Tanzimat'tan günümüze belediye ve belediye başkanlığı uygulamaları

Türkiye'de belediyelerin tarihi yüz elli yıllık bir geçmişe dayanır. Osmanlı devletinde Tanzimat'tan önce yerel hizmetleri yerine getiren geleneksel kurumlar bulunmasına rağmen bu kurumlar birer yerel yönetim geleneği oluşturamamıştır. Tanzimattan sonra ise modern anlamda yerel yönetimler ve bunun içinde belediyeler kurulmuştur. Ancak belediyeler halkın katılımını sağlamak, demokratikleşme ve özerk bir yerel yönetim oluşturmak amacıyla kurulmamıştır. Aksine devletin amacı merkezi güçlendirmek, merkezi yönetimin ülkenin tamamına hâkim olmasını sağlamak ve merkeze yardımcı örgütler kurmak olmuştur. Bu durum gelenekselleşerek cumhuriyet dönemi belediyeciliğini de etkilemiştir. Belediye başkanları ilk belediye teşkilatından 1963'e kadar atama yoluyla göreve gelmiştir. Bu tarihten sonra belediye başkanlarının doğrudan halk tarafından seçilmesine olanak sağlanmışsa da günümüze kadar hem belediyeler hem de belediye başkanları üzerinde idari vesayet denetimi uygulanmış ve bazı durumlarda bu vesayet belediye başkanlarının görevlerinden uzaklaştırılmalarına da yol açmıştır. Ayrıca Türkiye'de belediyelerde alınan kararların daha hızlı ve etkin bir şekilde uygulanması için de güçlü belediye başkanlığı uygulaması günümüze kadar devam etmektedir. Bu durum da belediyelerin organları arasında yarı idari vesayet diyebileceğimiz bir duruma yol açmaktadır.