Sosyal bilgiler ders kitaplarında kültür ve miras ünitesi'nin kazanımlarının incelenmesi

Bu çalışmada 2018-2019 eğitim ve öğretim yılından itibaren Ortaokul ve İmam Hatip Ortaokullarında okutulan Sosyal Bilgiler7. sınıf ders kitabının 2. ünitesi olan ve Osmanlı İmparatorluğu kuruluş ve yükselme devri, iskân, istimalet politikaları, millet sistemi, Osmanlı'da askeri, sosyal ve kültürel yapı, coğrafi keşifler, rönesans, aydınlanma çağı, reform, Fransız ihtilali, sanayi inkılâbı, sömürgecilik konularını kapsayan Kültür ve Miras ünitesi incelemeye alınmıştır. İncelenen ünitede; 1739 Sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu, 2012 yılında 28409 sayılı resmi gazetede ilan edilen Milli Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları ve Eğitim Araçları Yönetmeliği ile 2018 Sosyal Bilgiler Öğretim Programı'nın kazanımları gözetilerek; Kültür ve Miras Ünitesinin fiziksel, eğitsel, görsel, dil ve anlatım özellikleri bakımından incelenmesi amaçlanmıştır. Nitel araştırma modellerinden durum çalışması niteliğinde olan bu çalışma literatür tarama yöntemi ile kaleme alınmıştır. Araştırmadan çıkan sonuç özetle; Kültür ve Miras Ünitesinde Osmanlı'da askeri ve kültürel yapı konularının detaya girmeden ancak eksik bilgiler ile ele alındığı, Osmanlı kuruluş ve yükselme devri ile aynı ünite içinde yer alan kültürel yapı konularının hemen ardından Avrupa'da uyanış konularının yer almasının kronolojik sıralamayı bozduğu ve ünitede yer alan bilgilerin iç içe geçtiği gözlemlenmiştir. Ayrıca ünite içerisindeki pek çok yabancı kökenli sözcüğün Türk Dil Kurumu kurallarına göre yazılmadığı, mekânı tasvir etmek üzere kullanılan haritaların ölçeklendirme, renklendirme ve içerik konusunda hatalı olduğu anlaşılmıştır. Bu durum ise ders kitabının hazırlanmasında Milli Eğitim Temel Kanunu, Ders Kitapları ve Eğitim Araçları Yönetmeliği'nin esaslarının göz ardı edildiği hususunu ortaya çıkarmıştır.