Theses supervised by Prof. Dr. Ferit Kargın
12 theses · Çukurova University
Cyprinus carpio'da bakırın karaciğer ve solungaç dokularında birikimi ve metal bağlayıcı protein sentezine etkisi
öz YÜKSEK LİSANS TEZİ CYPRİNUS ÇARPIMDA BAKIRIN KARACİĞER VE SOLUNGAÇ DOKULARINDA BİRİKİMİ VE METAL BAĞLAYICI PROTEİN SENTEZİNE ETKİSİ Özgür FIRAT ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ BİYOLOJİ ANABİLİM DALI Danışman: Prof. Dr. Ferit KARGIN Yıl:2004., Sayfa :59 Jüri: Prof. Dr. Ferit KARGIN : Prof. Dr. Seyhan TÜKEL : Yrd. Doç. Dr. Hatice K. GÜVENMEZ Bu araştırmada 0.1 ve 1.0 ppm derişimlerinde Cu içeren ortama 10 ve 20 günlük sürelerle bırakılan Cyprinus carpiö'mm. karaciğer ve solungaçlarında bakırın birikimi ve metal bağlayıcı protein düzeylerine etkisi incelenmiştir. Denenen tüm koşullarda organlardaki bakır birikimi süreye ve ortam derişimine bağlı olarak artmıştır. En yüksek bakır birikimi karaciğerde bulunmuş, bunu solungaç dokusu izlemiştir. C. carpiö>ram karaciğer ve solungaç proteinleri SDS-poliakrilamid jel elektroforez yöntemiyle saptanmıştır. Çalışılan tüm konsantrasyonlarda, karaciğerde 40-54 kDa arasında orta molekül ağırlıkta (OMAP) 5 band, 66-170 kDa arasında yüksek molekül ağırlıklı (YMAP) 6 band olmak üzere toplam 11 protein bandı, solungaçlarda ise 64-101 kDa arasında YMAP'den 4 band ve 25-48 kDa arasmda OMAP'den 5 band olmak üzere toplam 9 protein bandı saptanmıştır. Deney gruplarının tümünde karaciğerde saptanan 11 protein bandının densitometredeki ölçümlerin de 170, 136, 113 ve 88 kDa olan YMAP bantlarında ve 40 kDa OMAP bandının protein yoğunluğu kontrol balıklarıyla karşılaştırıldığında önemli derecede artmıştır. Solungaçlarda ise 90 ve 72 kDa olan YMAP bandlannda ve 30, 26 ve 25 kDa olan OMAP bantlarının protein yoğunluklanmn önemli oranda arttığı belirlenmiştir. Hem karaciğer hem de solungaçlarda protein bantlanndaki yoğunluk artışı derişim ve süre açısından bir ayrım göstermemiştir. Anahtar Kelimeler :Bakır, Balık, Birikim, Metal Bağlayıcı Protein, Cyprinus carpio
Oreochromis niloticus'ta metal (Zn,Cd) ve metal karışımının (Zn+Cd) kan dokusunda fizyolojik ve biyokimyasal parametreler üzerine etkisi
Bu araştırmada farklı sürelerde çinko, kadmiyum ve çinko+kadmiyumun farklı ortam derişimlerine bırakılan Oreochromis niloticus'un kan parametreleri üzerine metallerin etkisi incelenmiştir. Balıklar 0.5 ve 5.0 mg/L Zn ve 0.1 ve 1.0 mg/L Cd ve 0.5 mg/L Zn+0.1 mg/LCd ve 5.0 mg/L Zn+1.0 mg/L Cd karışımlarına 7, 14 ve 28 günlük sürelerle bırakılarak kan dokusunda metal birikimi ile fizyolojik ve biyokimyasal parametreler belirlenmiştir. Deney süresince balıklarda ölüm gözlenmemiştir. Kan dokusunda metal birikimi ortamda metal derişiminin artışı ve etkide kalınan sürenin uzamasıyla artmıştır. Metallerin kan dokusunda birikimi metallerin tek tek etkisiyle karşılaştırıldığında metal karışımında daha düşük olduğu belirlenmiştir. O. niloticus'da Zn, Cd ve Zn+Cd karışımı kan ve serum parametrelerinde değişikliğe neden olmuştur. Etkide kalınan süre ve ortam derişiminin artışıyla alyuvar, akyuvar, hematokrit, hemoglobin, kolesterol, trigliserid, Ca, Na ve Cl düzeyleri ile ChE aktivitesi azalmış, CAT, G6PD, ALT, AST, ALP, LDH ve LP aktivitesi ile GSH, serum albumin, transferrin, seruloplazmin, IgA, IgG, kortizol, glukoz, total protein ve K düzeyleri artış göstermiştir. İncelenen bütün kan parametreleri üzerine metallerin etkisinin düşük derişimlerine oranla yüksek derişimlerinde daha fazla ve bu etkilerinin Zn+Cd>Cd>Zn şeklinde olduğu saptanmıştır. O. niloticus'un hemoglobin ve plazma proteinleri Selüloz Asetat Elektroforez yöntemiyle belirlenmiştir. Çalışılan tüm konsantrasyonlarda hemoglobinde 3 band ve plazmada ise 8 protein bandı saptanmıştır. hemoglobin bandlarından (hb1, hb2, hb3), 2'si anodic, 1 katodik olarak belirlenmiştir. Plazma proteinlerinde 60-94 kDA arasında orta molekül ağırlıkta (OMAP) 4 band ve 120-273 kDA arasında yüksek molekül ağırlıkta (YMAP) 4 band saptanmıştır. 60, 78 ve 94 kDA OMAP ve 120, 132 ve 176 kDA YMAP bandlarının protein yoğunluğunun arttığı belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler : Çinko, Kadmiyum, Oreochromis niloticus, Kan Parametreleri, Elektroforez
Oreochromis niloticus'un doku ve organlarında kadmiyum birikimi üzerine çinkonun etkisi
Bu ara?tırmada çinkonun Oreochromis niloticus'un böbrek, karaciğer, solungaç, kas ve kan dokularında kadmiyum birikimi üzerine etkileri incelenmi?tir. Balıklar 7, 14 ve 21 gün sürelerle 0.1 mg/L Cd, 0.1 mg/L Cd+0.5 mg/L Zn ve 1.0 mg/L Cd, 1.0 mg/L Cd+5.0 mg/L Zn karı?ımının etkisine bırakılarak dokularda kadmiyum birikimi Atomik Absorbsiyon Spektrometresi ile belirlenmi?tir. Çalı?ılan dokularda kadmiyum birikimi ortam deri?iminin ve sürenin uzamasıyla artmı?tır. En yüksek kadmiyum birikimi böbrek dokusunda bulunmu?, bunu karaciğer, solungaç ve kas dokusu izlemi?tir. Etkide kalınan tüm sürelerde, O. niloticus'un dokularında kadmiyum birikimi çinkonun varlığında azalmı?tır. Denenen tüm ko?ullarda çinko O. niloticus'un böbrek ve solungaç dokularında kadmiyum birikimini önemli ölçüde dü?ürmü?tür. Anahtar Kelimeler : Kadmiyum, Çinko, Birikim, Balık, Oreochromis niloticus
Oreochromis niloticus ve Cyprinus carpio` da bakır ve kurşun birikiminin solungaç, kas, karaciğer, böbrek ve kan dokularındaki iyon dağılımı üzerine etkisi
Bu çalışmada Cyprinus carpio ve Oreochromis niloticus'un farklı dokularında bakır ve kurşun birikimi ve farklı derişimlerindeki metal ortamlarının ve bu ortamlarda kalma sürelerinin kan serum ve dokularda Na+, K+, Ca++, Mg++ ve Cl- iyonlarına etkileri incelenmiştir.Hayvanlar 0.1, 0.5, 1.0 ve 5.0 mgL-1 Cu ve Pb derişimlerinde 10, 20 ve 30 günlük sürelerle bırakılarak karaciğer, böbrek, solungaç ve kas dokularındaki metal birikimi ile iyon derişimleri Atomik Absorbsiyon Spektrofotometrik yöntemle saptanmıştır.C. carpio ve O. niloticus'da bakır birikimi en fazla karaciğerde olurken, kurşun birikimi ise böbrek dokusunda olduğu belirlenmiştir. Böbrek dokusunda kurşun birikimi hariç tüm doku ve organlardaki metal birikiminin C. carpio'da O. niloticus'a oranla önemli düzeyde yüksek olduğu bulunmuştur. Her iki balık türünde de dokularda bakır birikimi oranları kurşundan daha yüksek olduğu saptanmıştır.C. carpio ve O. niloticus'da bakır ve kurşunun en yüksek oranda karaciğer ve böbrek dokusunda biriktiği, en düşük birikiminin ise her iki türde de kasta olduğu saptanmıştır.Serum ve doku iyon (Na+, K+, Ca++, Mg++ ve Cl-) düzeyleri bakır ve kurşun tarafından etkilenmiştir. Her iki türde de denenen kurşun ortam derişimleri karaciğer ve böbrek dokusu Na+ düzeyinde bir azalmaya solungaç dokusunda ise bir artışa neden olmuştur. Bakır ve kurşun ortam derişimleri kas dokusu Na+ düzeyinde bir değişiklik yapmamıştır. C. carpio'da denenen tüm koşullarda bakır, karaciğer ve solungaç Na+ düzeyini düşürmüş, böbrek dokusunda Na+ düzeyini arttırmıştır. Her iki türde de deney sürelerinin sonunda kan serum Na+ düzeyleri bakır ortam derişimlerinin etkisinde azalırken, kurşun ortam derişimlerinin etkisinde artış göstermiştir.Her iki türde, denenen tüm koşullarda bakır ve kurşun karaciğer K+ düzeylerinde önemli değişiklik yapmamıştır. O. niloticus'da bakır ve kurşun böbrek dokusu K+ düzeyini arttırırken kurşun solungaç dokusu K+ düzeyini azaltmıştır. O. niloticus serum K+ düzeyi bakır ve kurşun ortam derişimlerinin etkisinde artmıştır. C. carpio'da denenen sürelerde bakır ortam derişimleri serum K+ düzeyini arttırırken, kurşun ortam derişimlerinde ise azalmıştır.O. niloticus'da 10 ve 20. gün sonunda denenen bakır ve kurşun ortam derişimleri karaciğer ve solungaç dokusu Ca++ düzeylerini arttırmıştır. Denenen sürelerde bakır derişimleri C. carpio'nun tüm dokularında Ca++ düzeyini arttırmıştır. Karaciğer hariç, C. carpio'nun denenen dokularında Ca++ düzeyleri kurşun ortam derişimleri etkisinde artmıştır. O. niloticus serum Ca++ düzeyi bakır ve kurşun ortam derişimlerinin etkisinde azalmıştır. C. carpio'da bakır ortam derişimleri serum Ca++ düzeyini düşürürken, kurşun ortam derişimlerinin etkisinde ise artmıştır.Her iki metalde 30. günde O. niloticus'un solungaç ve kas dokusu Mg++ düzeyinde bir artışa, böbrek dokusunda ise bir azalmaya neden olmuştur. C. carpio'da kurşun ortam derişimleri karaciğer, böbrek ve kas dokusu Mg++ düzeylerini arttırmıştır. Bakır ve kurşunun etkisinde ve denenen tüm sürelerde serum Mg++ düzeyi O. niloticus'da azalırken, C. carpio'da arttığı gözlenmiştir.
Bakır ve bakır+EDTA kompleksinin etkisinde bırakılan Oreochromis niloticus (L) bakırın kan dokusunda birikimi ve serum kan enzim aktivitelerine etkisi
Bu araştırmada bakır ve bakır+EDTA karışımlarına bırakılan Oreochromis niloticus'un bakırın kan dokusunda birikimi ile serum enzim aktivitelerine üzerine etkisi incelenmiştir. Balıklar 7, 14 ve 21 gün sürelerle 0.1 mg/L, 0.5 mg/L ve 1.0 mg/L Cu ve 0.1 mg/L Cu+0.3 mg/L EDTA, 0.5 mg/L Cu+1.5 mg/L EDTA ve 1.0 mg/L Cu+3.0 mg/L EDTA karışımlarına bırakılarak kan dokusunda bakır birikimi ile serum enzimleri belirlenmiştir.Bu çalışmada kan dokusunda bakır birikimi ortamda bakır derişiminin artışı ve etkide kalınan sürenin uzamasıyla artmıştır. Denenen tüm şartlarda Cu+EDTA karışımına bırakılan balıkların kan dokusunda Cu birikimi yalnız bakırın etkisine bırakılan balıklara oranla daha düşük düzeyde olduğu saptanmıştır. Çalışılan tüm koşullarda EDTA O. niloticus'un kan dokusunda bakır birikimini önemli ölçüde azaltmıştır.O. niloticus'da Cu ve Cu+EDTA karışımı serum enzimlerinde değişikliğe neden olmuştur. Cu ve Cu+EDTA'nın etkisinde serum enzim aktivitelerinin (Alanin aminotransferaz, Aspartat aminotrasferaz, Alkalen fosfataz, laktat dehidrojeneaz ve lipaz arttığı gözlenmiştir.
Oreochromis niloticus'da bakır, kadmiyum ve bakır-kadmiyum etkileşiminde metallerin doku ve organlarda birikimi, eliminasyonu ve antioksidant enzim aktivitelerine etkileri
Oreochromis niloticus'lar 0.6, 3.0 ve 6.0 mgL-1 Cu ve 0.2, 1.0 ve 2.0 mgL-1 Cd ve 0.6 mgL-1 Cu+ 0.2 mgL-1 Cd, 3.0 mgL-1 Cu+ 1.0 mgL-1 Cd ve 6.0 mgL-1 Cu+2.0 mgL-1 Cd karışımlarına 15 ve 30 günlük sürelerle bırakılarak dokularında metal birikimi ve enzim aktiviteleri belirlenmiştir. 15 günlük süre sonunda metal kontamine balıklar 30 günlük eliminasyon periyodu için temiz su bulunan akvaryumlara aktarılmışlardır.Tüm dokularda yüksek düzeyde bakır ve kadmiyum biriktiği belirlenmiştir. Dokularda bakır birikimi kadmiyumun varlığında önemli düzeyde artarken, ortamda bakırın bulunması dokularda kadmiyum birikiminin azalmasına neden olmuştur.Bakırın yüksek derişimlerinde karaciğer ve solungaç dokusunda katalaz (CAT) aktivitesi azalmıştır. 30.günde kadmiyumun yüksek derişimleri, böbrek, solungaç ve kas dokusu CAT aktivitesini kontrol değerlerine göre önemli derecede artırmıştır.Bakırın yüksek derişimlerinin etkisinde her iki sürede de karaciğer süperoksit dismutaz (SOD) aktivitesi azalırken, böbrek, solungaç ve kas dokusunda ise artığı belirlenmiştir. 15. günde yüksek kadmiyum derişimlerinin etkisinde SOD aktivitesi karaciğerde bir azalma göstermiş, böbrek dokusunda ise artmıştır.Dokularda glutamat piruvat transaminaz (GPT) aktivitesi tüm bakır ortam derişimlerinin etkisinde artış göstermiştir. Kadmiyumun yüksek ortam derişimlerinde karaciğer GPT aktivitesi azalırken, böbrek ve solungaç dokusu GPT aktivitesi artmıştır.Bakırın denenen tüm derişimleri karaciğer ve böbrek dokusu glukoz-6-fosfat dehidrojenaz (G6PD) aktivitesinin azalmasına, solungaç dokusunda ise bir artışa neden olmuştur. Solungaç dokusu hariç, kadmiyumun etkisinde diğer dokularda G6PD aktivitesinin bir değişiklik göstermediği, solungaç dokusunda ise arttığı belirlenmiştir.
Oreochromıs niloticus'da bakır ve bakır-kalsiyum, bakır-edta komplekslerinde bakırın farklı dokularda birikimi, enzimatik olmayan antioksidantlar ve detoksifikasyon enzim aktivitelerine etkileri
Bu araştırmada Cu, Cu+EDTA ve Cu+Ca karışımlarına bırakılan Oreochromis niloticus'da bakırın dokularda birikimi ile enzimatik olmayan antioksidantlar ve detoksifikasyon enzim aktiviteleri üzerine etkisi incelenmiştir. Balıklar 0.1, 0.5 ve 1.0 mg/L Cu ve 0.1 mg/L Cu+1.0 mg/L Ca, 0.5 mg/L Cu+5.0 mg/L Ca, 1.0 mg/L Cu+10.0 mg/L Ca ve 0.1 mg/L Cu+0.3 mg/L EDTA, 0.5 mg/L Cu+1.5 mg/L EDTA ve 1.0 mg/L Cu+3.0 mg/L EDTA karışımlarına 7, 14 ve 28 günlük sürelerle bırakılarak dokularında bakır birikimi ve enzim aktiviteleri belirlenmiştir.Bu çalışmada 7, 14 ve 28 günlük sürelerle doğrudan bakırın etkisine bırakılan balıkların dokularında yüksek düzeyde bakır birikmiştir. Ortamdaki Cu+EDTA ve Cu+Ca derişimlerinin etkisine bırakılan balıkların dokularında bakır birikimi, yalnız Cu'nun etkisine bırakılan balıklara oranla daha düşük olduğu bulunmuştur.O. niloticus'da Cu, Cu+EDTA ve Cu+Ca karışımı dokularda enzimatik olmayan antioksidantlar (total glutatyon (tGSH), bilirubin, albumin, transferrin, hemoglobin, haptoglobin, glukoz, ürik asit) ve detoksifikasyon enzimlerinden asetilkolinesteraz (AChE), glutatyon S-transferaz (GST) aktivitelerinde değişikliğe neden olmuştur.Denenen tüm ortam derişimlerinde, bakırın etkisinde AChE aktivitesi karaciğer ve böbrek dokusunda azalmış, solungaç ve beyin dokusunda ise artış göstermiştir. O.niloticus'da denenen tüm ortam derişimlerinde bakır, karaciğer ve solungaç dokusu GST aktivitesini artırmış, böbrek ve beyin dokusu GST aktivitesini ise düşürmüştür. Bakırın etkisine bırakılan balıklarda GSH düzeyi, karaciğer, böbrek ve solungaç dokusunda artmış beyin dokusunda ise azalmıştır. Cu, Cu+EDTA ve Cu+Ca karışımlarının etkisindeki balıkların kan dokusunda bilirubin, albumin, transferrin, hemoglobin, glukoz ve ürik asit düzeylerinde bir artış, haptoglobin düzeylerinde bir azalma gerçekleşmiştir.
Kurşun ve kurşun-çinko karışımının farklı derişimlerinin etkisine bırakılan Oreochromis niloticus'da kurşunun dokularda birikimi ve Na+, K+-ATP az aktivitesine etkisi
Bu araştırmada kurşun ve kurşun+çinko karışımlarına bırakılan Oreochromis niloticus'da kurşunun karaciğer, böbrek, solungaç ve kas dokularında birikimi ile Na+, K+-ATP az enzim aktivitesi üzerine etkisi incelenmiştir. Balıklar 7, 14 ve 21 gün sürelerle 0.1 mg/L Pb, 0.1 mg/L Pb+0.5 mg/L Zn, 0.5 mg/L Pb, 0.5 mg/L Pb+2.5 mg/L Zn 1.0 mg/L Pb, 1.0 mg/L Pb+5.0 mg/L Zn ortam derişimlerinin etkisine bırakılarak dokularında kurşun birikimi ile Na+, K+-ATP az enzim aktivitesine etkisi belirlenmiştir.Bu çalışmada dokularda kurşun birikimi ortamda kurşun derişiminin artışı ve etkide kalınan sürenin uzamasıyla artmıştır. Kurşun birikimi en fazla böbrek dokusunda bulunmuş, bunu solungaç, karaciğer ve kas dokusu izlemiştir. Denenen tüm şartlarda O. niloticus'un tüm dokularında kurşun birikimi çinkonun varlığında azalmıştır. Çalışılan tüm derişimlerde Zn O. niloticus'un böbrek, solungaç, karaciğer ve kas dokularında Pb birikimini önemli ölçüde azaltmıştır.O. niloticus'da Pb ve Pb+Zn karışımı dokularda Na+,K+-ATP az aktivitesinde değişikliğe neden olmuştur. Denenen tüm ortam derişimlerinde, kurşunun etkisinde Na+,K+-ATP az aktivitesi solungaç, böbrek ve kas dokusunda azalmış, karaciğerde ise artış göstermiştir. Pb+Zn karışımlarında Na+,K+-ATP az enzim aktivitesi tüm dokularda azaldığı, veya değişmediği belirlenmiştir.Anahtar Kelimeler: Kurşun, Çinko, Birikim, Na+,K+-ATPaz, Oreochromis niloticus
Cıva, cıva-selenyum ve cıva-zeolit karışımlarına bırakılan Oreochromis niloticus'ta cıvanın, dokulardaki birikimi ve GSH ile ilişkili enzim aktivitelerine etkisi
Sunulan çalışmada Oreochromis niloticus'un dokularındaki cıva birikimi ve glutatyon ile ilişkili enzim sistemleri üzerine cıva toksisitesi ve bu toksisite üzerine selenyum ve zeolitin olası koruyucu etkileri araştırılmıştır. Bu amaçla balıklar 0.01 ve 0.1 mg/L Hg; 0.01 mg/L Hg+0.1 mg/L Se, 0.1 mg/L Hg +1.0 mg/L Se ve 0.01 mg/L Hg + 0.1 g/L zeolit, 0.1 mg/L Hg+1.0 g/L zeolit derişimlerinin etkisine 7 ve 21 gün süreler ile bırakılmış ve solungaç, karaciğer ve kas dokularındaki cıva birikimi, glutatyon (GSH) düzeyi ve glutatyon peroksidaz (GPx), glutatyon-S-transferaz (GST) ve glutatyon redüktaz (GR) enzim aktiviteleri belirlenmiştir. İncelenen tüm dokularındaki Hg birikiminin hem cıvanın tek başına hem de cıva+ selenyum ve cıva+ zeolit karışımlarının etkisinde ortam derişiminin artışı ve sürenin uzamasına bağlı olarak arttığı saptanmıştır. Dokulardaki cıva birikiminin Hg+Se ve Hg+zeolit karışımlarında cıvanın tek başına etkisine oranla önemli bir şekilde azaldığı saptanmıştır. Araştırmamız selenyum ve zeolitin cıva toksisitesi üzerine koruyucu bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir. Cıvanın tek başına ve cıva+selenyum ve cıva+zeolit karşımlarının etkisinde GSH düzeyleri ve GSH ile ilişkili enzimlerin aktivitelerinde dokulara, ortam derişimlerine ve etki süresine bağlı olarak önemli değişimlerin meydana geldiği belirlenmiştir. Solungaç ve karaciğerde GSH düzeyi ve GR aktivitesi azalma, GPx ve GST aktiviteleri ise artış göstermiştir. Kasta ise GST dışındaki parametrelerde önemli bir değişim gözlenmemiştir. İncelenen tüm parametreler üzerine tek başına cıva etkisinin selenyum ve zeolit ile birlikte etkisine göre daha yüksek ve kimyasalların etkilerinin Hg>Hg+Zeolit>Hg+Se şeklinde olduğu saptanmıştır.
Oreochromis niloticus'da karaciğer, böbrek, solungaç ve kas dokularında çinko oksit nanopartikülleri ve çinko sülfatın birikimi
Bu araştırmada ZnO NP ve ZnSO4'ın etkisine bırakılan Oreochromis niloticus 'un böbrek, karaciğer, solungaç ve kas dokularında çinko birikimi karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Balıklar 0. 5, 2.5 ve 5.0 mg/L ZnO NP ve ZnSO4' ın ortam derişimlerine 3 ve 15 günlük sürelerle bırakılarak dokularındaki çinko birikimi Atomik Absorbsiyon Spektrofotometrik yöntemlerle saptanmıştır. Bu çalışmada ZnO NP ve ZnSO4'ın etkisine bırakılan balıkların dokularında çinkonun birikimi ortamdaki Zn derişimi ve sürenin artmasıyla artmıştır. En yüksek çinko birikimi böbrek dokusunda olmuş, bunu solungaç, karaciğer ve kas dokusu izlemiştir. Denenen tüm şartlarda ZnO NP'lerin etkisine bırakılan balıkların dokularındaki çinko birikimi, ZnSO4'ın etkisine bırakılan balıklara oranla daha düşük düzeyde olduğu bulunmuştur. Her iki sürede de ZnO NP'lerin etkisinde kalan balıkların böbrek dokusundaki çinko düzeyleri ZnSO4'ın etkisinde kalan balıklara oranla daha düşük olduğu saptanmıştır. 3 günlük deney süresinde ZnO NP'lerin etkisinde kalan balıkların solungaç ve kas dokularında çinko birikimi ZnSO4'ın etkisinde kalan balıklara oranla düşük olduğu belirlenmiştir.
Bakır ve bakır oksit nanopartikülünün oreochromis niloticus dokularında birikimi ve iyon düzeyleri ve atp az aktivitesi üzerine etkileri
Bu araştırmada CuO NP ve CuSO4'ün 0.1 ve 1.0 mg/L derişimlerinin 7 ve 21 günlük sürelerle etkisine bırakılan Oreochromis niloticus 'un karaciğer, bağırsak, solungaç ve kas dokularında bakır birikimi, Na +, K +, Ca+2 ve Mg+2 iyon düzeyleri ve Na+/K+-ATPaz aktivitesi üzerine etkileri incelenmiştir. Bu çalışmada CuO NP ve CuSO4'ın etkisine bırakılan balıkların dokularında bakırın birikimi ortamdaki bakır derişimi ve sürenin artmasıyla artmıştır. En yüksek bakır birikimi karaciğer dokusunda olmuş, bunu bağırsak, solungaç ve kas dokusu izlemiştir. Denenen tüm şartlarda CuO NP'lerin etkisine bırakılan balıkların dokularındaki bakır birikimi, CuSO4'ın etkisine bırakılan balıklara oranla daha yüksek düzeyde olduğu bulunmuştur. Doku iyon (Na+, K+, Ca+2, ve Mg+2) düzeyleri CuO NP ve CuSO4 tarafından etkilenmiştir. O. niloticus'da 21 günlük etki süresi sonunda denenen CuO NP ve CuSO4 ortam derişimleri karaciğer, bağırsak, solungaç ve kas dokusu Na+ ve K+ düzeylerini azaltmıştır. O. niloticus'da 21 günlük etki süresi sonunda denenen CuO NP ve CuSO4 ortam derişimleri karaciğer ve solungaç dokusu Ca+2 düzeyini azaltırken, bağırsak ve kas doku Ca+2 düzeyini ise artırmıştır. CuO NP ve CuSO4 konsantrasyonları O. niloticus'un karaciğer, barsak ve solungaç dokularında Mg+2 düzeylerinde azalmaya, kas dokusunda ise artışa neden olmuştur. O. niloticus'da CuO NP ve CuSO4 dokularda Na+,K+-ATP az aktivitelerinde değişikliğe neden olmuştur. Denenen tüm ortam derişimlerinde, CuO NP ve CuSO4 etkisinde Na+,K+-ATP az aktivitesi karaciğer, bağırsak, solungaç ve kas dokusunda bir azalma göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Bakır, Nanopartikül, Birikim, İyonlar, ATPaz, O. niloticus
Oreochromis niloticus'da karaciğer, böbrek, solungaç ve kas dokularında titanyum dioksit nanopartikülü birikimi
Bu araştırmada TiO2 NP etkisine bırakılan Oreochromis niloticus' un böbrek, karaciğer, solungaç ve kas dokularındaki titanyum birikimi incelenmesi amaçlanmıştır. Balıklar 1, 7 ve 14 gün boyunca 5.0 ve 25.0 mg/L TiO2 NP ortam konsantrasyonlarına maruz bırakılmış ve Perkin Elmer Optima 2100 DV OES (Optik Emisyon Spektrometresi) ile dokularında titanyum birikimi saptanmıştır. Bu çalışmada TiO2 NP etkisine bırakılan balıkların dokularında titanyum birikiminin ortamdaki Ti konsantrasyonu ve etkide kalma süresi arttıkça arttığı görülmüştür. Titanyum birikimi en fazla böbrek dokusunda görülmüş, bunu solungaç, karaciğer ve kas dokusunun izlediği belirlenmiştir. Test edilen tüm sürelerde titanyum birikimi açısından dokular arasında önemli farklılıklar olduğu ve bunun istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. Aynı şekilde belirli bir doku veya organ dikkate alındığında derişimler arasında istatistiksel olarak anlamlı farkların olduğu tespit edilmiştir