Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kültürel ihtiyaç analizi

Yabancı dil olarak bir dilin öğretimi çok eskilere dayansa da son yüzyılda gelişen ve değişen dünya ve buna bağlı olarak hızlı teknolojik gelişmeler, dil öğretimi konusunun milletler için "ihtiyaç" haline gelmesine neden olmuştur. Başbakanlık himayesinde "Yurt Dışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı" aracılığı ile üniversiteler bünyesinde merkez statüsünde açılan Türkçe Öğretimi Uygulama ve Araştırma Merkezleri bu alana en büyük hizmeti veren kamu kuruluşları olmuşlardır. Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi alanındaki bu çalışmanın amacı, Türkiye'de lisans ve lisansüstü öğrenim gören uluslararası öğrencilerin kültürel ihtiyaçlarının belirlenmesi ve öncelikli olarak Türkçe öğretiminde verilmesi gereken kültürel unsurların tespit edilmesi temel amaç olarak belirlenmiştir. Bu araştırmada nicel ve nitel veriler ile karma desen yöntemi uygulanmıştır. Nicel veriler Türkiye'deki 53 farklı üniversitede okuyan 735 uluslararası lisans ve lisansüstü öğrenciden toplanmıştır. Ayrıca 5 farklı üniversitede okuyan 20 öğrenci ile yüz yüze görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın nicel verileri "Ibm spss statistics 24" nitel verileri ise "maxqda" programı ile analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda elde edilen veriler değerlendirildiğinde, Türk kültürünün aktarımında öğretmenin önemli rol oynadığı, ders kitapları ve ek malzemelerin çok yararlı olduğu ve ders dışı yapılan gezilerin ise öğrencilerin dil ve kültürel gelişimine katkı sağladığı anlaşılmıştır. Twitter ve facebook gibi günümüz sosyal iletişim kanallarından daha ziyade televizyon ve radyonun kültür aktarımına önemli katkısı olduğu tespit edilmiştir. İletişimsel yaklaşımla dil öğretiminde Türk kültürü bağlamında öncelikle aile yapısının, Türk filmlerinin, Türk tiyatro ve edebiyatının aktarılması; politika ve tarihle ilişkilendirilecek konuların belirli seviyelerden sonra ele alınması gerektiği anlaşılmıştır. Türkiye'de öğrenim gören uluslararası lisans ve lisansüstü öğrencilerin kültürel ihtiyaçlarının tespiti amacıyla yapılan bu araştırma sonuçlarının öğretim programları ve öğretim malzemelerinin geliştirilmesinde katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Türkçe, uluslararası öğrenci, kültür, kültürel ihtiyaç, ihtiyaç analizi.