Video destekli öğretimin hemşirelik öğrencilerinin hemşirelik süreci uygulama becerileri ve klinik performansta öz-yeterlikleri üzerine etkisi

Araştırma, hemşirelik eğitiminde video destekli öğretimin öğrencilerin hemşirelik süreci uygulama becerileri ve klinik performansta öz-yeterlikleri üzerine etkisini saptamak amacıyla yarı deneysel olarak yapılmıştır. Araştırma, Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi'nde 1 Ekim 2018- 30 Haziran 2019 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırma evrenini; 2018-2019 öğretim yılında Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi ikinci sınıfında öğrenim gören 296 öğrenci oluşturmuştur. Örneklem seçiminde öğrenciler öncelikle cinsiyet ve akademik not ortalamalarına göre randomize edilmiş, daha sonra kura yöntemi ile 36 öğrenci uygulama, 36 öğrenci kontrol grubunda olmak üzere toplam 72 öğrenci araştırma örneklemine dahil edilmiştir. Veriler araştırmacı tarafından anket yöntemiyle toplanmıştır. Verilerin toplanmasında 'Öğrenci Tanıtıcı Özellikler Formu', 'Hemşirelik Süreci Uygulama Becerisi Değerlendirme Formu' ve 'Klinik Performansta Öz-Yeterlik Ölçeği' kullanılmıştır. Hem kontrol hem uygulama grubuna aynı anda sınıf ortamında hemşirelik süreci konusu teorik olarak anlatılmış ve arkasından örnek bir vaka için hazırlanmış olan hemşirelik süreci örneği paylaşılmıştır. Uygulama grubuna, senaryo doğrultusunda hazırlanan ve uzman görüşü alınmış olan hemşirelik süreci uygulama videosu izlettirilmiştir. Uygulama grubundaki öğrencilerin mail adreslerine tanımlanan şifre ile girebilecekleri video linki yönlendirilmiş ve öğrencilerin klinik uygulama süresince videoya ulaşıp istedikleri kadar izlemeleri sağlanmıştır. Öğrencilerin klinik uygulama sırasında hazırlamış oldukları hemşirelik süreçleri/bakım planları, "Hemşirelik Süreci Uygulama Becerisi Değerlendirme Formu" kullanılarak değerlendirilmiştir. Öğrencilerin klinik performanstaki öz-yeterliklerinin değerlendirilmesi amacıyla, "Klinik Performansta Öz-Yeterlik Ölçeği' kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; sayı ve yüzdelik dağılımlar, Pearson ki kare testi, Kruskal-Wallis ve Mann-Whitney U testi kullanılmıştır. Araştırmanın yapılabilmesi için Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu'ndan ve Hemşirelik Fakültesi Dekanlığı'ndan yazılı izin alınmıştır. Araştırma sonucunda; öğrencilerin yaş ortalamasının 20.18±0.53 olduğu, %84.7'sinin kadın olduğu, %80.6'sının hemşirelik mesleğini isteyerek seçtiği, hemşirelik süreci öğretimini %40.3'ünün yeterli bulduğu saptanmıştır. Uygulama grubundaki öğrencilerin; veri toplama, hemşirelik tanılarının belirlenmesi, girişimlerin planlanması, uygulama, değerlendirme ve hemşirelik süreci uygulama toplam beceri puan ortancalarının, kontrol grubundaki öğrencilerden anlamlı derecede daha yüksek olduğu (p<0.05), benzer şekilde veri toplama, tanılama-planlama, değerlendirme alt boyutu ve klinik performansta öz-yeterlik toplam puan ortancalarının kontrol grubundaki öğrencilerden anlamlı derecede daha yüksek (p<0.05) olduğu bulunmuştur. Uygulama ve kontrol grubundaki öğrencilerin uygulama alt boyutu puan ortancaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı (p>0.05) saptanmıştır. Öğrencilerin cinsiyet, hemşirelik mesleğini isteyerek tercih etme ve hemşirelik süreci öğretimini yeterli bulma durumunun; hem hemşirelik süreci uygulama beceri puanını hem de klinik performansta öz-yeterlik puanını etkilemediği bulunmuştur. Video destekli öğretimin hemşirelik öğrencilerinin hemşirelik süreci uygulama becerileri ve klinik performansta öz-yeterlikleri üzerine olumlu etkisi olduğu belirlenmiştir. Anahtar Sözcükler; Hemşirelik; video destekli öğretim; hemşirelik süreci; klinik performans; öz-yeterlik.