Timol'ün sıçanlarda subkronik kadmiyum maruziyeti ile oluşan testis toksisitesine etkisi

Amaç: Bu çalışmada kadmiyuma subkronik maruziyetle oluşabilecek testis hasarını, oluşan hasarda antioksan/oksidan dengenin önemini ve bu hasara karşı antioksidan özelliği olan timolün olası etkilerinin histolojik ve biyokimyasal olarak araştırılması amaçlandı. Metod: Çalışmamızda; 40 adet, 6-7 haftalık Sprague-Dawley cinsi erkek sıçan 4 gruba ayrılarak kullanılmıştır. Subkronik olarak nitelediğimiz çalışmamızda deney periyodu 90 gün olarak belirlenmiştir. Deney periyodu boyunca kontrol grubu %0,08 etanol, kadmiyum grubu 50 mg/L kadmiyum klorür, timol grubu 111,1 mg/L timol ve %0,08 etanol, kadmiyum+timol grubu ise 50 mg/L kadmiyum klorür ile 111mg/L timol ve %0,08 etanol içeren içme suyuna ad libitum olarak maruz bırakılmıştır. Deney periyodu boyunca denekler haftalık olarak tartılmıştır. 91. günde denekler ketamin anestezisi altında dekapitasyon ile sakrifiye edildiler. Deneklerin sol testisleri histolojik, sağ testisleri ise biyokimyasal analizlerde kullanıldı. Sol epididimisler sperm analizi için kullanılırken, histolojik analiz için de sağ epididimisler kullanıldı. Histolojik analizde epididimis dokularına hematoksilen&eozin boyama, testis dokularına ise hematoksilen&eozin, Masson trikrom, periyodik asit-Schiff ve TUNEL boyamaları yapıldı. Biyokimyasal analizde ise testis dokusunda testosteron, kaspaz-3, Tümör Nekroz Faktörü-alfa, total oksidan seviye, total antioksidan seviye, oksidatif stres indeksi, glutatyon peroksidaz seviyelerine bakıldı. Bulgular: Elde edilen verilere göre; kadmiyum vücut ve testis ağırlığında azalmaya, sperm vitalitesi yüzdesinde azalmaya, teratozoospermik indekste ve anomalilerin dağılımında kuyruk anomalilerinde rölatif artışa, Johnsen skorunda azalmaya, immatür hücre dökülmüş lümen yüzdesinde artmaya, lümeninde azalmış spermatozoa içeren ve epitelinde ayrılma olan tübül yüzdesinde artmaya, total seminifer tübül hacminde azalmaya, total seminifer tübül uzunluğunda ve alanında azalmaya, germinal epitel kalınlığının seminifer tübül çapına oranında ve seminifer epitel alanının seminifer tübül alanına oranında azalmaya, total Sertoli hücresi sayısında ve total yuvarlak spermatid sayısında azalmaya, interstisyel alan başına düşen Leydig hücresi ve gram testis başına düşen yuvarlak spermatid sayısında azalmaya, günlük sperm üretiminde ve gram testis başına düşen günlük sperm üretiminde azalmaya, bağ dokusu alanı yüzdesinde artmaya sebep olduğu izlenmiştir. Timol; kadmiyumun neden olduğu bu hasar parametrelerinden vücut kütlesinde, sperm vitalitesi yüzdesinde ve Johnsen skorunda istatistiksel olarak anlamlı boyutta iyileşme sağlamıştır. Lümenine immatür hücre dökülmüş lümen, lümeninde azalmış spermatozoa içeren tübül ve epitelinde ayrılma olan tübül yüzdesinde; total seminifer tübül hacminde, germinal epitel kalınlığının seminifer tübül çapına ve seminifer epitel alanının seminifer tübül alanına oranında; bağ dokusu alanı yüzdesinde ise kısmi iyileşmeye sebep olmuştur. Sonuçlar: Sonuç olarak kadmiyum; vücut ve testis ağırlığında, sperm vitalitesinde, Johnsen skorunda, tübüler doku hacminde, tübül uzunluğunda, tübül alanında, germinal epitel kalınlığının seminifer tübül çapına oranında, epitel alanının seminifer tübül alanına oranında, çeşitli testis hücrelerinde ve bağ dokusu yüzdesinde azalma; teratozoospermik indekste, immatür hücre dökülmüş lümen yüzdesinde, lümeninde azalmış spermatozoa içeren tübül yüzdesinde, epitelinde ayrılma olan tübül yüzdesinde artma yaparak hasar oluştururken timolün bu parametrelerden vücut ağırlığı, sperm vitalitesi yüzdesi ve Johnsen skorunda anlamlı bir iyileşmeye sebep olduğunu söyleyebiliriz.