Obsesif kompulsif bozukluk hastalarında MIF, BDNF, VEGF, IL-6 ve TNF-alfa düzeyleri

Amaç: Obsesif kompulsif bozuluk (OKB), tekrarlayıcı obsesyon ve/veya kompülsiyonların görüldüğü, genellikle süreğen olan ancak kimi zaman alevlenmelerle seyreden, kişilerde işlevselliği ciddi şekilde etkileyen bir bozukluktur. OKB'nin oluş nedenleri günümüzde halen kesinlik kazanmamıştır. Biz bu çalışmamızda OKB etiyolojisini nöro-inflamatuar süreçlerden bakarak anlamaya çalışmak adına hastaların serumlarında MIF, BDNF, VEGF, IL-6 ve TNF- alfa düzeylerini ölçmeyi amaçladık. Yöntem: Çalışmaya Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri polikliniğine başvuran ya da klinikte yatarak tedavi gören DSM-5 tanı kriterlerine uygun OKB tanısı konmuş ve ek başka bir hastalığı olmayan 46 hasta ile yaş, cinsiyet ve eğitim düzeyi bakımından eşleştirilmiş 44 sağlıklı gönüllü araştırmaya dâhil edildi. Hasta ve sağlıklı gönüllü grubundan alınan kan örnekleri santrifüj edilerek serumda ELİSA yöntemi ile MIF, BDNF, VEGF, IL-6 ve TNF- alfa düzeyleri çalışıldı. Bütün katılımcılara Bilgilendirilmiş Gönüllü Onam Formu, Sosyodemografik Veri Formu, Yale Brown Obsesyon Kompulsiyon Değerlendirme Ölçeği (YBOCS), Montgomery-Asberg Depresyon Ölçeği (MADRS), Hamilton Anksiyete Değerlendirme Ölçeği (HAM-A) ve Klinik Global İzlenim - Şiddet (CGI-S) uygulandı. Bulgular: Çalışmamızda OKB grubunda kontrol grubuna göre MIF düzeylerinin anlamlı şekilde düşük olduğu ve serum MIF düzeyi ile IL-6, TNF-α ve BDNF ile arasında anlamlı korelasyon olduğu görülmüştür. Serum BDNF düzeyi OKB grubunda kontrol grubundan düşük bulunmuştur. YBOCS ile bakılan hastalık şiddeti ve hastalık süresi ile BDNF arasında anlamlı bir korelasyon saptanmamıştır. OKB grubunda IL-6 ve TNF- alfa'nın kontrol grubuna göre düşük seviyede olduğu gösterilmiştir. Bizim çalışmamızdaki IL-6 ve TNF- alfa düzeyinin hasta grubunda düşük olmasında ilaç kullanımı karıştırıcı faktör olabilir. Çalışmamız OKB hastalarında VEGF düzeyini inceleyen ilk çalışma olup OKB grubunda 6 sağlıklı kontrollere göre serum VEGF seviyesinin düşük olduğu ve MIF, BDNF, IL-6 ve TNF- alfa düzeyleri arasında pozitif yönde korelasyon olduğunu tespit ettik. Sonuç: Gruplar biyokimyasal parametrelerin düzeyi açısından değerlendirildiğinde hasta grubunun MIF, BDNF, VEGF, IL-6 ve TNF- alfa ortanca değerleri (mean rank) kontrol grubuna kıyasla daha düşük izlendi. Yapılan istatistiksel analiz sonucunda MIF, BDNF, VEGF, IL-6 ve TNF- alfa değerlerinin hasta grubunda kontrol grubuna kıyasla anlamlı olarak daha düşük olduğu görüldü. Hasta grubunda yapılan korelasyon analizinde bütün biyokimyasal parametreler arasında pozitif korelasyon saptandı.