Sayısal dönüşüm
Bu konu başlığı altında 112 tez
KOBİ'lerin dijital dönüşümü
Çalışmanın amacı tüm dünyanın tanık olduğu dijital dönüşüm süreci ve ülkemizde faaliyet gösteren KOBİ'lerin bu dönüşüm sürecinde nasıl konumlandıklarını incelemektir. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) ve Vodafone iş birliğiyle yürütülen "Dijital Dönüşüm Hareketi" projesi kapsamında KOBİ'lere çevrimiçi anket uygulanmıştır. Bu yöntem ile toplanan ve dağınık özellikteki firmaların bir araya getirilmesiyle oluşan veri havuzundan rastgele seçilen (evren) temsil yetkisine sahip yüzde 95 güven düzeyinde yüzde 5 hata payı ile 250 adet anket sonucu (örneklem), SPSS 19.0 programı ile istatistiksel analize tabi tutulmuştur. Keşfedici bir özellik taşıyan bu çalışmada ANOVA ve hiyerarşik regresyon ile faktör analizi ve kümeleme analizi yapılmıştır. Regresyon analizi ile teknolojiye ayrılan bütçenin dijital skor üzerinde etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanı sıra çalışan sayısı yani firma büyüklüğü arttıkça teknolojiye ayrılan bütçenin dijital skor üzerindeki etkisinin arttığı gözlemlenmiştir. Analizler hizmet ve üretim sektörü özelinde incelediğinde, hizmet sektöründe de teknolojiye ayrılan bütçenin dijital skor üzerindeki etkisi artarken üretim sektöründe böyle bir ilişkinin olmadığı görülmektedir. Çalışma beş bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünün ardından ikinci bölümünde dijitalleşme kavramı tanımlanarak, dijitalleşme tarihi ve dünyadaki trendleri incelenmiştir. Yine bu bölümde dijitalleşmenin önemi ile şirketler ve ticari ekosistem üzerindeki etkileri anlatılmaktadır. Üçüncü bölümde KOBİ kavramı tanımlanarak, KOBİ'lerin teknoloji kullanımına yönelik çeşitli veriler incelenmiştir. Dördüncü bölümde TOBB Dijital Dönüşüm Hareketi kapsamında 250 firma ile gerçekleştirilen anket sonuçları analiz edilmiştir. Çalışmanın son bölümünde ise analizlerin sonuçları değerlendirilerek KOBİ'lerin dijitalleşmesine yönelik öneriler sunulmaktadır.
Türkiye dış ticaretinin Sanayi 4.0 ve endüstri içi ticaret perspektifinde yapısal dönüşümünün analizi
Bu tez çalışması, Sanayi 4.0 bağlamında Türkiye'nin dış ticaretinin endüstri içi ticaret perspektifinde yapısal dönüşümünü analiz etmeyi amaçlamaktadır. Türkiye ihracatının büyük bir bölümü bölgesel ve küresel üretim zincirlerinde satılan ara mallardan oluşmakta ve sektör bazında otomotiv, tekstil, elektronik, demir çelik ve mobilya sektörleri de ihracatta öne çıkmaktadır. Çalışma kapsamında, Türkiye dış ticaretinin sanayi 4.0'a dönüşüm potansiyeli endüstri-içi ticaret teorisi çerçevesinde analiz edilmiştir. Türkiye'nin ihracatında teknoloji seviyesinin son 40 yılda ithalatın teknoloji seviyesine yakınsadığı, ihracatta orta yüksek teknoloji imalat sanayi sektörlerinin öne çıktığı görülmektedir. Analiz bulguları neticesinde, Türkiye'nin dışa açıklık oranı ithalat lehine arttığından, dışa açıklık düzeyinin artmasının endüstri içi ticareti olumsuz yönde etkilediği, endüstri içi ticaretin gelişiminin Türk imalat sanayinin sanayi 4.0 dönüşümünü teşvik ettiği, Türkiye'nin dış ticaret yapısının imalat sanayine ve orta yüksek teknoloji ürünlere doğru kayma eğiliminde olduğu, 1978-2001 döneminde teknoloji açığında gerileme eğiliminin gözlendiği, Türkiye'nin teknoloji açığının ihracatın ithalata oranı üzerindeki etkisinin %5 anlamlılık düzeyinde pozitif olduğu, 2002-2019 döneminde teknoloji açığının ihracatın ithalata oranı üzerindeki etkisinin %10 anlamlılık düzeyinde negatif olduğu, orta yüksek teknoloji endüstri içi ticaret ile imalat sanayi dış ticareti arasında da negatif ve istatistiki olarak anlamlı bir ilişkinin olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.
Finansal hizmetler inovasyonu: Açık bankacılık
Teknolojide ve veri kullanımında yaşanan gelişmeler, birçok sektörü olduğu gibi bankaları ve finansal hizmetler sunan diğer kuruluşları da derinden etkilemiştir. Giderek artan internet erişimi, finansal hizmet sunumunu şubelerden akıllı mobil cihazlara yönelterek hizmet sunan kuruluşların dijital kanallara yönelimini artırmıştır. Bunun bir sonucu olarak rekabetin yoğun olarak yaşandığı bu alandaki hizmetlerin, finansal teknoloji (FinTek) şirketleriyle daha çok iş birliği içerisinde sunulması kaçınılmaz hâle gelmiştir. Bireylere ait olan bankalardaki verilerin, bireylerden izin alınarak üçüncü taraf hizmet sağlayıcılarıyla paylaşımını sağlayan açık bankacılık prensibi; dijital bankacılığın ileri bir aşaması olarak, bankalarla FinTek şirketlerinin iş birliğine yöneldiği bu alanda güçlü bir şekilde ortaya çıkmıştır. Dijital dönüşüm çerçevesinde açık bankacılık, İngiltere ve Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin öncülüğünde birçok ülkede, yasal zorunluluk hâline gelmiştir. Hızlı, güvenli, rekabetçi ve verimli finansal hizmetlerin gerçekleştirilmesini sağlamak üzere AB'de İkinci Ödeme Hizmetleri Direktifi (PSD2) gereğince açık bankacılık uygulanmaya başlanmıştır. Türkiye'de de 2020 yılında atılan adımlarla açık bankacılığın mevzuat altyapısı AB'ye uyumlu bir şekilde gerçekleştirilmeye başlanmıştır. Bu tez çalışmasında açık bankacılığın gelişimi incelenerek Türkiye'deki düzenleyici kurumların atacağı adımlara yönelik değerlendirme yapılmıştır. Çalışmada sözkonusu alanın arka planı literatür taramasıyla verildikten sonra dijital dönüşüm ve dijital teknolojiler tanıtılmış ve bu kavramların finansal hizmetler sektöründe ne şekilde karşılık bulduğu değerlendirilmiştir. İzleyen bölümde Türkiye'de bankacılığın gelişimi ve dijital bankacılıkla ilgili temel hukuki düzenlemeler ele alınmıştır. Takip eden bölümde açık bankacılık kavramının doğuşu PSD2 bağlamında incelenerek farklı ülkelerin bu kavrama yaklaşımı ve şirketlerin izleyebilecekleri stratejiler açıklanmıştır. Son bölümde ise Türkiye'ye yönelik değerlendirmeye yer verilmiştir. Anahtar Kelimeler: Açık Bankacılık, Dijital Bankacılık, Dijital Teknolojiler, PSD2
Dijital işletme stratejisinin ihracat ve işletme performansına etkisi: TR83 bölgesinde bir uygulama
Günümüzde dijital dönüşüm sürecinin işletmeler açısından ne kadar önemli olduğu bilinmektedir. Bu çalışma Covid-19 salgını ile hız kazanan dijitalleşme sürecinin işletmelere ve işletme fonksiyonlarına olan etkisini ortaya koymak ana fikrinden hareket etmektedir. Ana fikrin genel çerçevesi kapsamında "işletmelerde bir ihtiyaç olarak ortaya çıkan" Dijital İşletme Stratejisinin etkileri özellikli alan olarak seçilmiştir. İşletme süreçleri arasında döviz kazandırıcı faaliyet olan ihracat ülkemiz ve işletmeler için ayrı bir öneme sahiptir. Dolayısı ile çalışmada işletme fonksiyonlarından; ihracata olan etkisi ve işletme performansına etkisi ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Ayrıca DİS'in TR83 bölgesindeki ihracatçı işletmeler açısından ihracat-işletme performanslarında nasıl bir etkiye sahip olduğunu, işletme ve ihracat performanslarının bu durumdan nasıl etkilendiğini ve işletmelerin söz konusu değişim sürecini doğru yönetebilmek için gerçekleştirdikleri aksiyonları ortaya koymak ve küçük ve orta ölçekli işletmelerin dijital dönüşüm sürecine yönelik stratejik kararlar alabilmesine yardımcı olacak bilgiler sunmayı amaçlamaktadır. Araştırmanın ana kütlesini Amasya, Çorum, Samsun, Tokat illerinin oluşturduğu TR83 bölgesi oluşturmaktadır. Birincil veri toplama yöntemi olarak anket, anket uygulama yöntemi olarak da yüz yüze görüşme yöntemi kullanılmıştır. İkincil veriler de çalışmaya dahil edilmiştir. Araştırmanın verileri, TR83 bölgesinde faaliyet gösteren 103 küçük, orta ve büyük ölçekli ihracatçı işletmeden toplanmıştır. Veriler, SPSS ve Smart PLS programları kullanılarak analiz edilmiştir. Ortaya konulan araştırma modeli doğrultusunda dokuz hipotez geliştirilmiş ve test edilmiştir. Araştırma sonucunda dokuz hipotezin dördü reddedilmiştir. TR83 bölgesinde DİS'in işletme performansına doğrudan anlamlı pozitif bir etkisi olmadığı ve nesnel ihracat performansına doğrudan anlamlı bir etkisi olduğu, öznel ihracat performansının ise Pazar konumundan memnuniyet boyutunda olumlu etkisi olduğu ancak ihracatın kârlılığı boyutunda olumlu, anlamlı bit etkisinin olmadığı ortaya çıkmıştır. Elde edilen sonuçlar TR83 özelinde literatürden kısmen ayrışmaktadır. Sonuçlar; TR83 bölgesinde ihracatçı işletmelerin dijital işletme stratejilerine yatırım yapmadıklarını bu konuda henüz yeterli düzeyde farkındalık oluşmadığını göstermektedir. Benzer araştırmaların farklı ana kütlelerde yapılmasının literatüre ve işletmelere önemli katkılar sunacağı değerlendirilmektedir. Anahtar Sözcükler: Dijitalleşme, İşletme Stratejisi, İhracat, İşletme Performansı, Dijital Dönüşüm
Ortodontide dijital dönüşümün klinik pratikteki yerinin değerlendirilmesi
Bu çalışmanın amacı, Türk Ortodonti Derneği'ne kayıtlı ortodontistlerin ve ortodonti uzmanlık/doktora öğrencilerinin ortodonti pratiklerinde dijital ortodontik yazılımları, ağız içi tarayıcıları, şeffaf plak tedavilerini ve dijital ortognatik cerrahi planlama programlarını kullanma oranlarını ve bu dijital yöntemlerin tercih edilme ve edilmeme sebeplerini değerlendirmektir. Çalışmada Surveymonkey anket programı üzerinden hazırlanan anket soruları, Türk Ortodonti Derneği üyelerine e-posta yoluyla iletilmiştir. Toplam 220 kişinin katıldığı ankette; demografik bilgiler, dijital ortodontik yazılım programları, ağız içi tarayıcılar, şeffaf plak tedavileri ve dijital ortognatik cerrahi planlama programlarının kullanımına ve katılımcıların düşüncelerine yönelik sorular bulunmaktadır. Katılımcılardan elde edilen anket sonuçları tanımlayıcı istatistikler, Pearson ki-kare veya Fisher's exact testleri kullanılarak değerlendirilmiştir. p<0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Katılımcıların %61,8'ini ortodontistler, %38,2'sini ortodonti uzmanlık/doktora öğrencileri oluşturmaktadır. Katılımcıların %77,7'si ortodontik dijital yazılım programlarını, %68,6'sı ağız içi tarayıcıları, %79,5'i şeffaf plak tedavilerini, %47,3'ü dijital ortognatik cerrahi planlama programlarını kullanmaktadırlar. Mesleki pozisyona göre değerlendirdiğinde, ortodontik dijital yazılım programlarını, ağız içi tarayıcıları ve şeffaf plak tedavilerinin kullanan kişilerin çoğunlukla ortodontist olduğu tespit edilmiştir (p<0,05). Ortodontistlerin çoğunlukla ''şeffaf plak tedavileri'' ortodonti uzmanlık/doktora öğrencilerinin ise ''sefalometrik film çizimi'' amacıyla ortodontik dijital yazılımlar programlarını tercih ettikleri görülmüştür(p<0,05). Çalışmamızda katılımcılar, dijital ve elektronik teknolojiyi klinik verimliliği artırabilen ve iş akışını kolaylaştıran yararlı birer araç olarak görmektedirler. Güncel dijital uygulamaların uygulanması ile ilgili tecrübe eksikliği ve yüksek maliyetler bu uygulamaların benimsenmesinin önündeki en büyük engel olarak görülmüştür. Maliyetler düştükçe ve 3 boyutlu yazıcılar, ağız içi tarayıcıların maliyeti daha makul hale geldikçe, muhtemelen dijital araçları ve sistemleri uygulamalarına dahil etmek isteyen daha fazla uygulayıcı olacaktır.
KOBİ'lerde örgütsel çift yönlülüğün ve dijital dönüşümün rekabet avantajına etkilerinin stratejik çeviklik ve çevresel olumsuzluğun düzenleyici rolleri altında araştırılması
Belirsizliklerin arttığı ve işletmelerin geleceklerine yön verme noktasında proaktif tutum sergilemelerinin gerekli olduğu günümüz dünyasında; dijital dönüşüm, birden fazla beceriye sadece sahip olma ve aynı zamanda bunu kullanabilme, rekabet avantajı ve dolaysıyla işletmelerin varlıklarını uzun vadede sürdürebilmeleri noktasında hayati derecede önem kazanmıştır. Klasik yönetim uygulamalarının hızlı ve etkin karar noktasında yetersiz kalması ve özellikle pandemi sonrası kurulmaya çalışılan yeni düzende dijital uygulamaların öneminin artması rekabet avantajı üzerinde bu uygulamaların etkisinin merak edilmesine yol açmıştır. Bu derece önemli bir konuda yapılan bu çalışmada örgütsel çift yönlülüğün ve dijital dönüşümün rekabet avantajı üzerindeki etkileri araştırılmıştır. İstanbul il sınırı içerisinde yer alan küçük ölçekli KOBİ'ler den 366 üst düzey yöneticiden anket çalışması yoluyla kantitatif veriler toplanmıştır. Araştırmanın sonuçları örgütsel çift yönlülük ile dijital dönüşümün rekabet avantajı üzerindeki pozitif etkilerini doğrularken, aynı zamanda stratejik çeviklik ile çevresel olumsuzluğun bu değişkenler arasındaki ilişkiyi düzenlediğini göstermektedir Bu doğrultuda çalışma, dijital dönüşüm uygulamalarından üst seviye de yararlanabilen yöneticilerin ve sahip oldukları beceri ve yetkinlikleri aynı anda kullanabilme yetisine sahip olanların rekabet üstünlüğü kazandığı noktasında bir sonuca ulaşmaktadır.
Başlangıcından günümüze grafik tasarımı alanında gerçekleşen dijital dönüşüm
Grafik tasarımın temelleri mağara duvarlarına oyularak çizilen ilk şekillere kadar uzanmaktadır. O günden günümüze kadar olan süreçte birçok değişikliğe uğrayan grafik tasarım, özellikle teknolojik gelişmelerden etkilenmiştir. Sanayi devrimi, baskı tekniklerinin gelişmesi, fotoğraf makinesinin icadı önemli dönüm noktaları olarak kabul edilebilir. Fakat bilgisayarın icadı grafik tasarımın kökten değişimine sebep olacak zemini hazırlamıştır. Bilgisayar teknolojisinin gelişip günlük hayatın içine girmeye başlamasıyla birlikte grafik tasarım için geliştirilen yazılımlar dijital dönüşümün ilk sinyallerini vermiştir. Tasarım süreci çizim masasından bilgisayar ekranlarına taşınmaya başlamış, internet bağlantısının da katkısıyla yapılan tasarımlar tek bir tuşla dünya sahnesine taşınabilir olmuştur. Günümüzde bilgisayar ekranları artık baskıdan önceki son aşama olmaktan çıkıp, tasarımı görebileceğimiz son şekli olmaya başlamıştır. Tüm bu gelişmelerin ışığında grafik tasarımın görsel olarak etkilenmemesi mümkün değildi. Bu çalışmada, grafik tasarımın başlangıcından günümüze kadar olan süreç ele alınarak, özellikle bilgisayarın icadından sonra nasıl bir değişim sürecine girdiği ve dijitalleşmenin grafik tasarımı görsel olarak nasıl etkilediği incelenmiştir. Dijitalleşmeden önce ve sonra önemli sanatçıların yapmış olduğu tasarımlar örnek gösterilerek dijital devrimim görsel sonuçları üzerinde durulmuştur.
Digital transformation maturity of airline firms: A tool for self-assessment
Technological developments are in a rapid change. Market places are global and transparent. With digital transformation (DT), everything is connected and communicating. Manual processes are now automated for most of the businesses. Habits and needs are changing which, in turn, effects the conventional way that firms offer their goods and services to customer. Airlines have been pushed to this new journey as well. Those who adapt quickly to this new world will gain a greater share of the pie. However, most of the airlines have bulky and rigid systems that are designed based on strict rules and regulations of the industry. Thus, the transformation process required to adapt to the new era of digitalization is not a simple task staying ahead of aviation companies. Several interrelated factors, such as strategy, organization, customer, technology, operations, ecosystem, and innovation, have to be redefined to conceptualize a valid and functioning business framework. From passengers' perspective, on the other hand, connectivity and accessibility is the name of the game. They demand the processes that can be carried out on their digital and mobile devices in many areas from planning to the realization stage of travel. Acknowledging the necessities of the new era, the aim of this study is twofold: (i) to highlight the essence of DT by examining the role of DT's sub-dimensions in civil aviation industry, (ii) and propose a Digital Transformation Maturity (DTM) self-assessment tool for determining the DT maturity level of aviation firms.
Dijital dönüşüm (e-uygulamalar) ve muhasebe mesleğine getirdiği yenilikler
Teknolojik gelişmeler ekseninde yapay zeka, endüstri 4.0, nesnelerin interneti, veri madenciliği ve dijital dönüşüm uygulamalarındaki değişim ve gelişim ekonomik ve günlük hayatımızı etkilediği gibi aynı zamanda Maliye Bakanlığı'nın muhasebe sistemlerine de yansımış ve iş akış şekillerini değiştirmiştir. Muhasebe mesleği bağlamında bakıldığında, Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) tarafından geliştirilen dijital dönüşüm uygulamaları sayesinde; elektronik belge, elektronik defter, elektronik beyanname ve elektronik denetimin yapıldığı vergide dijital dönüşüm dönemi başlamıştır. Elektronik fatura kayıt sistemi (EFKS), ile başlayan süreci, elektronik verilerin elektronik depolarda bulut teknolojisinde muhafaza edildiği dönemi takip etmektedir. Bugün gelinen noktada muhasebeciler tarafından kullanılan belgelerin birçoğu e-belge sistemi üzerinden oluşturulmaktadır. GİB tarafından belirlenen kriterler ve zorunluluklar kapsamında e-uygulamalara kademeli olarak geçiş yapan mükelleflerin dışında kalan mükellefler dahi, maliyetlerin düşük olması, kullanım kolaylığı, veriye kolay ulaşım, çevresel faktörler gibi birçok fayda sağlaması sebebiyle e-fatura, e-arşiv fatura, e-irsaliye, e-serbest meslek makbuzu, e-defter gibi elektronik uygulamalara isteğe bağlı geçişler yapmaktadırlar. Dijital dönüşüm uygulamalarını kullanan muhasebe meslek mensupları; ilerleyen dönemler için yapacakları teknolojik yatırımlar ile iş akışları kolaylaşacak, kağıt ortamdaki hatalar en aza indirilerek maliyetleri azaltıp, doğanın korunmasına büyük ölçüde destek sağlamış olacaklardır. Bu kapsamda, İstanbul ilindeki mali müşavirler ile e-uygulamaların faydalılığı ve kullanılan uygulamaların değerlendirilmesi yönünde anket çalışması yapılarak, e- uygulamaların muhasebeye etkilerine yönelik literatüre katkı sağlayacak bilgilere ulaşılmıştır.
Implementing digital transformation strategy; the case of a local Turkish bank
Banks' digital transformation process became the most distinctive feature of developed businesses in this millennium, not just a trend or an option to adopt, it became a necessity for growing finance businesses at competitive markets. The goal of this thesis is to focus light upon advantages and effectiveness of digital transformation strategy implementation at one of financial institutions, a "bank" in the Republic of Turkey through descriptive qualitative research methodology. When the bank decide to apply digital transformation, all management levels have to collaborate to formulate a strategy roadmap for a long period of years, to shape the right business model in addition to suitable Fintech projects that will follow. Not far away the finance industry and Banks are the most affected sector by digital transformation strategy to keep on with developing their competitive advantages in the global market. "Fintech" is a portmanteau of financial technology, which is an abbreviation for "financial technology." Therefore, Fintech is a term that relates to software and applications for both computer and mobile devices. Efficient Fintech application technology affects both internal and external stakeholders. Internally, all managerial processes and workflow upgraded and reviewed in regards to fit with digital transformation strategy. Externally, satisfying digital customer needs. Therefore, achieving desired effectiveness of bank digital transformation strategy, faced major changes and challenges such as choosing main digital projects for deployment, developing and educating staff, priority of digital fintech projects, analyzing customer-centric problems to commence digital solutions, building internal human resources digital culture, designing digital skills and competencies through training and development, drawing digital customer journey roadmap, redefining bank's communication framework processes to build future digital customer. Digital transformation strategy of the bank changed the traditional concept of branches, as well as the bank's financial services and relationships with customers, through new projects of fintech Technologies.
Future in higher education: Digital university
Currently, higher education institutions are facing the necessity to adapt their educational delivery methods and operate in a globalized marketplace. Universities must reconsider how they provide access to their courses anywhere and at any time. Not only do they need to meet the increasing digital expectations of Generation Z students, but they also have to be prepared for the upcoming Generation Alpha. The concept of higher education and the evaluation of its main actors, universities, have been widely discussed since the Medieval age. The first-generation University 1.0 emerged as information transfer centers in the 11th Century. Following that, the second-generation University 2.0 appeared as information transfer and research centers in the 19th Century. The 1970s witnessed the emergence of the third-generation University 3.0, which encompassed information transfer, research, and application (university-industry) centers. Subsequently, the fourth-generation University 4.0 flourished as a digitalized university, relying on technological and social innovations during the digital transformation era of the 2000s. The aim of this thesis is to provide a forward-looking perspective on the upcoming fifth-generation University 5.0, particularly its projected rise by the 2030s as a digital university targeting the global market and conducting education activities in a translocal and transtemporal manner worldwide. Through an extensive literature review, this prediction was confirmed, considering the growing impact of digital transformation, technological innovations, and the attitudes and expectations of the existing Generation Z university students and their successors, Generation Alpha. To further investigate this, a research survey was conducted with three different groups: university students, academics, and employers/managers, comprising a total of 346 participants. The survey questionnaire was designed based on four main pillars of questions, employing a composite approach to clarify the eight hypotheses of this study. The findings revealed a significant and linear relationship between the participants' importance assigned to digital education and their importance placed on digitalization. Additionally, a significant and linear relationship was observed between the importance given to digital education and the importance given to university education. Both students' preferences and university strategies currently exhibit a positive approach towards the hybrid education model. Furthermore, a similar attitude is projected for the future prevalence of virtual education models after the 2030s. As a result, this study anticipates that universities will increasingly offer hybrid model education based on market demand until 2030, with varying adoption rates across different disciplines such as medicine, engineering, social sciences, and others. Beyond 2030, traditional universities will continue to utilize blended learning, while digital higher education institutions of University 5.0 will experience inevitable growth. Keywords: Digital Transformation, University 5.0, Digital University, Hybrid Education, Virtual Education
Otel işletmelerinde dijital dönüşümün insan kaynakları planlaması üzerine yansımaları
Bu çalışmanın amacı otel işletmelerinde dijital dönüşümün insan kaynakları planlaması üzerindeki yansımalarını belirlemektir. Çalışmada dijital dönüşüm kapsamında otel işletmelerinde kullanılan yeni teknoloji ve dijital uygulamalar, yenilikçi süreç, sistem ve araçların insan kaynakları planlamasına niteliksel ve niceliksel açıdan nasıl yansıdığı ortaya çıkarılmıştır. Araştırma evrenini, Türkiye'de faaliyet gösteren dijital dönüşüm açısından gelişme göstermiş olan 5 yıldızlı otellerin genel müdürleri ve insan kaynakları müdürleri oluşturmaktadır. Türkiye'de turizm sektöründe dijital dönüşümü önemli ölçüde tamamlamış olan otellerin henüz sınırlı olması ve bunların ülke genelinde farklı illerde faaliyet göstermesi nedeniyle araştırma İstanbul, Ankara, İzmir, Antalya, Muğla ve Bodrum'da gerçekleştirilmiştir. Araştırma otellerin genel müdürleri ve insan kaynakları müdürleriyle yüz yüze-çevrimiçi görüşme şeklinde ve yarı yapılandırılmış soru formları üzerinden gerçekleştirilmiştir. Araştırma örnekleme yöntemi olarak olasılık temelli olmayan örnekleme yöntemlerinden biri olan amaçlı örnekleme yöntemi seçilmiştir. Araştırma amacı göz önüne alındığında amaçlı örnekleme yöntemlerinden biri olan maksimum çeşitlilik örneklemesinin araştırma açısından en uygun örnekleme yöntemi olduğuna karar verilmiştir. Veriler betimsel analiz tekniği ile çözümlenmiştir. Araştırma bulguları ana tema, sınıflandırma ve alt gruplar oluşturularak sistematik olarak sunulmuştur. Araştırma verilerinden elde edilen bulgular literatürdeki bilgiler ile karşılaştırılarak tartışma ve sonuç ortaya konulmuştur. Ayrıca literatüre ve uygulamaya yönelik çıkarımlar ve öneriler sunulmuştur. Araştırma sonuçlarına göre otel işletmelerinde dijital dönüşümün insan kaynakları planlamasını niteliksel ve niceliksel açıdan etkilediği ortaya çıkmıştır.
Sanatın dijital dönüşümü ve sanal gerçekliğin görsel algı ile öğrenme motivasyonu üzerine bir çalışma
Geleneksel sanat anlayışının yerini alan dijital sanat, teknolojinin hızlı gelişimi ile yeni bir boyut kazanmıştır. Sanatçılar artık dijital araçlar ve teknolojilerle eserlerini yaratıyor ve sanatın dijital dönüşümü bu alanda önemli bir etkiye sahip oluyor. Sanal gerçeklik ise son yıllarda popüler hale gelerek pek çok farklı alanda kullanılmaya başladı. Sanal gerçeklik teknolojisi, kullanıcılara farklı bir dünya deneyimi sunuyor ve tasarım, görsel algı ve öğrenme gibi alanlarda önemli bir rol oynuyor. Sanatın dijital dönüşümü ve sanal gerçekliğin tasarıma, görsel algıya ve öğrenmeye etkisi konusu, bu teknolojilerin sanat ve diğer disiplinlerdeki kullanımı, yaratıcılık, inovasyon, sanat deneyimi ve iletişim, estetik algı ve psikolojik etkiler gibi pek çok farklı konuyu kapsamaktadır. Bu konu ile ilgili yaptığım araştırmalarda, dijital teknolojilerin sanat dünyasında yaygın olarak kullanıldığını, sanat eserlerinin üretiminden sergilenmesine kadar pek çok farklı aşamada dijital teknolojilerin kullanıldığını gösteriyor. Aynı zamanda sanal gerçekliğin de farklı alanlarda kullanıldığı ve kullanım alanının giderek genişlediği görülüyor. Bu teknolojilerin sanat, tasarım, görsel algı ve öğrenme gibi alanlarda kullanımı, bu alanlarda yeni deneyimler ve fırsatlar sunuyor. Bu nedenle, bu konuyla ilgili yapılan araştırmalar ve çalışmalar, teknolojinin sanat ve diğer disiplinlerle birleşmesin de önemli bir yer tutuyor. Bu araştırmada, sanal gerçeklik teknolojisinin sanat dünyasındaki yeri, görsel algı etkileri ve eğitim alanındaki etkisi irdelenmektedir. Sanal gerçeklik teknolojisinin tarihçesi, nasıl uğraşıldığı ve temel içerikleri hakkında bilgiler verilerek, sanal gerçeklik teknolojisi ile ilgili temel kavramlar ele alınmıştır. Ayrıca, sanal gerçeklik teknolojisi ile üretilen sanat eserlerinin sanat dünyasına etkisi de yer almaktadır. Sanal Gerçeklikte görsel algılama nasıl gerçekleşir? Eğitimde sanal gerçeklik teknolojisi kullanılarak nasıl faydalar sağlanabilir? Sorularına cevap aranmaktadır
Dijital devlet ve Türk kamu yönetiminin dijitalleşme pratikleri
Son yıllarda bilgi ve iletişim teknolojisinde yaşanan baş döndürücü gelişmeler, hayatın birçok alanını etkilediği gibi kamu yönetimini de derinden etkilemiştir. Giderek daha fazla dijitalleşen dünyada yerini almak isteyen devletler, günümüzün ve geleceğin idari yönetim şeklinin dijitalleşmekten geçtiğinin farkına varmışlardır. Nitekim bu süreçte vatandaşların kamu hizmetlerinin sunumuna yönelik devletten beklentileri çeşitlenerek artarken, devletin de bu beklentilere geleneksel yönetim anlayışıyla yanıt vermesinin yetersiz kalacağı anlaşılmıştır. Bu nedenle devletler, bilgi ve hizmet kanallarının değiştiği yeni bir anlayış olan 'dijital devlet' olgusunu benimsemeye başlamışlardır. Türkiye'de de dijital devlet yaklaşımının yansımaları görülmektedir. Bu çalışmada dijitalleşmenin kamu yönetimi süreçleri ve Türk kamu yönetimindeki dijital uygulama örnekleri ile ilişkisinin ortaya konması amaçlanmıştır. Bu bağlamda öncelikle dijital devlet olgusu incelenmiş, ardından Türk kamu yönetiminin dijitalleşme düzeyi; hukuki ve teknik altyapı, fizibilite, eğitim ve sisteme uyum, e-devlet portalı, teknoloji kullanımı, gizlilik, dijital bölünme (sayısal uçurum), liderlik, temsil edilen kesimler, koordinasyon ve gözetim kurumu gibi unsurlarla açıklanmaya çalışılmıştır. Sonuç olarak Türkiye'nin, dijitalleşme konusunda önemli ve başarılı adımlar attığı görülse de henüz ilerlemesi gereken uzunca bir yolu olduğu sonucuna varılmıştır.
Dijital dönüşüm ve motivasyon arasındaki ilişkiyi belirlemeye yönelik bir araştırma: Şırnak ili örneği
Bilgi ve iletişim teknolojilerinin son aşaması olan dijital dönüşüm, teknolojinin üretim süreçlerine uyarlanması olarak ifade edilmektedir. Dijitalleşmenin getirmiş olduğu değişim ve dönüşüm süreci halen devam etmektedir. Bulut bilişim, nesneleri interneti ve veri analizi dijital dönüşümün önemli uygulamalarıdır. Söz konusu değişim ve dönüşüm örgütleri başta insan kaynakları olmak üzere farklı açılardan etkileyebilmektedir. Yeni üretim ve yönetim modelleri etkilenme sonucu ortaya çıkan ilk yansımalar olarak görülmektedir. Dijital dönüşüm birtakım fırsatlarla birlikte tehditleri de bünyesinde barındırabilmektedir. Özellikle teknolojik ilerleme sonucu işsizliğin artacağı, birçok geçerli meslek ve becerilerin yok olacağı, yeni iş gruplarının oluşacağı endişesi iş görenler arasında kaygı yaratmakta, endişeye yol açmaktadır. Bu kaygı ve endişenin iş gören başarı, performans ve motivasyon düzeyini etkileyebileceği değerlendirilmektedir. Çalışmanın amacı; dijital dönüşüm ve iş gören motivasyonu arasındaki ilişkiyi belirlemek, iş görenlerin demografik özelliklerine göre dijital teknolojilere yönelik algılarını ve motivasyon düzeylerini tespit etmek, konu ile ilgili verileri araştırmacılara sunmak, elde edilen veriler ışığında çözüm önerileri geliştirmek ve ilgili literatüre katkı sunmaktır. Araştırma Şırnak ilinde faaliyette bulunan Dedaş işletme çalışanlarına yönelik yapılmıştır. Veri toplama işleminde anket tekniği kullanılmış, elde edilen veriler SPSS 23.0 paket program ile analize tabi tutulmuştur. Araştırma sonucunda; katılımcıların dijital dönüşüm algısı ile iş gören motivasyonu arasında, mezuniyet durumları ile motivasyon düzeyleri arasında ve mezuniyet durumları ile dijital dönüşüm algıları arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur.
Dijital dönüşüm çağında İstanbul'da bulunan özel ağız ve diş sağlığı merkezlerinde dijital pazarlama kullanımı
Bilgiye erişimin ve paylaşımın kolaylaştığı 21.yüzyılda insanlar her türlü ihtiyacına cevap bulabiliyor. Bu ihtiyaçlardan en önemlisi şüphesiz sağlıktır. İnsanlar artık sağlıkla ilgili her türlü bilgiye dijital kanallar sayesinde erişebiliyor. Dolayısıyla artık dengeler değişmiş durumdadır. Artan rekabet ortamı, hastaların daha bilinçli olması, değişen hasta-doktor ilişkisi, hasta memnuniyet düzeylerinin azalması sağlık hizmetlerinde pazarlama kavramının önemini ortaya koymaktadır. Ağız ve diş sağlığı merkezleri ve burada sunulan hizmetler sağlık hizmetlerinin önemli bir parçasıdır. Ağız ve diş sağlığı merkezlerinde özellikle 21.yüzylda yükselen trend dijital pazarlama önem kazanmıştır. Geleneksel pazarlama yerini dijital pazarlamaya bırakmış durumdadır. TV, radyo, dergi gibi kullanılan görsel ve işitsel araçlar yetersiz kalmakta internet, mobil uygulamalar ve diğer interaktif kaynaklarla desteklenmektedir. Yeni nesil teknolojiler kullanılarak daha önce yapılmamış şeyleri yaparak artan rekabet ortamında sayıları çok fazla olan özel muayenehanelerin ve diş kliniklerinin var olabilmenin yollarını bulmaları gerekmektedir. Dijital pazarlama özellikle yaşadığımız bu pandemi döneminde daha da hız kazanmıştır. Sosyal ortamlarımız bile piyasaya dönüşmüş durumdadır. İşte tam da buradan yola çıkarak özel muayenehaneler ve özel diş hastanelerinde yapılacak dijital pazarlama süreçleri, web sitesi, mobil uygulamalar, sosyal medya ve bunun hastalar üzerindeki etkisi araştırma konumuzu belirlemiştir. Derinlemesine görüşme yöntemiyle İstanbul'un farklı ilçelerinde şubesi olan özel diş klinikleri ve özel muayenehaneler ile görüşme yapılmıştır.
Sağlık kuruluşunda çalışanların yaşam boyu öğrenme eğilimi ve değişime direnç düzeyleri: Bir özel hastane uygulaması
Bu araştırmanın amacı, çalışanların yaşam boyu gelişim eğilimlerini ve değişime uyum sağlama becerilerini değerlendirerek, sağlık kuruluşlarının başarılı bir şekilde değişime ve yeniliğe uyum sağlamalarına yardımcı olacak bilgiler sağlamaktır. Sağlık kuruluşları çalışanlarının yaşam boyu gelişim eğilimileri ile değişime direnç düzeylerinin belirelenmesi ve aralarındaki ilişkinin belirlenerek birbirleri üzerindeki etkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma gurubu, İstanbul Avrupa yakasında bulunan bir özel hastanenin farklı departmanlarındaki 244 sağlık çalışanının gönüllü katılımıyla oluşturulmuştur. Bu çalışmada, sağlık sektörü çalışanlarının yaşam boyu gelişim eğilimileri ve değişime direnç̧ düzeyleri, farklı analiz teknikleri ile ölçülmüştür. Ölçümler esnasında demografik veriler göz önünde bulundurulmuştur. Demografik veriler analiz sonuçlarının şekillenmesinde etkili olmuştur. Bunun sonucunda, iki ölçeğin verileri arasındaki ilişki, korelasyon analizi ile incelenmiştir. Elde edilen veriler SPSS 28.0 istatistik programından faydalanılarak analiz edilmiş ve literatüre katılmıştır. Yapılan analizler sonucunda, sağlık kurumlarında çalışanların yaşam boyu gelişim düzeyleri ile değişime direnç düzeyleri arasında negatif bir ilişkinin varlığı ortaya koyulmuştur. Sağlık çalışanları özelinde yaşam boyu gelişim eğilimi arttıkça değişime direnç düzeyinin azaldığı veya değişime direnç düzeyi arttıkça yaşam boyu gelişim eğiliminin azaldığı belirlenmiştir. Bunun sonucu olarak H1(sağlık sektörü çalışanlarının yaşam boyu öğrenme eğilimleri ile değişime direnç düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki vardır) kabul görmüştür. Aynı zamanda tüm demografik verilerin (Yaş, Cinsiyet, Meslek, Eğitim Düzeyi, Sektör Deneyim Süresi, Hane Halkı Geliri) ölçek ve ölçek alt boyutlarının üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Yaşam Boyu Gelişim, Değişim, Değişime Direnç, Dijital Dönüşüm, Eğitim, Yetişkin Eğitimi
Ortaöğretim öğretmenlerinin eğitimde dijital dönüşümden yararlanma düzeylerinin belirlenmesi
Bu araştırma, ortaöğretim öğretmenlerinin eğitimde dijital dönüşümden yararlanma düzeylerinin belirlenmesini amaçlamaktadır. Dijital dönüşümün öncüsü olarak kabul edilen dördüncü endüstri devrimi diğer adıyla endüstri 4.0, tarihsel süreç içerisinde incelenmiş ve bu devrimin eğitime olan yansımaları ortaya konulmuştur. Eğitimde dijital dönüşüm kapsamındaki gelişmelere, hedeflere ve uygulamalara odaklanılmıştır. Bu noktada, öğretmenlerin bu dönüşüm içerisinde önemli bir yere sahip oldukları belirtilmiştir. Araştırmada, ortaöğretim öğretmenlerinin yararlanma düzeyleri belirlenerek cinsiyet, yaş, çalışılan kurumun türü ve statüsü değişkenleri bakımından incelenmiştir. Nicel yöntemle desenlenen bu araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Örneklem seçiminde ise tabakalı örnekleme tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2019-2020 eğitim öğretim yılında, Gaziantep ili Şahinbey ve Şehitkâmil merkez ilçelerinde kamu ve özel ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen "öğretmenlerin eğitimde dijital dönüşümden yararlanma düzeyini belirleme ölçeği" kullanılmıştır. Ölçeğin "dijital dönüşümü oluşturan teknoloji farkındalığı", "eğitimde dijital dönüşüm teknolojilerini kullanma düzeyi", "endüstri 4.0 ve dijitalleşmeye yönelik genel yaklaşım" alt boyutlarından oluştuğu bulunmuştur. Verilerin analizinde betimleyici istatistik yöntemlerinden yararlanılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre ortaöğretim öğretmenlerinin eğitimde dijital dönüşümden yararlanma düzeyleri "orta düzey" olarak bulunmuştur. Araştırma ile öğretmenlerin endüstri 4.0 ve dijital dönüşüm bağlamında eğitimde dijital dönüşümden daha çok yararlanarak yeterlilik kazanmaları ve dijitalleşen dünyanın ihtiyaçlarına uygun nitelikte bireyler yetiştirmelerinin sağlanması önerilmektedir. Anahtar sözcükler: dijital dönüşüm, dijitalleşme, eğitimde dijital dönüşüm, dördüncü endüstri devrimi, ortaöğretim öğretmenleri
Proje yönetiminde dijital dönüşüm süreçleri için bir Bulanık ÇKKV Modeli önerisi
Dijital dönüşüm süreci şirketlerin iş yapma şekillerini yeniden düşünmelerine yol açmaktadır. Dijitalleşme tüm iş alanlarında olduğu gibi proje yönetiminde de değişikliklere yol açmıştır. Günümüzün proje yöneticileri, ekiplerini ve proje yönetim süreçlerini, rekabet edebilmek ve her zamankinden daha hızlı bir şekilde teslimat yapabilmek için, dijital ortama taşımaları gerekmektedir. Bu çalışmanın temel amacı Endüstri 4.0 temelli dijital dönüşüm teknolojilerinin, proje yöneticileri için getirdiği yenilikleri göz önünde bulundurarak, proje yönetimi süreçlerinde dijital dönüşüm için ihtiyaç duyulan faktörler üzerinde önceliklendirme yapmaktır. Bu amaç doğrultusunda, araştırma analizleri çerçevesinde Bulanık DELPHI, Tereddütlü Bulanık SWARA ve Bulanık PROMETHEE yöntemlerinin entegre edildiği kapsamlı bir Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) uygulaması sunulmaktadır. Öncelikle, literatür araştırması sonucu 23 adet proje yönetimi başarı kriteri elde edilmiştir. Bulanık DELPHI yöntemi ile bu 23 kriterden 21'i değerlendirme kriteri olarak belirlenmiştir. Sonrasında, Tereddütlü Bulanık SWARA yöntemi ile değerlendirme kriterlerinin göreli önem ağırlıkları hesaplanmıştır. Son olarak, Bulanık PROMETHEE yöntemi ile ağırlıkları belirlenmiş 21 adet potansiyel başarı kriteri ile Endüstri 4.0 teknolojileri ile ilişkili 12 adet proje alternatifi sıralanmıştır.
Digital transformation maturity model: Robustly and rigorously validated maturity model development framework and a case study
The rapid advancement of technology throughout the Industry 4.0 era and the rapid adaptation of digital products and services to daily life dramatically change the business processes. Aggressive developments in technology create a competitive market. For this reason, companies should understand the digitalization concept and dynamics and continuously improve and measure their digital capabilities. Therefore, these companies require maturity models that assist to evaluate and get informed about the current status and enable to position themselves during the change process by providing guidelines for better status in the future. This thesis aims to develop a valid and reliable digital transformation maturity model based on design science theory. For this purpose, the maturity model development framework that includes three phases coherent to the design science research is created. The digital transformation maturity model is built upon this framework which ensures the efficiency and utility of the design artifact. The developed maturity model constitutes four main components: 1) The domain that circumscribes the digital transformation including six main dimensions, ten sub-dimensions, and 39 capability items, 2) A novel spiral-shaped maturity level identification, 3) The measurement instrument that enables to self-assess and is prescriptive in nature with incrementally increasing questions consisting of 273 statements, 4) The measurement method that quantifies and represents a company's maturity index. Iterative in-depth expert discussion sessions are conducted, and the evolution of the maturity model is controlled by Wilcoxon signed-rank test and intra-class correlation methods during the model development. Furthermore, DEMATEL based ANP (D-ANP) method is utilized to disclose the inter-relations and priority weights of the maturity model dimensions to help companies to prioritize improvement actions and investment strategies. Finally, prototype testing with a pilot study and a case study is carried out to prove the applicability of the maturity model. Current status analysis and prioritized synthesis of the company's maturity index are revealed.
Türkiye'de turizm sektöründe dijital dönüşüm: Turizm 4.0
Gün geçtikçe gelişen teknoloji, bütün sektörleri etkisi altına almaktadır. Bu sektörlerden birisi de turizm sektörüdür. Turizm sektöründe ziyaretçilerine en iyi hizmeti sunmak adına teknolojinin etkin kullanımı oldukça önemlidir. Diğer yandan gelişen teknolojiyle, ziyaretçilerin turizm işletmelerinden beklentileri artmaktadır. Bu nedenle turizm sektöründe birçok teknolojiye yer verilmiştir. Bu teknolojilerin temelleri endüstriyel dönemlerle atılmıştır. Her bir dönemin turizm sektörüne farklı katkıları olmuştur. Bu dönemlerden, Endüstri 4. 0 beraberinde; Turizm 4. 0, dijitalleşme, dijital turizm, akıllı şehir, akıllı turizm, Toplum 5. 0 ve Turist 5. 0 kavramlarını oluşturmuştur. Çalışmanın amacı; Türkiye'de turizm sektöründe dijital dönüşümü analiz etmektir. Bu bağlamda dijital dönüşüm ve Turizm 4. 0 kavramları ana eksende ele alınmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Çalışmanın sonucunda Türkiye'nin Turizm 4. 0 açısından güçlü yanları; geniş turizm kaynaklarına sahip olması, coğrafi konumunun iyi oluşu, Türkiye'de turizmde yeni pazar bulma kapasitesinin varlığı, teknolojiye hızla uyum sağlayabilmesi, misafirperver bir ülke olması, kriz yönetim tecrübelerine sahipliği, iç turizme duyulan güven iken zayıf yanları ise; yatırım yapma atmosferinin bulunmaması, kredi faizlerinin yüksek olması, enflasyon değerinin yanıltıcı oluşu, tüketici araştırmalarındaki veri eksiklikleri, personel eksikliği ve eğitimdeki teknolojik yetersizlikler olarak tespit edilmiştir. Bu tespitlerden yola çıkılarak Türkiye'nin Turizm 4. 0'a ulaşması konusunda öneriler geliştirilmiştir.
Sanatta dijital dönüşüm ve kripto sanat
Dijital teknolojilerin hızla gelişmesi ve sanat dünyasının dijital alanlara doğru genişlemesi, sanatın nasıl üretildiği, sunulduğu ve tüketildiği konusunda köklü değişiklikler getirmiştir. Bu değişim beraberinde sınıflandırılması güç, yeni sanat alanlarının doğmasına, yeni kavramların ortaya çıkmasına ve tartışılmasına neden olmaktadır. Özellikle, dijital sanat alanında yenilikçi bir teknolojiye sahip altyapısı ve sunduğu olanaklar ile son zamanlarda dikkatleri üzerine çeken kavramlardan birisi de kripto sanattır. Henüz çok yeni ve gelişmekte olan bir kavram olarak, kripto sanatın, tanımı, kapsamı, amacı, fikirsel altyapısı, özellikleri ve sanat dünyasına etkileri konusunda devam eden tartışmalar, araştırmanın nedenini oluşturmaktadır. Araştırmanın amacı; dijital sanatın, sanat tarihindeki yerini, günümüzde gerçekleşen hızlı yükselişiyle birlikte ortaya çıkan yeni sanatsal ifade biçimlerini, sanatsal değerler, özgünlük, mülkiyet ve erişim gibi temel konularla birlikte sanat kurumları, sanat piyasası ve sanatçılar üzerindeki etkilerini, sahip olduğu potansiyeli, sanatçı ve izleyici arasındaki ilişkiyi nasıl şekillendirdiğini araştırarak, dijital sanatta yeni bir kavram olan kripto sanatın, yenilikçi teknolojik altyapısını, yaratıcı süreçler, estetik değerler, kültürel etkiler ve piyasa dinamikleri bağlamında sanat dünyasına etkisinin araştırılmasıdır. Nitel araştırma yöntemiyle yapılan bu çalışmada; teknoloji ve sanatın etkileşiminin daha da artarak devam etmesi nedeniyle, kapsamı sürekli genişleyen dijital sanatın, sadece teknolojik bir fenomen olmanın ötesinde, günümüzün en güçlü sanatsal ifade biçimlerinden biri haline geldiği, dijital sanat eserini yaratmanın, sergilemenin ve alıp satmanın yeni bir yöntemi olan kripto sanatın, henüz başlangıç aşamasında olmasına rağmen sanatçı, sanat eseri ve sanat piyasaları üzerinde yaptığı etki ve dönüşüm ile gelecekte dijital sanatın gelişimi açısından çok daha önemli bir unsur olacağı öngörülmektedir.
Bilgi güvenliği bağlamında kişisel verilerin korunması ve elektronik harp
Bilgi, günümüzde bireylerin ve kurumların kendilerine özgü, birey ve kurum hakkında insanlara kimlik kazandıran her türlü veriden meydana gelmektedir. Günümüzde bilginin oluşumun da bireylerin zihinlerinde oluşan veriler neticesinde, insanları harekete geçiren ve verilerin bir bütün olarak anlamlı hale gelmesiyle oluşmaktadır. Bilginin önemi kadar bilginin yönetilmesi de ayrı bir çalışma alanı olarak incelenmektedir. Çalışma da bilgi güvenliği ve kişisel verilerin korunmasına yönelik incelemeler ve günlük hayatta kullanımı değerlendirilmektedir. Bilginin yönetim sürecinde bilgi sınıflandırılması ve bilginin hangi sınıflarda ne tür verileri işlendiğine dair konular incelenmektedir. Bilgi, yüzeysel bilgi, derin bilgi, teknik ve uygulanabilir bilgi, yoruma dayalı bilgi, açık ve örtülü bilginin ne ifade ettiği hakkında açıklanmaktadır. Bilgi yönetim sisteminde, bilginin sınıflandırılması ve verilerin işlenişini detaylı olarak ele alınmıştır. Çalışma da yer alan, bilgi kavramı, bilgi yönetimi, dijital bilgi ve bilgi güvenliği, risk yönetimi ve risk analiz raporlarının hazırlanmasına ilişkin konulara bilginin etkin ve aktif olarak nasıl kullanılacağına dair durum değerlendirilmesi yapılmakta ve elektronik harp'in tanımı ve unsurlarına yer verilmektedir.
Toplum 5.0 yapılanmasında dijital dönüşüm ile örgüt kültürü etkileşiminin yeri: Bir alan araştırması
Bireyler ve toplumlar, pek çok değişim ve dönüşümle karşı karşıya kalmaktadırlar. 2011 yılında Endüstri 4.0 ile başlayan teknolojik değişim ve dönüşümün sonuncusu 2016 yılında Japonların ortaya attığı Toplum 5.0 kavramıdır. Temelinde teknolojik değişimlerin ve dönüşümlerin insanların yararına kullanılması vardır. Dijital dönüşüm ise daha çok üretim eksenli olup tüm iş süreçlerini, teknolojiyi ve insanı etkileyen bir kavramdır. Diğer yandan teknolojik gelişmeler yaşandıkça kültürel bazı değişikliklerin de beraberinde yaşanması kaçınılmazdır. Örgüt kültürü bağlamında düşünüldüğünde hem dijital dönüşümün hem de Toplum 5.0 anlayışının yerleşmesi için örgüt kültürünün değişmesi gerekmektedir. Bu araştırmanın amacı, Toplum 5.0 yapılanmasında dijital dönüşüm ve örgüt kültürü arasındaki etkileşimin incelenmesidir. Bu araştırmada yöntem olarak karma yöntemlerden açıklayıcı-sıralayıcı desen kullanılmıştır. Bu kapsamda çalışmanın örneklemini amaçlı örnekleme uygun olarak orta ve büyük işletme sahip ve üst düzey yöneticileri, akademisyenler ve kamu çalışanları oluşturmaktadır. Bu çerçevede 415 kişiye ulaşılmıştır. Araştırmanın nicel analiz kısmında frekans, açıklayıcı faktör, doğrulayıcı faktör, korelasyon, Yapısal Eşitlik Modeli ve ANOVA analizleri kullanılmıştır. Nitel analiz kısmında ise içerik analizi yöntemi kullanılarak 46 kişiyle yarı yapılandırılmış sorular sorularak görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda kod ilişkileri analizi uygulanmıştır. Tüm veriler, SPSS 25, AMOS 24 ve MAXQDA 20 programları kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda, nicel analiz kısmında dijital dönüşüm ve örgüt kültürü boyutlarının birbirlerini etkilediği, alt boyutlar olarak tüm boyutların yine birbirileri üzerinde bir etki oluşturduğu, ANOVA sonuçlarında gruplar arasında sadece dijital yetenekler alt boyutunda anlamlı bir farklılık olmadığı görülmüştür. Nitel analiz kısmında ise Toplum 5.0 ve alt boyutlarının hem dijital dönüşüm hem de örgüt kültürü ve alt boyutlarını etkilediği, Toplum 5.0 anlayışının yerleşmesi için dijital dönüşümün gerçekleşmesi ve örgüt kültürünün değişmesi gerektiği ortaya çıkmıştır.