(9-12 yaş) dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanısı almış ve tanı almamış çocukların annelerinin tutumlarının ve kaygı durumlarının çocuklardaki benlik algısına etkisi

Son yıllarda en çok araştırılan konulardan biri olan Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu çok sık görülmekle beraber istatistiklere pek yansımamaktadır. Nedenleri hala araştırılmakta ve ilaç tedavisi ile birlikte destekleyici tedavi yöntemlerinin olumlu sonuç verdiği kesinlik kazanmıştır.Bazen bu soruna eşlik eden diğer hastalıkların varlığı, tanı koyma ve tedavi yöntemlerinde zorluklara neden olmaktadır. Ayırıcı iyi bir tanı ile iyi bir tedavi süreci başlayabilmektedir. Bu çalışmanın amacı, toplum içindeki DEHB tanılı çocukların yaşamlarına devam edecekleri şekilde oluşturdukları benlik algısı ve bu benliği etkileyen faktörler arasında anne babaların tutumları ve kaygı durumlarının etki alanını belirlemektir. Çalışmaya, Bezmialem Vakıf Üniversitesi Hastanesi' ne başvuran ve DSM-V ölçütlerine göre DEHB tanısı alan 38 çocuk ve Gülbağ Selim Sırrı Tarcan İlkokulu'ndaki DEHB tanısı almamış 67 çocuk alınmıştır. Bu çalışmada Kişisel bilgi formu başta olmak üzere Aile ve Çocuk Yetiştirme Tutumu Ölçeği, Piers Harris Özkavram Ölçeği, Conners Ebeveyn ve Öğretmen Değerlendirme Ölçeği, Güçler ve Güçlükler Anketi, Beck Anksiyete Ölçeği ile yapılmıştır. DEHB tanılı çocuklarda, anne baba tutumlarının benlik algısına etkisi arasında ilişki bulunamamıştır. DEHB tanılı çocuklarda normal çocuklara göre benlik düzeyi daha yüksek çıkmıştır. Ayrıca literatürde olduğu gibi erkek çocuklarda kız çocuklarına nazaran DEHB tanısının daha fazla görüldüğü tesbit edilmiştir. DEHB tanılı çocukların anne babaların kaygı durumlarının da daha düşük seviyede olduğu görülmüştür. Çalışmada, DEHB tanısı alan çocukların (ilaç tedavisi gören DEHB tanılı çocuklar) benlik düzeylerinin yüksek olduğu görülmüştür. Anne baba tutumları ile DEHB tanılı çocukların benlik algısı arasında ilişki bulunamasa da çok zayıf düzeyde aşırı baskıcı anne baba tutumlarının etkisi görülmektedir. Ebeveyn, eğitim kurumu ve doktordan meydana gelen bir ekibin ortak hareketi bu çocuklara yardım etmek açısından mühimdir. Kimi ilaçlar çocukların büyük bir kısmına yardım ederken; kimi çocuklara ise ekstra bir eğitim gerekebilmektedir. Bu açıdan iş birliğinin önemi üzerinde durulmalıdır. Daha çok eğitim kurumlarında farkedilen bu bozukluk eğitimciler tarafından iyi gözlemlenerek değerlendirilmeye tabi tutulmalı ve aile ile doğru ve açıklayıcı iletişim kurularak doğru sağlık kurumlarına ve merkezlerine yönlendirilmelidir. Sağlık ve eğitim bakanlıklarının iş birliği içerisinde olup bu konuda ciddi araştırmalar yapması gerekmektedir. Özellikle doğru verilere ulaşmak maçıyla özenle ve hassas çalışılması ve güvenilir bir araştırma kapsamında olması son derece önemlidir. Daha sonra elde edilen veriler sonucunda okullardaki eğitim sisteminin ve uygulanan özel eğitim programlarının tekrar gözden geçirilip yeniden düzenlenmesi doğru ve daha gerçekçi bir yaklaşımdır.