Beyin tümörü ameliyatı olan hastaların hareket korkusu ile mobilizasyon düzeyleri arasındaki ilişki

Araştırma, beyin tümörü ameliyatı olan hastaların ameliyat sonrası hareket korkusu ile mobilizasyon düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapıldı. Tanımlayıcı tipteki araştırma Nisan-Ekim 2022 tarihleri arasında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi ve Ankara Bilkent Şehir Hastanesinde Beyin ve Sinir Cerrahisi kiliniğinde beyin tümörü nedeniyle ameliyat olmuş 80 hasta ile yapıldı. Veriler Tanıtıcı Özellikler Formu, Tampa Kinezyofobi Ölçeği, Hasta Hareketlilik Ölçeği ve Gözlemci Hareketlilik Ölçeği kullanılarak toplandı. Verilerin analizinde frekans tabloları ve tanımlayıcı istatistikler ile Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis H, Bonferroni düzeltmesi gibi yöntemler kullanıldı. Hastaların %53,7'sinin kadın, yaş ortalamasının 46,78±15,71 (yıl) olduğu ve %58,7'sinin daha önce düşme öyküsü olmadığı ve %68,7'nin mobilizasyon sırasında düşmekten korkmadığı belirlendi. Hastaların 1.gün değerlendirilen Tampa Kinezyofobi Ölçeği değeri, 2., 3. ve 4. güne göre; 2.gün değeri ise 3. ve 4.gün değerlerine göre anlamlı düzeyde daha yüksek bulundu (ꭓ2=156,210; p=0,000). Hastaların Hasta Hareketlilik Ölçeği ve Gözlemci Hareketlilik Ölçeği değerleri arasında anlamlı farklılık saptandı. 1.gün değerleri, 2., 3. ve 4. gün değerlerine göre; 2. gün değerleri, 3. ve 4.gün değerlerine göre; 3. gün değeri ise 4. gün değerine göre anlamlı düzeyde daha yüksek bulundu (ꭓ2=162,920; p=0,000, ꭓ2=193,442; p=0,000). Daha önce düşme deneyimi yaşama ve düşme korkusu bulunma durumuna göre 1., 2., 3. ve 4. gün Tampa Kinezyofobi Ölçeği, Hasta Hareketlilik Ölçeği ve Gözlemci Hareketlilik Ölçeği değerleri açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık tespit edildi (p<0,05). Ölçekler arasındaki ilişki incelendiğinde ise; 1., 2., 3. ve 4. gün kullanılan ölçekler arasında pozitif yönde orta derecede ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptandı (p<0,05). Sonuç olarak; beyin tümörü ameliyatı olan hastaların ameliyat sonrası, hareket korkuları arttıkça mobilizasyon düzeylerinde azalma olduğu belirlenmiştir. Konu ile ilgili hemşireler, hastaların hareket korkuları ve mobilizasyon düzeylerini değerlendirmeli, mobilizasyon konusunda cesaretlendirmeli, ilgili eğitim programlarını da içeren disiplinerarası bir ekip oluşturulmalıdır.