Anksiyete duyarlılığının nikotin bağımlılığı ve sigara bırakma başarısı üzerine etkisi

ÖZET Amaç: Bu çalışmada sigara bırakma polikliniğe başvuran hastaların, anksiyete duyarlılık seviyelerinin; nikotin bağımlılığı ve sigara bırakma başarısıyla ilişkisini incelemeyi amaçladık. Yöntem: Bu retrospektif çalışmaya Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı Sigara Bırakma Polikliniği‟ne Ocak 2017 – Temmuz 2017 tarihleri arasında başvuran 286 kişi dahil edildi. Sosyodermografik özellikleri, sigara kullanım düzeyleri, nikotin bağımlılık düzeyleri (FNBT skorları), Beck depresyon ölçeği ile ölçülen depresyon skorları dosyalardan taranan hastalara, Beck anksiyete ve Anksiyete Duyarlılığı İndeksi-3 ölçekleri yapıldı. Hastalara ulaşılarak sigara bırakma durumları ile ilgili güncel bilgi alındı. Bulgular: Çalışmadaki hastaların -vizitlere gelmemeleri sebebi ile medikal tedaviye başlayamadıklarımız dahil- %19,58‟i sigarayı bırakmıştı ve bırakma davranışını.en az altı aydır devam ettirmekteydi. Çalışmamızda anksiyete duyarlılığı ve özellikle fiziksel anksiyete duyarlılığı puan ortancaları, nikotin bağımlılığı yüksek ve orta olanlarda hafif olanlara göre anlamlı olarak yüksekti (sırasıyla p=0,001 p<0,001). Sigara bırakmayanlarda anksiyete duyarlılığı ve tüm alt ölçeklerinin (fiziksel, bilişsel ve toplumsal anksiyete duyarlılığı) puan ortancaları, bırakmayanlardan anlamlı olarak yüksekti (her biri için p˂0.001). Sonuç: Anksiyete duyarlılığının sigara bırakma başarısının önünde bir engel olabileceği saptanmıştır. Aynı zamanda anksiyete duyarlılığı, nikotin bağımlılığının yüksek olması ile anlamlı olarak ilişkilidir. Anksiyete duyarlılığındaki artışla; anksiyete düzeyleri de anlamlı artış göstermiştir. Ayrıca anksiyete duyarlılığı depresyonla yakın ilişkilidir. Sigara bırakma hastalarının ilk gelişlerinden itibaren anksiyete duyarlılığı, anksiyete ve depresyon düzeylerinin değerlendirilmeleri önemlidir. Sigara bırakmayı başarabilmeleri için anksiyete duyarlılığı yüksek bireyler daha yakından takip edilmelidir ve anksiyete duyarlılıklarının azaltılmasına yönelik tedaviler uygulanmalıdır. Anahtar Kelimeler: Anksiyete duyarlılığı, sigara bırakma, nikotin bağımlılığı, depresyon, anksiyete