Folk dances
60 theses under this subject heading
Rekreasyonel aktivitelerin şizofren hastaları üzerine etkisinin araştırılması
Bu araştırma, Rekreasyonel Aktivitelerin Şizofren Hastaları Üzerine Etkisinin Araştırılması amacıyla yapılmıştır. Araştırmaya Hitit Üniversitesi Çorum Eğitim ve Araştırma Hastanesi Toplum Ruh Sağlığı Merkezinde kayıtlı 30 şizofreni tanılı hasta dahil edildi. Hastalara 12 hafta süresince haftada 3 gün rekreasyon aktivitesi olarak eğitsel oyunlar ve halk oyunları çalışmaları uygulandı. Araştırmada veri toplama aracı olarak çalışmanın başında ve 12 hafta sonunda Şizofrenide Negatif Semptom Ölçeği (SANS), Şizofrenide Pozitif Semptom Ölçeği (SAPS), İşlevselliğin Genel Değerlendirilmesi Ölçeği (GAF), ve Klinik Global İzlenim Ölçeği (CGI) uyglandı. Ayrıca TANİTA cihazı kullanılarak hastaların çalışma başında ve sonunda vücut yağ yüzdeleri, kilo ölçümü ve vücut kitle indeksi (BMI) hesaplandı. İstatistiksel işlemlerde Değişkenlerin normal dağılımdan gelme durumları araştırılırken birim sayıları nedeniyle Shapiro Wilk's' den yararlanılmıştır. İki bağımlı değişken arasındaki farklılık incelenirken değişkenlerin normal dağılımdan gelmemesi nedeniyle Wilcoxon Testi kullanılmıştır. İstatistiksel analiz sonuçlarına göre katılımcıların başlangıç ve bitiş SANS (p=0,471), GAF (p=0,004), CGI (p=0,003) ve vücut yağ oranları (p=0,019) arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı idi. Ancak başlangıç ve bitiş kilo (p=0,406), BMI (p=0,471) ve SAPS (p=0,081), oranları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildi. Anahtar Kelimeler: Şizofreni, Rekreasyon Aktivitesi, Negatif Semptom, pozitif Semptom, Klinik Global İzlem, Halk Oyunları, Eğitsel Oyunlar.
Halk oyuncularının yarışma öncesi durumluk kaygı düzeyleri ve stresle başa çıkma yöntemleri arasındaki ilişki
Bu araştırmada halk oyuncularının yarışma öncesi durumluk kaygı düzeyleri ve stresle başa çıkma yöntemleri ile çeşitli değişkenler arasındaki ilişkilerin ortaya konması amaçlanmıştır. Halk oyuncularına çalışma ile ilgili gerekli bilgilendirmeler yapıldıktan sonra 157 kadın ve 157 erkek olmak üzere toplam 314 gönüllü ve sağlıklı halk oyuncusu araştırmaya dahil olmuştur. Araştırmanın niceliksel araştırma metotlarından olan anket yöntemi uygulanmış olup ilişkisel tarama metodu kullanılmıştır. Araştırma verileri 12 sorudan oluşan kişisel bilgi formu, 20 ifadeden oluşan durumluk kaygı envanteri ve 43 ifadeden oluşan stresle başa çıkma ölçeği ile toplanmıştır. İstatistiksel analizler SPSS 16.0 paket programı ile gerçekleştirilmiştir. Bağımsız iki grubun karşılaştırılması independent samples t testi, ikiden fazla grubun karşılaştırılması ise tek yönlü ANOVA kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Halk oyuncularının yarışma öncesi durumluk kaygı düzeyleri üzerine ekonomik durum, halk oyunları branşı ile ilgilenme süresi ve yarışma deneyimi değişkenlerinin etkileri istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Genel olarak ekonomik seviyesi yüksek, yarışma deneyimi olan ve uzun süre bu branşla ilgilenen halk oyuncularının yarışma öncesi durumluk kaygı puanları düşük bulunmuştur. Halk oyuncularının stresle başa çıkma yöntemleri noktasında da alt boyutlar bazında çeşitli değişkenler bakımından gruplar arası anlamlı farklılıklar mevcuttur. Halk oyuncularının yarışma öncesi durumluk kaygı puanları ile stresle başa çıkma yöntemleri arasında da kaçma soyutlama (duygusal-eylemsel) alt boyutu hariç diğerlerinde istatistiksel olarak anlamlı korelasyonlar söz konusudur. Anahtar Kelimeler: Durumluk Kaygı, Stresle Başa Çıkma, Halk Oyuncuları
Artvin ili Murgul ilçesi folkloru (metin- inceleme)
Folklor yani halkbilimi; bir coğrafyanın, yörenin, ülkenin maddi ve manevi her türlü kültürel değerlerini kapsamına alır. Bu ürünleri çeşitli metotlarda değerlendirip analiz eder ve yorumlar. Artvin İli Murgul İlçesi Folkloru (Metin- İnceleme) isimli çalışmamızın konusu, ilçenin maddi, manevi kültürel değerlerini yansıtan mahsullerinin tespiti ve bunların incelenmesidir. Çalışmamızın birinci bölümünde Murgul'un coğrafi konumu, Artvin ile bağlantılı tarihi seyri, sosyal yapısı, ekonomik ve idari durumu, nüfusu genel bir şekilde ele alınmıştır. Çalışmamızın ikinci bölümünde ilçeden derlenen halk edebiyatına ait manzum ve mensur ürünlere yer verilmiştir. Sınıflandırılan ürünler, birinci mısraların ilk harfleri esas alınarak alfabetik olarak sıralanmıştır ve incelenmiştir. Çalışmamızın üçüncü bölümünde canlı ve cansız varlıklarla ilgili inanmalara yer verilmiştir. Dördüncü bölümünde halk hekimliği, beşinci bölümünde halk oyunları, altıncı bölümünde çocuk oyunları ve yedinci bölümünde halk mutfağı ile ilgili ürünler ele alınmıştır. Derleme yapılan Murgul ilçesine dair kapsamlı bir araştırma yapılmadığı için çalışmamızın amacı, ilçeye yönelik yapılabilecek araştırmalara ve dil çalışmalarına ışık tutmasıdır. Anahtar Kelimeler: Folklor, Derleme, Halk Edebiyatı, Artvin, Murgul.
Halk oyunlarının üniversite öğrencileri üzerine psiko-sosyal etkileri
11 ÖZET Günümüzde Türk Halk Oyunlarının yerini ve önemini kavramayan kurum ve kuruluş yok gibidir. Fakat bu kurumlar Türk Halk Oyunlarının kültürü aktarma tarihi sosyal anlamda aksettirme gibi işlevlerini gelecek nesillere aktarırken tam bir bütünlük arz edememektedirler. Şöyle ki: Kimileri halk oyunları etkinliklerini sadece eğlence ağırlıklı yönüyle ele alırken, kimileri arkadaş ve çevre edinme, seyahat etme, değişik yerleri görme gibi yönleriyle tanımaktadırlar. Halk oyunları kültürel ve sosyal bütünleştiricilik görevi görürken, gelişmiş ülkeler kalkınmada kültürün önemini fark edip, bu konuda çalışmalarım geliştirip derleyerek, sağlıklı kültür politikaları üreterek gelişmelerini hızlandırmışlardır. Ülkeler arasındaki rekabet bugün şekil değiştirmiştir. Sömürgeciliğin şekli ve muhtevası değişmiştir. Teknolojik alanda ileri seviyede olan ülkelerin, hem maddi hem de manevi alanda gelişmekte olan ülkeleri baskı altında tutmaları sömürgeciliğin devamının kanıtıdır. Bu ülkelerin teknolojiden çok ürün satmaları bunun ispatlayıcısıdır. Türkiye sosyo-kültürel değişme sürecinde bir yandan dış dünyaya entegre olmaya çalışırken, bir yönden de kendi kültürel değerlerini koruyup geliştirme gayreti içinde olmalıdır. Halk oyunlarımızm iyi analiz edilmesi derlenmesi ve arşivlenmesi son derece uzmanlık isteyen bir konudur. Halk oyunlarımızm gelecek nesillere aktarımında öğreticilerin bu konuyu daha iyi değerlendirmesi, öğrencilerin ise, bunun şuurunda olması gerekir. Toplum üzerinde bir takım etkilere sahip olan halk oyunları, üniversite gençliği üzerinde de fizyolojik, psikolojik, sosyolojik ve kültürel alanlarda etkiler bırakmaktadır. Üniversiteler, yarınlara emanet edilen ülkenin geleceğe açılan kapılarıdır. Parçadan bütüne teorisinde halk oyunları faaüyetlerinin, üniversite öğrencilerinin üzerinde etkileri dikkate değer bir araştırma konusudur. Bu nedenle yaptığımız araştırma da " halk oyunlarının üniversite öğrencileri üzerinde psiko-sosyal etkileri " konusunu değerlendirmeye çalıştık.Ill Araştırmamız, Antalya ilinde yapılan üniversiteler arası 2001 halk oyunları yarışmasına katılan 226 öğrenci (128 Erkek - 98 Bayan) üzerinde yapılmıştır. Araştırma verilerinin değerlendirilmesinde, SPSS for Windows 9.01 paket programı kullanılmış. Elde edilen bilgilerin frekans ve present değerleri alınarak aritmetik ortalamaları yorumlanmıştır. Çalışmamızda Halk Oyunları faaliyetlerine katılan üniversite öğrencilerinin tamamı halk oyunları kültürünün bir öğesi olarak görmektedir. Faaliyetlere katılanların % 48.2'sinin severek, % 3 8.1 'inin boş zamanlan değerlendirmesinde etkili olduğunu düşündüklerinden, % 27.4'ünün toplumda yer edinme, % 30.5'inin kültür farklılıklarını görme, % 54.4'ünün değişik kültürleri tanıma, % 27.4'ünün ise öz güvenlerini geliştirme oldukları yapılan anket değerlendirilmesinde ulaştığımız sonuçlardır.
Türk halk oyunu türlerine göre fiziksel aktivite düzeylerinin incelenmesi
Bu araştırma, Türk Halk Oyunu oyuncularının oyun türlerine göre fiziksel aktivite düzeylerinin belirlenmesi amacıyla yapılan betimsel bir çalışmadır. Çalışma grubu, 2021 yılında Türkiye genelinde en az beş yıldır halk oyunları ile uğraşan bireylerden oluşmaktadır. Toplamda 180 (77 Kadın, 103 Erkek) halk oyuncu çalışmamıza gönüllü olarak katılmıştır. Fiziksel aktivite alışkanlığını etkileyebilecek kas iskelet sistemi, kardiyopulmoner sistem, metabolik sistem ve diğer sistemlere ait sorunları olan, son üç aydır ilaç kullanmakta olan (oral kontraseptif tedavi dahil), beden kütle indeksi (BKİ) 35 kg/m2'nin üzerinde olan halk oyuncular çalışmaya dahil edilmemiştir. Araştırmada veri toplamak amacıyla araştırmacı tarafından 11 soruluk kişisel bilgi formu ile Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (UFAA-International Physical Activity Questionnaire) (Craig et al. 2003). Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi'nin Türkiye'de geçerlilik ve güvenilirlik çalışması yapılmıştır (Öztürk 2005). Araştırmada verilerin istatistiksel analizi için SPSS 22.0 programından yararlanılmıştır. Çalışmadaki verilerde, betimsel istatistik hesaplamaları yapılmıştır. Verilerin normal dağılım gösterdiği belirlenmiş ve parametrik testler uygulanmıştır. İstatistiksel analizde, ölçümle belirtilen değişkenler ortalama, standart sapma (X/ss); sayımla belirtilen değişkenler yüzde olarak ifade edildi. Gruplar arası karşılaştırmalarda ikili gruplar için İndependent sample t testi, çoklu gruplar için One Way ANOVA, değişkenler arasındaki ilişkiyi belirleme için Spearman korelasyon analizi kullanıldı. Araştırma sonucunda, halk oyuncuların büyük bir kısmının (%80.6) fiziksel aktivite düzeylerinin yetersiz olduğu gözlemlenmiştir. Erkeklerin şiddetli fiziksel aktiviteleri, kadınlarınkinden daha yüksek bulunmuştur. Medeni durum açıcından bekar olanların fiziksel aktiviteleri daha fazla bulunmuştur. Sigara kullanmayanların, orta şiddette, yürüme ve toplamda daha fazla fiziksel aktiviteye sahip oldukları görülmüştür. Düzenli çalışanların daha fazla yürüme aktivitesi gerçekleştirdiği belirlenmiştir. Oyun yöresi, alkol kullanımı, çocuk sayısı ve öğrenim durumu açısından herhangi bir farklılık görülmezken, yaş ilerledikçe orta şiddette ve yürüme parametrelerinde anlamlı bir artış gözlemlenmiştir. Anahtar sözcükler: Halk oyunları, Spor, Fiziksel aktivite
Türk halk oyunlarından Gabalar Gaziantep ve Kilis yöreleri örneği
Gaziantep ve Kilis yöreleri halk oyunları geleneği açısından oldukça zengindir. Sadece bu yöreler ve komşu yörelerde görülen Gabalar bu zenginliğin önemli bir parçasıdır. Gabalar, bu yörelerin en görkemli halk oyunlarıdır. Gabalar yörede, Ağır Gabalar, Yarım Gabalar ve Haleyler şeklinde tasnif edilebilir. Ağır Gabalar sadece Gaziantep ve Kilis arasında kalan dar bir bölgede, Yarım Gabalar ve Haleyler anılan yörelerin genelinde görülür. Bu oyunların icra ediliş mecrağı, halk oyunları icralarında az rastlanan bir atmosfer sunar. Bağlamın oluşma sürecinden bitimine kadar bir takım ritüelistik unsurlar içerir ve bu durum her icrada tekrarlanır. Bu çalışma kapsamında Gabaların icraları ve icra bağlamları incelenmiştir. Gabaların diğer oyunlarda eşine rastlanmayan yapısal özellikleri; oyunları icra eden Gabacılar, halaydaki diğer katılımcılar ve davul-zurna icracıları, oyun icrası süresince doğal ortamında gözlemlenerek İcra-Gösterim Yöntemi perspektifiyle incelenmiştir. Ayrıca kaynakçada sunulan kaynak kişilerle yapılan mülakatlarla; Şaman ayinlerini anımsatan icra, bedensel devinimlerde gözlemlenen taklit unsurları, eski Türk kültürüne ait unsurları çağırıştıran uygulamalar ve davul-zurna icracılarının Gabacıya gösterdikleri olağanüstü saygı; diğer icralarda rastlanmayan sıradışı sunumlar çerçevesinde saptanmıştır.
Sporcuların algıladıkları antrenör liderlik davranışlarının öz yeterlilik düzeylerine etkisi
Bu araştırmanın amacı; sporcuların algıladıkları antrenör liderlik davranışlarını ve öz yeterlilik düzeylerini farklı değişkenlere göre belirleyerek, aralarındaki ilişkiyi tespit etmektir. Araştırmaya 2017-2018 eğitim-öğretim yılında Milli Eğitim Bakanlığı ve Halkoyunları Federasyonunun düzenlemiş olduğu halkoyunları yarışmasına katılan 284 kadın, 128 erkek toplam 412 sporcu gönüllü olarak katılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak katılımcıların kişisel bilgilerini toplamak amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan "Demografik Bilgi Formu" ile beraber, Öcel (2002) tarafından Türk kültürüne uyarlama çalışması yapılan "Öz Yeterlik Ölçeği" ve Toros ve Tiryaki (2006) tarafından Türk kültürüne uyarlanan "Sporda Liderlik Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde öncelikle tanımlayıcı istatistikler incelenmiştir. Bağımsız değişkenlerin bağımlı değişkenler üzerindeki etkisinin incelendiği araştırma soruları için parametrik test varsayımlarının sağlandığı durumlarda bağımsız gruplar t testi, varyans analizi; parametrik test varsayımlarının sağlanmadığı durumlarda Mann Whitney U testi ve Kruskal Wallis-H testi kullanılmıştır. Sporcuların antrenörlerinin liderlik özelliklerine ilişkin algıları ile öz yeterlik algıları arasındaki ilişkinin belirlenmesinde Pearson's korelasyon analizi ve linear regresyon analizleri kullanılmıştır. Verilerin analizi aşamasında betimsel istatistiklerin hesaplanmasında, parametrik ve parametrik olmayan testlerde SPSS 20 programları kullanılmıştır. Ölçeklerin doğrulayıcı faktör analizleri Lirsel 8,4 ile yapılmıştır. Araştırmanın sonucunda, liderlik ölçeğinden algıladıkları puanların halk oyuncuların cinsiyet, eğitim durumu, halkoyunları oynama süresi, yaşadığı yer, anne baba eğitimi, sosyo ekonomik durum değişkenlerine göre farklılaştığı; öz yeterlik puanlarının cinsiyet, eğitim durumu, halkoyunları oynama süresi, yaşadığı yer, anne baba eğitimi, yaşadığı yer, sosyo ekonomik durum değişkenlerine göre farklılaştığı görülmüştür. Antrenör liderlik özelliklerinin sportif öz yeterlik algısının anlamlı birer yordayıcıları olmadıkları bulunmuştur. Bununla birlikte sporcunun yaşadığı yer, eğitim durumu, ekonomik durumu ve anne eğitim düzeyi de sporcu öz yeterliğinin anlamlı birer yordayıcısıdır. Ayrıca envanterler arasındaki korelasyon sonuçları incelendiğinde halk oyunu sporcularının antrenörlerinin eğitici ve öğretici, demokratik, sosyal destek, ödüllendirici, otokratik liderlik davranışlarına ilişkin algıları ile öz yeterlik algıları arasında pozitif yönde, düşük düzeyde anlamlı bir ilişki gözlenmektedir.
Ankara türküleri üzerine bir inceleme
Bu çalışmada Türk Halk kültürünün en önemli taşıyıcılarından sözlü geleneğin bir parçasını teşkil eden türküler ve türküler etrafında şekillenen türkü söyleme geleneği Ankara ili ekseninde incelenmiştir. Ankara yöresinin folklorik açıdan zenginliği artıran özelliği halk müziği ve halk oyunlarıdır (misket,hüdayda). Ankara türküleri, içeriğinde yaşamın dönüm noktalarından (doğum,ölüm,evlilik) inanışlara, günlük yaşamdan yemek kültürüne, tören ve kutlamalardan mizah kültürüne kadar hemen hemen her alandan izler barındırmaktadır. Tezimizin ilk amacı, Ankara türkülerinin metinlerini bir araya toplayan bir kaynak oluşturmak ve böylece Türk folklor araştırmalarına katkıda bulunmak, bu anlamda yapılacak olan diğer çalışmalara bir basamak oluşturmaktır. İncelememizde TRT Türk Halk Müziği repertuvarından ve Ankara türkülerinin bulunduğu diğer kaynaklardan yararlanılmış, ilgili kaynaklar taranarak iki yüz kırk bir türkü metnine ulaşılmıştır. İki yüz kırk bir türkü metni halk bilimi metotlarına uygun olarak hem şekil hem konu bakımından tasnif ve tahlil edilmiştir. Çalışmamızın son kısmında yöreye ait kelimeler sözlük çalışmasıyla verilmiştir. İncelemede bulunan bütün türkü isimleri alfabetik olarak sıralanmış, tez dizin çalışmasıyla son bulmuştur. Anahtar Kelimeler: Ankara Türküleri, Ankara Halk Müziği, Mehmet Tuğrul, Misket, Nail Tan, Salih Turhan
Halk oyunlarının alandan sahneye sunum aşamaları ve icra özellikleri bakımından incelenmesi
Bilim ve sanatın kesişme noktasında yer alan en canlı kültürel yaratmalardan biri halk oyunlarıdır. Halk oyunlarının bilim yanı; halk yaratmalarının doğduğu ve yaşadığı alan ve o yaratmayı oluşturan tüm unsurlardan meydana gelmektedir. Oyunların, ait oldukları kültür çevresinden çıkarak başka bir kültür çevresi olan sahneye taşınması ise halk oyunlarının sanat yanını oluşturmaktadır. Bu çalışmada, halk oyunlarının alandan sahneye aktarılması halk bilimsel bir çalışmanın üçüncü boyutu olarak ele alınmıştır. Bu anlamda, oyunun alanda derlenmesi, düzenlenmesi ve sunulması bir bütün olarak değerlendirilmeye ve sahneleme aşamaları açıklanmaya çalışılmıştır. Halk oyunları, icraya dayalı bir halk bilgisi olarak bağlam merkezli kuramlar çerçevesinde ele alınmış ve Performans (icra) Yöntemi doğrultusunda incelenmiştir. Halk oyunlarının sahneleme aşamaları hakkında bulgular doğrultusunda genel bir yaklaşımda bulunduktan sonra bir inceleme örneği sunulmuştur. İnceleme örneğinde, Bar türünden belirlenen üç oyunun alandan sahneye icraları üç bağlamda değerlendirilmiş ve değişim özellikleri tespit edilmiştir.
Halk oyunlarında kadın eğitmenlerin performanslarını etkileyen etmenler üzerine bir inceleme (Ankara örneği)
Geçmişten beri Türkiye'de ve Dünya'da, Türk halk oyunlarının, kültürümüzün yaşatılması ve yayılması konusundaki yeri ve önemi büyüktür. Bu çalışmada, Türk halk oyunlarında kadın eğitmenlerin günümüzdeki yeri belirlenmeye çalışılarak performanslarını etkileyen etmenlerin ortaya çıkartılması amaçlanmış ve bu etmenlere yönelik öneriler sunulmuştur. Bu araştırma, nitel yöntemle desenlenmiş, betimsel bir alan araştırmasıdır. Bu araştırmada evren olarak Ankara ili seçilmiştir. Ankara'da halk oyunlarıyla ilgili faaliyet gösteren kamu kurumları, halk oyunları dernekleri ve özel dans okulları belirlenmiş, çalışma gurubu olarak ta bu kurumlarda ders veren kadın halk oyunları eğitmenleri seçilmiştir. Veriler, literatür taraması yapılarak ve uzman görüşü alındıktan sonra hazırlanan 26 soruluk yapılandırılmış görüşme formu çevrimiçi uygulanarak toplanmıştır. Araştırmada veriler, doküman analizi yöntemiyle analiz edilerek katılımcılara ait ifadeler frekans yüzde tablosuna dönüştürülmüştür. Ayrıca açık uçlu ifadelere ait ortak kodlar belirlenerek tablolaştırılmıştır. Sonuç olarak kadın eğitmenlerin halk oyunlarında daha çok yer bulabilmeleri için gerekli adımların atılarak, programların hazırlanması, uygulanması ve takibinin yapılarak halk oyunlarında kadın eğitmenlere daha çok yer verilmesi gerektiği düşünülmektedir. ANAHTAR KELİMELER: Halk Oyunları, Kadın Eğitmenler, Dans, Performans
Halk oyuncuların beslenme alışkanlıkları ve beslenme bilgi düzeylerinin incelenmesi
Bu araştırma, Türkiye genelinde yaşayan yetişkin ve gönüllü halk oyuncuların beslenme bilgi düzeyi ve beslenme durumunun belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmada 17 yaş ve üzeri halk oyuncuları kapsamaktadır. En az 3 yıl halk oyunları branşında aktif olan sporculardan oluşmaktadır. Kullanılan veriler anket yöntemiyle toplanmış olup, bilgisayar ortamında SPSS 22 istatistik paket programı ile değerlendirilmiştir. Bireylerin beslenme bilgi puanları ve besin tercihi puanlarının genel ortalamaları karşılaştırılmıştır. Beslenme tercihi konusunda kadınların puan ortalaması erkeklerden anlamlı derecede daha yüksek bulunmuştur. Medeni durum parametresine göre evli olan bireylerin temel beslenme puan ortalaması, bekar olan bireylerden daha düşüktür. Bekâr olanların besin tercihi puan ortalaması, bekâr olanlardan daha yüksektir. Medeni durumuna göre beslenme bilgi düzeyleri kıyaslandığında anlamlı farklılık bulunmuştur (p=0,000). Katılımcılarda aktif çalışanların temel beslenme puan ortalaması (2,36 ± 0,41), aktif çalışmayanların puan ortalaması (2,23 ± 0,44)'dür. Aktif çalışmayanların besin tercihi puan ortalaması, aktif çalışanlardan daha yüksektir. Aralarında anlamlı farklılık vardır (p=0,000). Araştırmaya katılan halk oyuncularının beslenme bilgisi ve alışkanlıkları hakkında iyi bir bilgi düzeyine sahip olmadığı tespit edilmiştir.
İlköğretim öğrencilerinin sosyalleşmeleri ve iletişim becerilerini geliştirmelerinde Türk halk oyunlarının rolü
Araştırmanın amacı Bu çalışmanın amacı Türk halk oyunları oynayan öğrencilerin, ülkemizin kültürel zenginliğini halk oyunları üzerinden ne ölçüde tanıdıklarını araştırmak; farklı sosyal gruplara katılım, akranları ve yetişkinlerle olan iletişim kurma sürecinde ne tür iletişim becerileri kazandıklarını ortaya koymaktır.Halk oyunlarımız sosyal yanı ağır basan bir faaliyet olarak göze çarpmaktadır. Halk oyunu oynayan çocuk ve gençler, sadece basit bir folklorik olayı yerine getirmekten öte, bilakis halk oyunları üzerinden ve ortamında yeni iletişim becerileri kazanarak farklı bir sosyalleşme süreci yaşamaktadırlar. Bu sosyalleşme süreciyle halk oyunu oynayan çocuk ve gençlerde çeşitli değişimler yaşanmakta, estetik değer ve anlayışlarında sürekli bir gelişme gözlenmektedir. Sosyal açıdan gözlenen bu değişim ve gelişmenin başka sosyal çalışmalara da yansıdığı ileri sürülebilir. Kolektif biçimde oynamanın avantajı ile kişiye çevresiyle kaynaşmayı, beraber hareket etmeyi, paylaşmayı ve kendini ifade etmeyi öğreten halk oyunları, güçlü bir sosyalleşme aracıdır.Çocuk ve gençlerin halk oyunları aracılığıyla sosyalleşmeleri, eskisine göre daha güçlü iletişim becerileri geliştirmeleri konusunun araştırılmasıyla elde edilecek bulgu ve sonuçlar, bu alandaki diğer araştırma ve çalışmalara, politika belirleme ve geliştirmeye katkıda bulunabilir.Araştırmada; anket, görüşme ve gözlem teknikleri kullanılmıştır. 100 ilköğretim öğrencisine anket uygulanarak veriler elde edilmiş ve yorumlanmıştır. Sınıf öğretmenlerinin gözlem ve görüşleri alınmıştır. Ayrıca Türkiye Halk Oyunları Federasyonu Başkanı ile görüşülmüştür. Kendisine sorular sorularak düşünceleri alınmıştır. Bunların yanı sıra, çalışmamda kendi gözlemlerim ve deneyimlerim de belirtilmiştir. Anket, görüşme ve gözlem teknikleri kullanılarak bulgular elde edilmiş ve yorumlanmıştır.Anahtar Sözcükler1.Sosyalleşme2.İletişim becerileri3.Halk Oyunları4.Folklor5.Çocuklar
Kırım Halk Oyunları ile Giresun Halk Oyunlarının karşılaştırmalı incelemesi
Bir toplumun geçmişten geleceğe taşıdığı önemli mirasların başında kültür mirasları gelmektedir. Çalışmamızda, Karadeniz Havzası'nda göçler yolu ile bir dönem yaşam sürmüş Kırım Türkleri ile Giresun yöresi anonim halk kültür ürünlerini, halk oyunlarını, müzikal benzerliklerini ve kültürel yapılarını konu almaktadır. Çalışmamızın ilk kısmında Kırım Tarihi, Kırım Bölgesi'nden Anadolu'ya yapılan göçler ile Doğu Karadeniz Bölgesi'nden Kırım'a yapılan göçler ele alınmıştır. Kırım'da Türk kültürü, Kırım ve havalisinde dil özellikleri, atasözleri ele alınmış, anonim halk edebiyatı ürünlerinden örneklere yer verilmiş, Kırım Halk Müzikleri ve Oyunları ile Kırım Türklerinde "cırlar", "yırlar" kavramları ele alınmıştır. Tezimizin sonraki kısmında ise Karadeniz'in önemli beldelerinden biri olan Giresun'un tarihi ve kültürü hakkında bilgiler verilmiş, Kırım Halk Oyunları ile Giresun Halk Oyunları'nın karşılaştırmalı bir incelemesi yapılmış, Kırım Kaytarması ile Giresun Horonları ve Karşılamasının benzer ve farklı yönlerine temas edilmiş, Kırım ve Giresun Halk Oyunları'ndaki figürlerin benzerlikleri ve farklılıkları ile Kırım ve Giresun Müziği'nin ritim, melodi ve motif yapılarındaki benzer ve farklı yönler konu edinilmiştir.
Anadolu erkek toplantılarının halkbilimsel incelenmesi
Anadolu erkek toplantıları Türk halk edebiyatını, halk dansları ve müziğini, köy oyunlarını ve toplumsal değerleri aktarmada önemli role sahiptir. Türk erkekleri yerel ve toplumsal sorunları tartışmak, dayanışmayı, karşılıklı anlayışı ve toplumda yaşama hissini teşvik etmek amacıyla düzenli olarak özellikle kışın evlerde toplanırlar. Toplantılarda yemek eşliğinde müzik, oyun ve danslar olabilir. Anadolu Erkek Toplantıları sabahın erken saatlerine kadar sürebilir. Toplantılara din, dil ve konum farkı gözetmeksizin 16 yaş üzeri erkek çocukları katılabilir. Katılanlarda dürüst bir aileden gelme, güvenilir ve yaşlılara karşı saygılı olma, kumar oynamamış ve toplu yerlerde içki içmemiş olma şartı aranır. Herhangi bir üye özel bir mazeret olmadıkça toplantıya katılmazsa para cezası ile cezalandırılır. Kadınlar erkek üyeleri bu toplantılara katılmaya teşvik ederler. Bu toplantıların toplumsal ve kültürel faydaları vardır. Topluluklar genelde 5 ila 30 üyeden oluşur ve seçimle veya ihtiyarlar tarafından önerilen bir lider topluluğu yönetir. Üyeler hak ve sorumluluklar bakımından eşittir. Sohbet Toplantıları, toplumsal adalet, ahlaki değerler, iyilik yapma, saygı, müsamaha gibi değerleri aktardığı için önemli bir eğitici işlevi gerçekleştirir.
Elazığ köy seyirlik oyunları
İnsanoğlunun doğa ile olan mücadelelerine dayanan köy seyirlik oyunları, Şamanizm ve mitoloji ile beslenerek günümüze kadar gelmiştir. Bu uzun yolculuğu sırasında var olduğu her toplumdaki kültür, inanç, sosyo-ekonomik yapıları bünyesine katarak getiren ve daha çok Anadolu sahasında icra ortamı bulan köy seyirlik oyunları, kültürel zenginliğimizin bir göstergesi olmakla birlikte, toplumun işleyişini de düzenleyen bir fonksiyona sahiptir. Geçmişle kurduğumuz kültürel bir köprü olan köy seyirlik oyunları, gelişen teknoloji, köyden kente göç gibi etkenlerden dolayı yerini farklı eğlence anlayışlarına bırakarak, unutulup yok olma tehlikesi ile karşı karşıya kalmıştır. Elazığ Köy Seyirlik Oyunları adlı çalışmamızda derlenen oyunların Şamanizm ve mitoloji ile beslenmiş olması, bu oyunlardaki mitik ve sembolik unsurların çeşitliliğini gözler önüne sermektedir. Aynı zamanda Elazığ'ın köklü tarihi ve kültürel yapısıyla şekillenerek günümüze kadar gelen oyunlar kültürel bir köprü vazifesi görmektedir. Elazığ köy seyirlik oyunlarının içerik ve yapı bakımından oldukça zengin olmasının yanında ayrıca sosyalleşme, kuşaklararası kültür aktarımı ve eğitimsel gibi işlevlere sahip olması, oyunların toplum içerisinde önemli bir yere sahip olduğunu da göstermektedir. Çalışmadaki amacımız; Elazığ köy seyirlik oyunlarının geçmişten günümüze sürekliliğini devam ettirmek, kültürel aktarımına katkı sağlamak, oyunların unutulmasını engellemek ve oyunları değişen, gelişen teknolojiyle uyumlu hâle getirmektir. Kültürel bir miras olan Elazığ köy seyirlik oyunlarının içerdiği sembolik anlamları ile zenginliği ve çeşitliliği genelde Türk kültürüne özelde ise Elazığ kültürüne hizmeti hedeflemektedir. Anahtar Kelimeler: Seyirlik oyunlar, Elazığ köy seyirlik oyunları, Şamanizm, mitoloji, kültürel miras
Halk oyunlarının sosyal bütünleşmeye etkisi
Bu çalışmada, toplum hayatının sağlıklı, devamlı ve bir bütünlük içerisinde sürdürülmesi bakımından önemli bir sosyal olgu olan halk oyunlarının, yeri, önemi ve toplumsal etkileri belirlenmeye çalışılmıştır.Çalışmanın evrenini; Türkiye'deki farklı kulüp, halk eğitim merkezi ve üniversitelerde halk oyunları branşında etkinlik gösteren ve Türkiye Halk Oyunları Federasyonu ile Milli Eğitim Bakanlığı'nın düzenlemiş olduğu yarışmalara katılan bireyler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklem grubunu ise, Türkiye Halk Oyunları Federasyonu'nun ve Milli Eğitim Bakanlığı'nın 2010 yılında düzenlemiş olduğu Grup ve Final yarışmalarında, Gençler ve Büyükler kategorisinde yarışmalara katılan 840 kişi oluşturmaktadır. Halk oyunlarının sosyal bütünleşmeye etkilerini ölçmek için kullanılan veri toplama aracı, Yılmaz, Karlı ve Yetim (2006) tarafından geliştirilen ve sporun sosyal bütünleşmeye etkisini değerlendiren 7 alt boyutlu ?Sporda Sosyal Bütünleşme Ölçeği? (SSBÖ) model alınarak araştırmacı tarafından geliştirilmiştir. Araştırmada kullanılan veri toplama aracı 2 bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde katılımcıların demografik bilgilerini tanımlamaya yönelik ifadelere yer verilirken, ikinci bölümde ise, halk oyunları faaliyetlerinin sosyal bütünleşmeye olan etkilerini belirlemek amacına yönelik ifadelere yer verilmiştir. Araştırmada kullanılan ölçek ?Sosyal Bütünleşme Ölçeği? olarak adlandırılmıştır. ?Sosyal Bütünleşme Ölçeği?, 38 madde ve 7 alt boyuttan oluşmaktadır. Alt boyutlar, (1) Duygusal Gelişim, (2) Fiziksel Gelişim, (3) İkili İlişkilerin Gelişimi, (4) Milli ve Kültürel Gelişim, (5) Toplumsal Gelişim, (6) Kişisel Becerilerin Gelişimi ve (7) Grup İlişkilerinin Gelişimi olarak belirlenmiştir. Ölçekteki maddeler, ?Hiç Katılmıyorum (1)?, ?Katılmıyorum (2)?, ?Kararsızım (3)?, ?Katılıyorum (4)? ve ?Tamamen Katılıyorum (5)? şeklinde 5'li Likert tipi ölçek üzerinde değerlendirilmektedir.Araştırmada kullanılan ölçeğin 7 alt boyutunda katılımcıların cinsiyetlerine göre istatistiksel olarak anlamlı bir fark olup olmadığını test etmek için verilere ?İndependent Samples t-test? analizi uygulanmıştır. Ayrıca, katılımcıların yaşlarına, öğrenim düzeylerine, yerleşim birimlerine, anne-baba eğitim düzeylerine, halk oyunlarına başlama yaşlarına, ailenin halk oyunlarına faaliyetine katılma durumlarına ve aile gelir düzeylerine göre anlamlı bir fark olup olmadığını test etmek için ise tek yönlü varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır.Çalışmada, halk oyunlarının sosyal bütünleşmeye etkisi ?Sosyal Bütünleşme Ölçeği? kapsamında değerlendirilmiş ve halk oyunlarının sırasıyla ?Milli ve Kültürel Gelişim?, ?İkili İlişkilerin Gelişimi?, ?Toplumsal Gelişim?, ?Grup İlişkilerinin Gelişimi?, ?Duygusal Gelişim?, ?Fiziksel Gelişim? ve ?Kişisel Becerilerin Gelişimi? açısından bireye önemli kazanımlar sağladığı sonucuna ulaşılmıştır.Araştırmada uygulanan tek yönlü varyans analizi sonucunda cinsiyet ve aile gelir düzeyi değişkenleri ile sosyal bütünleşme ölçeğinin her bir alt boyutunda anlamlı farklılığa rastlanmamıştır. Katılımcı görüşleri değerlendirildiğinde, yaş, eğitim düzeyleri, yaşanılan yer ve halk oyunlarına başlama zamanı değişkenleri ile ölçeğin çeşitli alt boyutlarında anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir.Elde edilen bulgular, gelişen ve değişen yaşam koşulları sonucunda önemi günden güne artan ve modern toplum hayatının vazgeçilmez bir parçası olan halk oyunlarının sosyal gelişmeye ve bütünleşmeye önemli katkılar sağladığını göstermektedir. Bu nedenle, halk oyunlarının sosyal bütünleşmeye etkisini değerlendirmek amacıyla yapılmış olan bu çalışmanın, folklor, sosyoloji ve spor bilimlerine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.Anahtar kelimeler: Sosyal Bütünleşme, Halk Oyunları.
Elazığ ili ve Arapgir ilçesi türkülü oyunlarının karşılaştırmalı incelemesi
Elazığ ili ile Malatya'nın Arapgir ilçesi türkülü oyunlarını ele alıp inceleyen bu çalışma; zikrolunan oyunların ayrıntılı bir şekilde tanınması, tanıtılması ve sağlıklı bir şekilde genç kuşaklara aktarılarak yaşatılmasını sağlamak amacıyla yapılmıştır. Mevcut durumun belirlenmesine yönelik belge çözümleme ve arşiv tarama modelinin uygulandığı çalışmamızda; Elazığ Türkülü Oyunları ile Arapgir Türkülü Oyunları karşılaştırmalı olarak incelenmiş, bu oyunların folklorik ve müzikal analizleri yapılmış, oyunlarda giyilen elbiseler ve çalgılar hakkında da ayrıntılı bilgilere yer verilmiştir.
Türk halk danslarındaki dönüş figürü üzerine halkbilimsel bir inceleme
Anrienne L. Kaeppler ?Dans? adlı makalesinde yer ve zaman içerisinde dansın insan vücudunu kullanarak kültürel bir form oluşturduğundan söz etmiş ve dansı icra etmeninde bu kültürel form kadar önemli bir olgu olduğunu belirtmiştir. Yazar, dans figürlerinin birer sembol taşıdığına dikkati çekerek dansların dile benzer bir gramere sahip olduğunu bu nedenle de dans figürlerinin çözümlenebileceğini öne sürmüştür. ?Türk Halk Danslarındaki Dönüş Figürü Üzerine Halkbilimsel Bir İnceleme? başlıklı bu çalışma Türk halk danslarından sema, semah ve sinsin danslarının dönüş hareketleriyle sınırlandırılmıştır. Çalışmada sema, semah ve sinsin danslarının içindeki ayin, büyü, mitoloji, kozmoloji, inisiyasyon, inanç sistemi ve kültürel biçimin dans vasıtasıyla okunabilirliği incelenmiştir. Bu doğrultuda dönüş figürünün dans içinde taşımış olduğu anlam irdelenerek, çıkarımlarda bulunulmuş netice dönüş hareketinin sahip olduğu sembolik anlam okunmaya çalışılmıştır.Çalışmada, öncelikle dansın kökenlerine inilerek ayin, büyü kavramları irdelenmiş, mitoloji ve kozmolojinin dansta nasıl bir anlatıma sahip olabileceği üzerinde değerlendirilmelerde bulunulmuş, danslardaki dönüş figürüyle inisiyasyon kavramı karşılaştırılmıştır. Anadolu ve İslam kültürünün Türk halk danslarını nasıl biçimlendirdiği örneklerle tartışılmış ve tüm bu oluşumlar çerçevesinde semah, sema ve sinsin danslarının dönüş figürü üzerinde kültürel ve inançsal boyutta okumalar yapılmaya çalışılmıştır. Ayrıca bu danslar içinde kültürel hafızanın nasıl kullanıldığı üzerinde sorular sorulmuştur.Bu çalışma, Türk halk danslarındaki figürlerin okunabilirliliğine dair oluşturulmuş bir başlangıç çalışması olmaktadır.Anahtar Kelimeler: 1. Dans, 2. Dönüş, 3. Sembol, 4. Kültür, 5. Hafıza
Halk oyunları ve spor eğitimi alan Üniversite öğrencilerinin fiziksel uygunluklarının eurofit ile karşılaştırılması
Bu çalışmada; üniversitelerin farklı bölümlerinde fiziksel ve fizyolojik yeterliliğe dayalı eğitim gören öğrencilerin, uğraştıkları alan ve almış oldukları eğitimin, fiziksel uygunluklarına etkilerini araştırmak ve grupların karşılaştırmasını yaparak fiziksel ve fizyolojik profillerini tespit etmek amaçlanmıştır.Deney grubunun fiziksel uygunluk parametreleri EUROFIT Test Bataryası ile ölçülmüştür.Çalışmaya; Devlet konservatuarının Halk Oyunları Bölümünde okuyan 95 erkek, 81 bayan öğrenci ile Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulunun Öğretmenlik Bölümünde okuyan 109 erkek, 72 bayan öğrenci olmak üzere toplam 357 denek katılmıştır.Bayan öğrencilerin değerleri karşılaştırıldığında; anaerobik güç, esneklik, durarak uzun atlama, el kavrama kuvveti, gövde kuvveti, bükülü kol ile asılma, 10x5 m mekik koşu ve aerobik güç özelliklerinde beden eğitimcilerin halk oyunculara oranla daha yüksek değerlere sahip olduğu, spor yaşı değişkeninde, halk oyuncuların beden eğitimcilere oranla daha iyi değerlere sahip olduğu, boy uzunluğu, vücut ağırlığı, VY%, denge ve disklere vuruş değerlerinde ise anlamlı bir farklılığın olmadığı tespit edilmiştir.Erkek öğrencilerin değerleri karşılaştırıldığında; VY%, esneklik, durarak uzun atlama, el kavrama kuvveti, gövde kuvveti, bükülü kol ile asılma, 10x5 m mekik koşu ve aerobik güç özelliklerinde beden eğitimcilerin halk oyunculara oranla daha yüksek değerlere sahip olduğu, spor yaşı ve flamingo denge bulgularında halk oyuncuların beden eğitimcilere oranla daha yüksek değerlere sahip olduğu, boy uzunluğu, vücut ağırlığı, disklere vuruş ve anaerobik güç değerlerinde ise anlamlı bir farklılığın olmadığı tespit edilmiştir.Bu araştırma; spor eğitimi alan öğrencilerle halk oyunları eğitimi alan öğrencilerin fiziksel parametrelerinin benzerlik gösterdiğini ortaya koymaktadır.
Doğu Karadeniz Bölgesi halk oyunlarının karakteristik özellikleri üzerine bir araştırma
Bu araştırmanın amacı; Doğu Karadeniz Bölgesi Halk Oyunlarının karakteristik özelliklerinin neler olduğunun tespit edilmesidir. Araştırma Artvin, Rize, Trabzon, Giresun ve Ordu illerinde yapılmıştır. Araştırma yapılırken önce karakteristik özelliklerle ilgili temel kavramlar açıklanmaya çalışılmış, daha sonra bu kavramlara yöre oyunlarından örnekler verilmeye çalışılmıştır. Araştırma yapılırken yörenin temel özellikleri de göz önünde tutulmaya çalışılmıştır. Yörede oynanan oyunların yapıları incelenerek, yörede oynanan oyun türlerinin; Horon, Halay, Bar, Karşılama ve Seyirlik oyunlar olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, bu yörede oynanan oyun türlerinin "kızlar ayrı", "erkekler ayrı" ve "kız-erkek bir arada" icra edildiği görülmektedir. Doğu Karadeniz Bölgesi'nde oyunlar genellikle horon türündedir. Horonlar geniş olarak yöreye yayılmış ve günümüze kadar gelmiştir. Horonlar halen günümüzde düğünlerde, bayramlarda, doğumda, asker uğurlamada ve yayla şenliklerinde geniş halk kitlesi tarafından otantikliği bozulmadan oynanmaktadır. Horon hareketli denizde, engebeli arazide varlığını koruyabilmek için son derece çevik ve atik olmakta zorunda olan insanın havasını yaşar. Bu bakımdan horon üstün ölçüde hareketli bir oyundur, floranda oyuncunun vücudu bütün gücü ile hareket halindedir. Horon kol kola giren, el ele tutuşan, ellerini birbirinin omuzlarına atan kişilerden oluşan toplulukların düz sıra ya da halka halinde, düzenli hareketi sağlayan bir musiki aleti eşliğinde oynanır. Çalgı yoksa horoncuların koro halinde söyledikleri türküler de bu işi görür.Horonu çoğu zaman erkekler ve kadanlar ayrı ayrı oynar. Kızların çoğu zaman oynadıkları oyunlara kız oyunu adı verilir. Kız horonlarında kemence ve tulumdan başka ağız mızıkası da çalınabilir. Kızların çalgısız da oynadıkları görülür. Böyle durumlarda türkü söylenmektedir. Horon ritim hareket özelliklerine göre sıksaray, sallama gibi çeşitlere ayrılmaktadır. Halk oyunlarında oyunların hoşa gitmesi ya da gitmemesi sonucunda ortaya çıkan sevgi, neşe, sevinç, mest olma, aşırı coşku vb. gibi haz doğrultusunda; korku, kaygı, endişe, öfke ve aşırı üzüntü gibi elem doğrultusunda ortaya çıkan izlenimler duygulan oluşturmaktadır. Bu tür duygulanımlar jest ve mimiklerle iyi ifade edilmesi gerekir. Aksi takdirde duygu ve düşüncenin dışa vurumu iyi anlatılmayacağı için elde edilen veriler yeterince doğrulanamayacaktır. Oyunların kendi karakteristik yapısında mevcut olan tavır, tarz ve anlam; baş, el, kol ve ayak gibi organlarla iyi ifade edilmesi gerekmektedir. Oyunda ezgi ve ritim tamamlanmadan oyundan oyuna geçilmemesi gerekir. Yapılan araştırma sonucunda horonların nitelikleri şöyle sıralayabiliriz: Horonlarda topluluk esprisi hakimdir. Horon müziklerini küçük, kısa motif ve cümlelerin mütemadiyen tekrar edilmesi suretiyle, ritim canlılığı ve çabukluğu gösteren bir havası vardır. Horonda çabuk, hızlı sık ağırca oynanan çeşidine de seyrek denir. Horonlar üç ya da daha fazla kişi tarafından oynanır. Horonlar kalabalık oynanırken genellikle halka şeklinde oynanır. Son yirmi yılda halk oyunlarının seyirlik sahne sanatları durumuna gelmesi sonucu düz ve yarım daire şeklinde de oynanmaktadır. Bazı ilçelerde horon kadın erkek karışık oynanır. Ayrıca kadın-kız horonları da vardır.Araştırmanın sonucunda ise; - Horon kelimesi kavratılmış ve nereden geldiği tespit edilmeye çalışılmıştır. - Horonların, ortaya çıkış ve oynanış biçimleri tespit edilmiştir. - Horonların, karakteristik özellikleri incelenmiştir. - Horonların, türleri incelenmiştir. - Horonların, oyun çeşitlemelerinde benzerlikler ortaya konmuştur. - Horonların, oyun çeşitlemelerinde farklılıklar gösterdiği ortaya çıkmıştır. - Horonların eski ve zengin bir kaynağa dayandığı tespit edilmiştir. - Doğu Karadeniz Bölgesinde yalnız horon türlerinin değil; halay, bar, karşılama ve seyirlik oyunlarının da olduğu tespit edilmiştir. - İller arasında etkileşimin olduğu ortaya çıkmıştır. - Yörede oynanan oyunların yalnız gençler tarafından değil, yaşlılar tarafından da oynandığı tespit edilmiştir. - Yörede oynanan oyunların erkekler kadar kadınlar tarafından da oynandığı tespit edilmiştir.
Yaşar Kemal'in romanlarında halk bilimi unsurları
Meşrutiyetten sonra başlayan batılılaşma hareketleriyle gelişen Türk edebiyatı üzerinde geleneğin etkisi, öncelikle dil üzerinde yoğunlaşır, Milli Mücadele döneminden sonra edebiyatın bütün unsurları üzerinde artarak devam eder. 1940-1970 arası Türk edebiyatında halk kültürünün bütün unsurlarını içine alan bir köy edebiyatı oluşur.Geleneğin çağdaş edebiyatımıza etkisi göz önüne alındığında, Yaşar Kemal'in romanları, gerçeklik prensibine göre kaleme alınmış, sosyolojik, antropolojik ve folklorik unsurlar açısından oldukça zengin eserlerdir.Yaşar Kemal'in Romanlarındaki Halk Bilimi unsularını başlıca iki ana gruba ayırabiliriz. Birinci grubu, anlatı türleri (mitoloji, destan, efsane, masal, halk hikayesi, halk şiiri, dengbej, oluşturur. Bu unsurlar, genellikle montajlama tekniğiyle romanlarda kullanılır. Bunlardan özellikle masal, efsane ve halk hikâyeleri diğer unsurlara göre ön plâna çıkar. Halk anlatıları içinde anılan bu unsurların romanlarda yer alışında, ortak bir form oluşur. Halk anlatıları, roman kahramanlarının ihtiyaçları doğrultusunda vakada montaj tekniği ile dahil edilir.İkinci grup, anlatı türleri dışında kalan unsurlardan oluşur. Bunlar; kalıp sözler, dil ve anlatım, formel sayılar, sosyal normlar, geçiş dönemleri, halk bilgisi, bayramlar törenler kutlamalar, inanışlar, oyun eğlence ve spor, halk oyunları, halk çalgıları, giyim kuşam ve süslenme, halk sanatları ve zanaatları, halk mimarîsi, halklar ve halk mutfağıdır. Bu unsurlar, yaşamla paralellik gösterir. Burada yer alan sosyolojik, antropolojik ve folklorik unsurlar yazarın hayatından romanlara aksetmiştir.Yerelden evrensele ulaşma çabası içerisinde olan Yaşar Kemal, geleneksel unsurları sembollere dönüştürerek bunlardan evrensel imajlar üretir. Bu evrensel imajlar, onun romanlarını besleyen en önemli unsurlardır.
"Ekin" gösterileri örneğinde halk danslarının gösteri danslarına dönüştürülmesinde sahne etmenlerinden yararlanma biçimleri
Toplumların önemli kültürel değerlerinden birisi olan geleneksel danslar o topluma ait insanların kolektif yaratılarıdır. Planlanmadan ve topluma ait bir tema üzerinden yola çıkıp, sanat olgusundan uzak sıradan bir eylem olarak meydana gelirler. Farklı etkenlerin etkisiyle de değişerek gittikçe kompleks bir yapıya dönüşürler.Geleneksel danslar doğdukları kültürel yapının değişmesi hatta zamanla terk edilmesiyle yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kaldıklarından dolayı varlıklarının devamı için yeni yaşam alanlarına ihtiyaç duyulmaktadır. Geleneksel dansların sahneye aktarılarak gösteri danslarına dönüşmesi de bu aşamada önem kazanır. Çağın seyircisinin seyir gereksinimlerine göre gerçekleştirilen bu aktarım sırasında kültürel mirası yok etmemek ya da yozlaştırmamak için pek çok teknik bilgi yanında, kullanılacak dansların kültürel değerlerinin kavranabilmesi ve sahneleme aşamasında doğru yöntemlerin seçilmiş olması önemlidir.Bu aktarım sırasında yapılacak çalışmalarda sanatsal ifadenin güçlendirilmesini sağlayacak ve çağın seyir gereksinimlerini karşılayacak sahneleme ve sahne tasarım etmenleri kullanılmalıdır. Bu etmenlerin geleneksel dansların kültürel kimliklerine zarar vermeden yapılabilmesi için de alanında uzman kişiler tarafından yapılması gerekmektedir.Bu çalışmanın amacı da bu bilgiler doğrultusunda sahnenin pek çok tasarım ögesine sahip olduğu ve özünde daima sanatı barındırmış geleneksel dansların da bu ögeler ile bir bütün olarak, doğru bilgiye ve estetik beğeniye sahip kişiler tarafından sahneye aktarılması gerektiğini vurgulamak ve ?Ekin? gösterileri ışığında aktarım çalışmalarını değerlendirmektir.
Erzincan yöresi halk oyunları ezgilerinin ritimsel yönden incelenmesi
Bu araştırma, Erzincan yöresi halk kültürü içerisinde canlılığını koruyarak süregelmiş halk oyunları eserlerinin ritim kalıplarının belirlenmesi ve incelenmesini kapsamaktadır. Bu doğrultuda tespit edilen eserlerin kayıt altına alınıp kalıcı hale getirilerek geleceğe aktarılması araştırmanın temel amacını oluşturmaktadır. Erzincan yöresi halk oyunları ezgilerinin ritimsel yönden incelenmesini konu edinen bu araştırmada tarama modeli esas alınarak değerlendirmeler yapılmıştır. Araştırmada genel olarak veriler, literatür tarama yöntemi ve alanda kaynak kişilerle yapılan görüşmeler ile elde edilmiştir. Ek olarak, araştırma konusu çerçevesinde Erzincan yöresinde oynanan halk oyunlarına yönelik bilgi edinmek ve yapılacak olan müzikal incelemeye katkı sağlamak amacıyla önceden belirlenen kaynak kişilerle görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya konu olan Erzincan yöresinde oynanan halk oyunlarına ait toplam 27 adet eser tespit edilmiştir. Tespit edilen bu eserlerin ezgi ve ritim notaları ayrı olarak notaya alınmış ve alınan ritim notaları üzerinden eserlerin ritim kalıpları incelenmiştir.
6 hafta uygulanan zeybek oyunlarının fiziksel uygunluğa etkisi
Altı Hafta Uygulanan Zeybek Oyunlarının Fiziksel Uygunluğa Etkisi Ekrem KAÇAR, Dokuz Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü İnciraltı/İzmir, ekremkcr@gmail.com ÖZET Bu çalışmanın amacı, kadın üniversite öğrencilerine 6 hafta uygulanan Aydın yöresi zeybek oyunlarının bazı fiziksel uygunluk parametrelerine etkisinin incelenmesidir. Bu çalışma 18-26 yaş aralığında düzenli fiziksel aktivite yapmayan ve daha önce zeybek oyunları eğitimi almamış 22 kişiden oluşan uygulama ve 18 kişiden oluşan kontrol grubu olmak üzere toplam 40 kadın katılımcıdan oluşmuştur. Uygulama grubuna haftada 3 gün 2 saat süreyle toplam 6 hafta maksimal kalp atım sayısı yedeğinin %60-70 şiddetinde -hareket hızında- Aydın yöresi zeybek kadın oyunları çalışmaları yaptırıldı. Katılımcılar tarafından uygulama öncesi ve uygulama sonrası olmak üzere testler iki defa tekrarlandı. Bu ölçümlerde katılımcıların; dikey sıçrama, sürat, çeviklik ve denge ölçümleri alındı. Araştırma bulgularına göre 6 hafta süren Aydın yöresi zeybek kadın oyunları çalışmalarının, grupların test öncesi ve sonrası değerleri karşılaştırıldığında uygulama grubunun 30 m sürat, çeviklik ve denge testleri ölçüm değerlerinde anlamlı düzeyde farklılık gözlemlenirken, dikey sıçrama testi ölçüm değerlerinde değişiklik tespit edilmemiştir. Gruplar arası karşılaştırma yapıldığında ise uygulama grubu lehine 30 m sürat, çeviklik ve denge testleri ölçüm değerlerinde anlamlı bir fark bulunmasına karşın dikey sıçrama testi ölçüm değerlerinde fark tespit edilmemiştir. Elde edilen bulgulara göre, zeybek oyunlarının bazı fiziksel uygunluk değerlerini arttırdığı tespit edilmiştir. Bu sonuçlara göre, bazı fiziksel uygunluk parametrelerinin iyileştirilmesi için uygulanabilecek farklı aktivite yöntemlerinden biri olarak sosyal ve eğlenceli özellikleriyle zeybek oyunları önerilebilir. Anahtar Kelimeler: Halk oyunları, çeviklik, denge, sürat