Siyasi ve sosyal hayatta etkin bir güç: Timurlu hanedan kadınları

Kadın bir toplumu oluşturan ve şekillendiren temel yapı taşlarından biridir. Toplumların geçmiş yaşamlarını, kültürlerini, sosyal hayatlarını ve mücadelelerini inceleyen tarih biliminin, bireylerin toplum içerisindeki faaliyetlerini görmezden gelmediği gibi cinsiyetler arası bir ayrım gözetmesi de söz konusu değildir. Bu bağlamda tarihte ağırlıkla her ne kadar büyük zaferler kazanmış hükümdarların rolleri araştırma konusu olsa da siyasi ve sosyal hayatta etkin konumlarıyla yaşadıkları döneme damgasını vurmuş olan hanedan kadınlarının faaliyetleri de dikkat çekmektedir. Kurucusu Timur'un adıyla anılan Timurlular Devleti'nde (1370-1506) hanedan mensubu kadınların siyasi ve sosyal hayattaki rolleri araştırmanın temel konusudur. Timurlu tarihi araştırmalarında birçok konu ele alınmışken Timurlu hanedan kadınlarına dair müstakil bir tez çalışmasının olmadığı görülmüş ve bu sebeple araştırmaya konu olarak seçilmiştir. Timurlu hükümdarları ve mirzaları Cengiz Han'ın soyundan gelen ve Timurlu hanedanına mensup olan kadınları hükümdarlıklarının kabulü için birer meşruiyet kaynağı olarak görmüşlerdir. Aynı zamanda güçlü emirlerin kızları ile evlenerek siyasi ittifak kurmuşlardır. Dolayısıyla hanedan kadınlarına verilen önem artmış ve Timurlu Devleti'nin siyasi, sosyal ve kültürel yaşamında etkin olan hanedan kadınları ortaya çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: Mâverâünnehir, İran, Timur, Timurlu Hanedanı, Timurlu Kadını