ve multidisipliner bir ekiple iş birliği yapmaları gerekmektedir. Beslenmenin performans üzerindeki etkilerini göz önünde bulundurarak amatör ve profesyonel kulüplerin sporcu beslenmesine daha fazla önem göstermeleri ve bu konuda uzmanlaşan diyetisyenlerle çalışmalarının desteklenmesi gerekmektedir.