Theses supervised by Dr. Öğr. Üyesi Dağlar Ekşi
12 theses · Antalya Bilim University
Anonim şirkette yönetim kurulunun ibrası ve ibranın hukuki sonuçları
6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre, Anonim şirket yönetim kurulu üyelerinin bir hesap dönemi içindeki işlemlerinden doğan ekonomik, hukuki sonuçlar ve bu hukuki sonuçlar itibariyle sorumluluktan kurtulması anlamına gelen ibra işlemi ile ibra işleminin hukuki sonuçları incelenmiştir. Yönetim kurulunun ibrası hükümleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanundaki "sulh" kavramı ile karşılaştırılma yapılarak ifade edilmiştir. İbra kararının kapsamı ve sonuçları üzerinde detaylı şekilde durulmakla birlikte çalışmamızın yazımında, benzer konularda yazılan yüksek lisans, doktora tezlerinden ve şirketler hukuku kitaplarından yararlanılmıştır.
Ticari işletmelerin kişisel veri korunması kanunu kapsamında yükümlülükleri
Teknolojinin hızla ilerlemesi, kişisel verilerin korunması konusundaki endişeleri de beraberinde getirmiştir. Günümüzde kişisel verilere hukuka uygun olmayan yollarla erişim sağlanması, verilerin kolayca paylaşılması, kişilik haklarına, insan haklarına ve nihayetinde temel hak ve özgürlüklerin ihlal edilmesine neden olabilmektedir. Bu bağlamda, kişisel verilerin korunmasına ilişkin hukuksal düzenlemeler büyük bir önem taşımaktadır. Türkiye'de, bireylerin hak ve özgürlüklerini korumak amacıyla düzenlenen 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) 2016 yılında yürürlüğe girmiştir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin mevzuat, dünyada ve Türkiye'de hızlı bir gelişim göstermektedir. Özellikle 2016 yılında yürürlüğe giren KVKK, Türkiye'de bu alandaki hukuki düzenlemelere ivme kazandırmıştır. Kişisel verilerin korunmasındaki önem, verilere erişimin ve ihlallerin kolaylaşmasıyla daha net şekilde fark edilir hale gelmiştir. Bu sebeple de bu konunun daha detaylı ele alınması, hukuki boşlukların giderilmesi ve etkin kontrol ve denetim mekanizmalarının öngörülmesini gerekli kılmaktadır. Bu çerçevede, KVKK'nın kapsamı ve getirdiği düzenlemelerin anlaşılması büyük önem taşımaktadır. Özellikle ticari işletmeler açısından, kişisel verilerin korunması konusuna daha fazla dikkat edilmesi gerekmektedir. Ticari işletmeler, mal ve hizmet üretimini sürdüren, ekonomik faaliyetlerde bulunan ve geniş çaplı veri işleme süreçlerine sahip kuruluşlardır. Ticari işletmelerin KVKK kapsamındaki rolü, işledikleri kişisel veri miktarı ve hassasiyeti nedeniyle büyük bir önem taşımaktadır. Bu çalışmada, ticari işletmelerin 6698 sayılı KVKK kapsamındaki sorumlulukları detaylı bir şekilde incelenmiştir. Kanunun getirdiği yükümlülükler ve istisnalar, ticari işletmelerin veri işleme süreçlerine nasıl entegre edilmesi gerektiği bağlamında ele alınmıştır. KVKK'nın ticari işletmeler üzerindeki etkisi ve bu işletmelerin kanun kapsamında yerine getirmesi gereken yükümlülükler, bu çalışmanın odak noktasıdır. Özellikle, KVKK'nın istisnaları düzenleyen maddelerinin incelenmesi, ticari işletmelerin bu düzenlemelere uygun hareket edebilmesi açısından son derece önemlidir. Ayrıca, 12 Mart 2024 tarihinde yürürlüğe giren KVKK değişiklikleri de bu çalışmada ele alınmış ve ticari işletmelerin yeni düzenlemelere nasıl uyum sağlayabileceği değerlendirilmiştir. Bu değişiklikler, kişisel veri işleme süreçlerine ilişkin getirilen ek sorumluluklar ve istisnaların güncellenmesi açısından önemli sonuçlar doğurmuştur. Bu kapsamda yapılan çalışmada, ticari işletmelerin KVKK kapsamındaki mevcut sorumlulukları ve bu sorumlulukların etkin bir şekilde nasıl yerine getirilebileceği üzerinde durulmuştur.
Anonim şirketlerde ticari sırların korunması
Ticari sırlar, işletmelere ve ticari şirketler lehine ekonomik menfaatler sağlayan ve ilgili şirketlerin rakiplerine karşı üstünlük kuran gizli bilgilerdir. Günümüz şartlarında ticari sırların mali, ekonomik ve ticari sektörleri kapsayan bir vasfı bulunmaktadır. Çalışmamızın ana konularından birini oluşturan ticari sır kavramı yabancı hukuk sistemlerindeki örnekleri ile karşılaştırmalı bir şekilde incelenmiş ve bu bağlamda İsviçre, İngiliz, Alman ve Amerikan hukuk sistemlerinde ticari sır kavramına ve koruma yöntemlerine değinilmiştir. Mevcut çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde ticari sırrın sınırlarını belirleyebilmek amacıyla kavramın tanımını yaparak diğer sır türleri ile ilişkisi incelenmiştir. İkinci bölümde ise ticari sır üzerindeki korunmaya değer menfaatlerin ne olduğu hususu üzerinde durulmuştur. Özellikle de Türk Ticaret Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu kapsamında ve diğer kanunlar kapsamında sır saklama yükümlülüğü incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise anonim şirketler hukuku bakımından ticari sırlara ve ilgili sırların korunma mekanizmalarına değinilmiştir. İncelememizde esas alınan kaynaklar ise Türk Ticaret Kanunu ile Sermaye Piyasası Kanunu olarak karşımıza çıkmaktadır.
Haksız rekabette tazminat davası
Rekabet kavramı, ticari yaşamın vazgeçilmez unsurlarından olup, taraflar arasındaki ilişkilerin dürüst bir zeminde kurulmasını ve kurulan bu ilişki ile önce tarafların, daha sonrasında ise toplum menfaatinin sağlanmasını amaçlamaktadır. Haksız rekabet kavramı, rekabet ortamının kurulması sonucu ortaya çıkmış; bu rekabet ilişkisinin kötüye kullanılmasını önlemek, dürüst ve bozulmamış rekabetin gerçekleştirilemediği alanlarda rekabetin taraflarının ve menfaatlerinin korunması amacıyla kanuni düzenlemeler çerçevesinde sınırlandırılmış ve yaptırımlar öngörülmüştür. Bu yüksek lisans tez çalışmasında öncelikle Türk Hukuku'nda kanunlar çerçevesinde Anayasal bir hak olan rekabet hakkı değerlendirilmiş, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ile haksız rekabeti oluşturan eylemler, bu eylemler neticesinde taraflara yüklenecek yükümlülükler ve menfaati zarar gören ya da zarar görme tehlikesiyle karşı karşıya kalan kimselerin başvurabileceği yollar, açabileceği davalar kanun çerçevesinde değerlendirilmiştir.
Limited şirket müdürlerinin hukuki sorumluluğu
Limited şirketler, ülkemizde en sık karşılaşılan şirket türüdür. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden sonra limited şirketlerde birçok yeni düzenlemeyi beraberinde getirmiştir. Limited şirketler, tüzel kişiliğe haiz olmaları sebebiyle organları aracılığıyla varolurlar. Limited şirketlerde genel kurul ve müdür / müdürler kurulu olmak üzere 2 zorunlu organ mevcuttur. Limited şirketleri yönetmek ve temsil etmekle yetkili organ müdürler kuruludur. 6102 sayılı TTK ile, limited şirketlere ilişkin yeni düzenlemeler öngörülmüş olsa da, anonim şirketlere ilişkin hükümlerin çoğu atıf yolu ile limited şirketlere uygulanmaktadır. Çalışmamız, müdürlerin niteliklerini, müdürlük sıfatını kazanma yol ve süreçlerini, görev ve sorumluluklarını doktrindeki görüşler çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Limited şirketler, idare ve temsil organı, müdürler, müdürler kurulu, sorumluluk
Anonim şirketlerde azınlık hakları
Anonim şirketler kural olarak çoğunluk ilkesine göre yönetilir ve kararlar genel kurulda çoğunluğun olumlu oyu ile alınır. Bu durum azınlığın ve şirketin menfaatlerini çoğunluğun gölgesi altında bırakır. Bu sorunun çözümü için azınlığa bir takım haklar tanınmış ve azınlık çoğunluğun baskısından korunmuştur. Halka açık olmayan anonim şirketlerde sermayenin %10'una sahip hissedarlar ile halka açık anonim şirketlerde sermayenin %5'ine sahip hissedarlar azınlığı oluşturur. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun azınlığa tanıdığı hakların kullanılabilmesi için pay sahibi ya da pay sahiplerinin şirketin türüne göre belirtilen orana ulaşması gerekir. 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nda azınlığa kimi haklar tanınmıştır fakat 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu ile uygulamada azınlığın karşılaştığı sorunlara ilişkin çözümler getirilmiş ve azınlığa daha geniş haklar tanınmıştır. Bu çalışmada 6102 Sayılı Kanun'da azınlığa tanınan haklar olumlu azınlık hakları ve olumsuz azınlık hakları başlığı altında incelenmiştir.
Karşılıksız çek ve Türk hukukunda düzenlenişi
Çek; kanunlarda belirtilmiş olan şekli koşullara tabi, belirli bir meblağ paranın ödenmesini konu alan, yalnızca bir banka üzerinden düzenlenebilen, ibrazı ile birlikte ödenmesi gereken, havale niteliğinde bir senettir. Modern toplumlarda ekonomik hayata pek çok fayda sağlayan ve kullanımı giderek artan çek, ticari ilişkilerde önem arz etmektedir. Çeke dair güvenin güçlendirilmesi, kullanımının arttırılması ve karşılıksız çek keşide edilmesini önlemek amacıyla 6728 sayılı "Yatırım Ortamının İyileştirilmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" 09.08.2016 tarihinde yürürlüğe girmiş ve bu kanunla Türk Ticaret Kanunu ve Çek Kanunu'nda önemli değişiklikler yapılmış ve çek güncel halini almıştır. Çalışmamızda; yapılan bu güncel değişiklikler ışığında karşılıksız çek kavramı incelenmiştir.
Anonim şirketlerde azınlık hakları ve azınlığın korunması
Bir tür sermeye şirketi olan anonim ortaklıklara hakim olan ilke çoğunluk ilkesidir. Halka açık anonim ortaklıklarda birçok ortak vardır. Bu nedenle pay sahiplerinin genel kurul toplantılarına olan ilgisi azalır ve gerekli teknik bilgiye sahip olmayan küçük ortaklar genel kurul toplantılarına katılmaz. Bu durumda, şirketlerde bir güç boşluğu vardır. Çoğunluğun kendi çıkarları doğrultusunda hareket etmesi halinde azınlık hakları da ihlal edilebilir. Bu nedenle çalışmamız, çoğunluk hissedarlarına karşı azınlık hissedarlarının korunması için tanınan hakları inceleyecektir. TTK'ye göre azınlık hakları herhangi bir sınıflandırmaya tabi değildir. Çalışmamızda azınlık hakları doktrinin olumlu ve olumsuz azınlık yorumuna göre incelenecektir.
Türkiye'de yabancı sermayeli şirket kuruluşu
Yabancı sermaye yatırımları, bir ülkeye çeşitli yollarla gelmekte ve niteliklerine göre dış borçlar, doğrudan yatırımlar, dış yardımlar ve portföy yatırımlarını içermektedir. Yabancı sermaye yatırımlarının bir türünü oluşturan doğrudan yabancı sermaye yatırımları aracılığıyla ülkemizde kurulabilecek yabancı sermayeli şirketlerin neler olduğu ve bu şirketlerin kuruluş şekli bu çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının tarihsel gelişimi ve bu konuda Türk hukukunda yer alan yasal düzenlemelerin incelenmesi ile yatırımların ülkemize geliş yollarından biri olan yabancı sermayeli şirketlerin kuruluşunun mevzuat kapsamında aktarılması amaçlanmıştır. Çalışmamı, ülkemize gelecek yabancı sermaye yatırımlarının bir ülkeye geliş nedeninin kar sağlamak olduğu gözetildiğinde, ülkemiz çıkarları ile yabancı sermayeli şirket çıkarlarının bağdaştırılabildiği ve bu konuda doğru politikaların izlenmesiyle yabancı sermayeden ülkemiz yararına ne şekilde fayda sağlanabileceğinin saptanarak bu yönde faaliyet gösterilebildiği ölçüde başarılı olunabileceği düşüncesi yönlendirmiştir.
Ticari vekil
Bu çalışma, ticari vekille ilgili doktrinde ve uygulamalarda tartışılan konuları inceleyip ticari vekiller hakkında genel bir çerçeve sunmayı amaçlamaktadır. Çalışmamızın kapsamı, Türk Borçlar Kanunu madde 551 ve devamı hükümlerinin değerlendirilmesidir. Doktrinde yapılan tartışmalar ile yüksek mahkeme içtihatları araştırılarak ticari vekile verilen yetkinin kapsamı ele alınmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde, ticari vekilin kavramsal açıklaması ve yetkileri üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde ticari vekilin hak ve yükümlülükleri incelenmiştir. Üçüncü bölüm ise ticari vekillik kurumunun sona erme hükümlerinin incelenmesini içermektedir.
Anonim şirketlerde bölünme
Bu çalışmanın konusunu, Türk Ticaret Kanunu'nda yer alan sermaye şirketlerinin yeniden yapılandırılma işlemlerinden olan anonim şirketlerde bölünme işlemi oluşturmaktadır. Dört bölümden oluşan bu çalışmayı, TTK ile mehaz İsviçre Birleştirme Kanunu kapsamında değerlendirilmesi, anonim şirketlerin bölünme işlemlerindeki aşamaları, şirketin yönetim organı, genel kurulu, şirket ortaklarının görevlerini düzenleyen TTK'nin 159-179 maddeleri arasında yer alan hükümlerin incelenmesi yönlendirmiştir. Bu sav doğrultusunda, TTK'de yer alan Anonim Şirketlerin Bölünme usulü ve bölünme işleminin, şirket üzerindeki etkisi incelenmiştir. Araştırmanın tutarlı bulgu ve sonuçlara ulaşabilmesi için, mehaz İsviçre Birleştirme Kanunu ile Alman Ticaret Kanunu (Handelsgesetzbuch) incelenmiş, bu doğrultuda TTK'nin ilgili hükümleri yorumlanarak karşılaştırmalı bağlamda uygulama doğrultusunda ele alınmıştır. Anahtar Kelimeler: Anonim Şirketler, Şirketlerin Yapılandırılması, Bölünme İşlemi, Tam Bölünme, Kısmi Bölünme.
Anonim şirketlerde kolaylaştırılmış birleşme
Türk Ticaret Kanunu'nun 155–156. maddelerinde düzenlenen kolaylaştırılmış birleşme usulü, tam hâkimiyet ilişkisi veya %90 pay kontrolü koşullarını sağlayan sermaye şirketlerinde, klasik birleşmelerde zorunlu olan birleşme raporu, genel kurul onayı ve uzun inceleme süreçleri gibi formaliteleri kaldırarak işlem maliyetini ve süresini azaltmayı hedefler. İsviçre'nin FusG'si ve Avrupa Birliği (AB) Direktiflerinden esinlenen bu mekanizma, kardeş şirketler ve ana-yavru ilişkilerinde yapısal dönüşümleri hızlandırırken, azınlık haklarının korunması için nakdi denkleştirme ve inceleme hakkı gibi sınırlı teminatlar öngörür. Uygulamada ters birleşmelerdeki hüküm eksiklikleri, sermaye artırımı gerektiren durumlarda ticaret sicil müdürlüklerinin genel kurul kararı talep etmesi ve "gerçek değer" kavramının belirsizliği gibi sorunlar, sistemin etkinliğini zayıflatmaktadır. Bu aksaklıkları gidermek amacıyla, sermaye artırımına yönelik istisna düzenlemeleri, bağımsız değerleme raporlarının zorunlu kılınması ve şeffaflık ilkelerini pekiştirecek dijital uygulama ve genelgelerin yayımlanması önerilmektedir. Bu çalışmada, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) ile hukuk sistemimize dahil edilen kolaylaştırılmış birleşme usulünün, genel birleşme prosedürleriyle karşılaştırmalı olarak avantajları, eksiklikleri ve hukuki etkinliği, kolaylaştırılmış birleşme usulünün tanımı, hukuki niteliği ve uygulama alanı incelenmesi amaçlamakta, halka açık anonim şirketlerin birleşme işlemlerini kolaylaştıran sermaye piyasası mevzuatı ise genel çerçevede ele alınmıştır.