Topraksız tarımda kıvırcık yapraklı baş salata ve biberde led aydınlatmanın verim, bitki gelişimi, mineral madde alımı ve yaprak nitrat birikimine etkisi

Bu çalışma, 2015-2016 yılı erken ilkbahar-yaz ve kış süresinde Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi'ne ait ısıtmasız cam serada topraksız yetiştirme tekniği kullanılarak yürütülmüştür. Bitkisel materyal olarak Funly Fı kıvırcık yapraklı baş salata çeşidi ve Balca F1 biber çeşidi, yetiştirme ortamı olarak ise 2:1 oranında cocopeat ve perlit karışımı kullanılmıştır. Deneme tesadüf parselleri deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Denemede güneş ışığına ilave farklı renkli LED ışıkların (mavi, sarı, kırmızı, mavi+sarı, mavi+kırmızı, sarı+kırmızı, mavi+sarı+kırmızı) bitki gelişimleri üzerine etkileri incelenmiştir. Işık kaynağı olarak farklı renkte SMD şerit LEDler kullanılmıştır. Işık uygulamaları bitki çapı, bitki boyu, SÇKM, pH, titreedilebilir asit, C vitamini ve bitki besin elementi konsantrasyonları üzerine etki etmemiştir. İlkbahar ve kış kıvırcık yapraklı baş salata verimlerinde istatistiksel olarak önemli fark çıkmıştır. Işık uygulamaların da kontrole göre % 1 önem düzeyinde artış gözlenmiştir. Denemede kırmızı ve kırmızı mavi ışık kombinasyonları kontrole göre verimde kıvırcık yapraklı baş salatada %1, biber bitkisinde ise % 5 önem düzeyinde artış elde edilmiştir. En yüksek toplam bitki baş ağırlığı ilkbahar uygulamasında 840 gr/adet iken kış uygulamasında 732 gr/adet olarak kırmızı ışık uygulamalarında ortaya çıkmıştır. Biber bitkisinde ise en yüksek toplam meyve verimi 703.4 gr/bitki olarak mavi ışıkta elde edilmiştir. Işık uygulamalarında kontrole göre bitki yaprak nitrat miktarları istatistiksel kıvırcık yapraklı baş salatada % 1 ve biber bitkisinde % 5 önem düzeyinde azalmaya neden olmuştur. Elde edilen sonuçlar kontrol şartları ile karşılaştırıldığında en düşük nitrat içerikleri ilkbahar uygulamalarında 1764.5 mg NO3-kg- , kış uygulamalarında 1898.6 NO3-kg- ve biber uygulamalarında 75.4 NO3-kg- olarak elde edilmiştir. Kış döneminde yetiştirilen kıvırcık yapraklı baş salata yapraklarında ilkbahara göre daha fazla nitrat miktarı ölçülmüştür. Işık uygulamaları ile kontrole göre yaprak nitrat miktarında azalış göstermiştir. Sonuç olarak, kırmızı ve mavi ışık uygulamaları ve bunların kombinasyonları verim ve bitki gelişimini artırırken nitrat içeriğini düşürmüştür.