الآيات المتشابهة في تفسيرعبدالكريم المدرس(مواهب الرحمن في تفسير القرآن) دراسة تحليلية

Bu araştırmada şeyh Abdulkerim el-Müderris'in (ö. 2005) Mevâhibu'r-Rahmân Fî Tefsîri'l-Kur'ân isimli tefsirinde müteşâbih âyetler konusu incelenmiştir. Çalışmanın önemi, müteşâbih konusu etrafında yapılan eski ve yeni tartışmalar kaynaklıdır. Ayrıca Abdulkerim Al-Müderres'in tefsiri, Kur'an-ı Kerim'in en ünlü çağdaş tefsirlerinden biri olarak kabul edilir. Irak, Kürdistan alimlerinden olan el-Müderris eserlerini Arapça, Kürtçe ve Farsça yazmış, fıkıh, hadis, usul, kelam ve lügat konularında mahir bir alimdir. Müellifin kişisel ve ilmi hayatı yazılırken tarihsel betimleyici analitik yöntem kullanılmıştır. Müteşâbih ayetlerle ilgili görüşlerinin bir araya getirilip, tahlil edilmesi, sure başları ve sıfatlarla ilgili tercih ettiği görüşlerinin açıklanmasında analitik tümevarım yöntemi tercih edilmiştir. Araştırmada ulaşılan neticelerden önemlileri şunlardır: Bazı alimlere göre ilimde rusuh sahibi kişiler tarafından te'vil edilebilir olarak görülen hurûf- u mukattaayı Müderris, müteşâbih ayetlerden kabul etmiştir. Hurûf-u mukattaa insanların konuştuğu kelimelerden alınmış, alfabenin harflerinden oluşturulmuştur. Arap harflerinden oluşan Kur'an'ın bir benzerini getirmeleri için insanlara meydan okuma kastı taşımaktadır. Müderris'e göre bu harflerin sadece Allah tarafından bilinen, bilgisi Allah'a mahsus olan manaları vardır. Müderris, Allah'ın gelmesi konusunda ayetin zahirini esas almayı vâcib olarak görmüştür. Ona göre bu ayetlerin gerçek manasını sadece Allah bilir. Allah'ın zatı kıyamet gününde hüküm vermek ve kulları hesaba çekmek için gelecektir. Çünkü hesap gününden sonra cennet ehli Allah'ı görürler. Neden kıyamet gününde veya dünya hayatı bittiğinde görmezler.? "Allah'ın iki eli de açıktır" ayetini dünya ve ahirette veya yerde ve yedi kat semada kullarına olan nimeti olarak te'vil etmiştir. Bu nimetler para gibi maddi, sıhhat gibi manevi olabilir. "Allah'ın eli", kudreti, "Sağ eli" ise kuvveti manasındadır. Arşı istiva etme ise, istila ve mülk edinme anlamına gelir. Allah'ın gökte olması meselesinde ise, yön ve cihet değil, Allah'ın yüceliği ve üstünlüğü kastedilmiştir. Bu konudaki müteşâbih âyet ve hadislerin bilgisi Allah'a mahsustur. İnsanlar o manaları kabul etmelidir. Müderris'e göre bu konuda en münasip söz şudur: Yukarıda olmadan kasıt, güç ve kuvvet yönüyle üstün olmaktır. Anahtar Kelimeler: Tefsir, Müteşâbih Âyetler, Abdulkerim el-Müderris, Mevâhibü'r-Rahmân.