Aşağı Kelkit havzasında belirli ürünler için organik tarıma elverişli alanların CBS ve AHP ile modellenmesi ve tespiti

Bu çalışmada Analitik Hiyerarşi Yöntemi (AHP) ve Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ile Aşağı Kelkit Havzası'nda farklı kültür bitkileri için organik tarıma elverişli alanların tespit edilmesinde kullanılabilecek bir model geliştirilmesi amaçlanmıştır. Seçilen on iki kültür bitkisinin (Arpa, Ayçiçeği, Bezelye, Biber, Buğday, Domates, Fasulye, Havuç, Lahana, Mısır, Patates, Soğan), Aşağı Kelkit Havzası ekolojik uygunluk durumlarının belirlenmesinde; eğim, tekstür, EC, organik madde, pH, CaCO3 ve bakı olmak üzere yedi toprak kriteri; sıcaklık ve yağış olmak üzere de iki uzun yıllar iklim verisi kullanılmıştır. Toprak kriterleri, her kültür bitkisi için ayrı hazırlanan AHP tablolarında karşılaştırılarak ağırlık değerleri hesaplanmış ve ArcGIS Ağırlıklı Bindirme (Weighted Overlay) analizi ile toprak uygunluk haritaları üretilmiştir. Toprak uygunluk haritaları, EcoCrop modeli ile her kültür bitkisi için ayrı üretilen iklim uygunluk haritalarıyla birleştirilerek ekolojik uygunluk haritaları elde edilmiştir. Ekolojik uygunluk haritaları, ESRI ve Corine arazi kullanım haritalarından elde edilen, Aşağı Kelkit Havzası tarım arazileri haritasına göre düzenlenerek, FAO arazi uygunluk sınıflarına göre sınıflandırılmıştır. Çalışmada üretilen sonuç haritaları, kültür bitkileri ekolojik uygunluk sınıflarının tarım arazilerindeki alansal dağılımlarına göre yorumlanmış ve ilçe düzeyinde bu alanların organik tarımla üretime uygunlukları değerlendirilmiştir. Sonuç olarak; Aşağı Kelkit Havzası'nda Erbaa, Niksar ve Taşova olmak üzere üç ilçenin farklı kültür bitkileri için organik tarımla üretime diğer ilçelere göre yüksek düzeyde uygun olduğu tespit edilmiştir.