Adölesanlarda depresif semptomların ağrı ve analjezik kullanımı ile ilişkisi

Bu çalışmanın amacı, adölesanlar arasında depresif semptomlar, ağrı (baş ağrısı, karın ağrısı, sırt ağrısı) ve analjezik kullanım sıklığını belirlemektir. Ek olarak adölesanlarda depresif semptomlar ile ağrı ve analjezik kullanımı arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırmanın örneklemini İzmir ilinde ortaokul ve liseye devam eden 954 (585 kız, 369 erkek) adölesan oluşturmuştur. Veri toplama araçları olarak "Tanıtıcı Soru Formu", "Çocuklar İçin Epidemiyolojik Çalışmalar Merkezi Depresyon Ölçeği (CES-DÇ-Tr)" kullanılmıştır. Veri analizinde, tanımlayıcı istatistikler, ki kare testi, lojistik regresyon analizi kullanılmıştır. Katılımcı adölesanların % 61, 3'ü (n=587) kız ve % 24,2'si (n=231) 9. Sınıf, yaş ortalaması (14.07±1.41) idi. Adölesanlarda depresif semptom yaygınlığı % 66,2 olarak belirlenmiştir. Kızlarda depresif semptomların oranı % 73,8 erkeklerde ise bu oran % 54,2 olarak saptanmıştır. Adölesanların % 20,1'i (n=192) baş ağrısı, % 11,1'i (n=106) karın ağrısı, % 14,9'u (n=142) sırt ağrısı deneyimlediklerini belirtmiştir. Adölesanların % 9,1'i (n=87) baş ağrısı, %3,9'u (n=37) karın ağrısı , % 1,9'u (n=18) sırt ağrısı nedeniyle analjezik kullandığını belirtmiştir. Araştırmada depresif semptomlar ile ağrı, analjezik kullanımı, yaş, cinsiyet, sınıf, anne eğitim düzeyi, ekonomik durum algısı, genel sağlık algısı, okul başarı algısı arasında anlamlı ilişki olduğu bulunmuştur (p<0.05). Depresif semptomları, cinsiyet, ekonomik durum algısı, genel sağlık algısı, okul başarı algısı, ağrı yaşama durumu ve analjezik kullanma durumu gibi faktörlerin etkilediği belirlenmiştir.Adölesan döneminde, okullarda erken tanılamaya yönelik ruh sağlığı tarama programlarının planlanmasını ve uygulanmasının sağlanması, sık ağrı yaşayan, sık analjezik kullanımı veya kullanım alışkanlığı olan ve depresyona neden olabilecek diğer risk faktörlerine sahip öğrencilerin tespit edilerek değerlendirilmesi ve takip edilmesi önerilmiştir. Anahtar Kelimeler: adölesan, ağrı, analjezik kullanma, depresif semptom.