Cevāhirü'l-Ferīd fī-Tıbbü'l-Cedīd (inceleme- metin-sözlük)

Àì'nin bu eseri Osmanlı'da batılı anlamda yeni tıbbın temellerinin atılması bakımından önem taşımaktadır. Eser üzerine daha önce ilmi bir çalışmanın yapılmamış olması, çalışmanın önemini ortaya koymaktadır. 81 varaktan oluşan bu eser otuz bir bölüm ve bir açıklama kısmına sahiptir. Şifâî, bu eserinde bir takım hastalıkların tedavisinde kullanıla gelen ilaçların imâl edilme safhasından bahsetmiş ve yapılan bu devâların hangi hastalıkların tedavisinde kullanılması gerektiği konusunda önerilerde bulunmuştur. Çalışmada, Millet Kütüphânesi Ali Emìrì 34 Ae Tıb 77 arşiv numaralı nüsha, diğer nüshaya göre varak ve satır sayısı hacimli olması ve istinsah tarihi bakımından daha eski olması sebebiyle asıl nüsha olarak kullanılmıştır. Bu çalışma Giriş dışında, İnceleme, Transkripsiyon, Dizin ve Sonuç bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde genel olarak Osmanlı tıp tarihi; eserin müstensihi; içeriği ve nüshaları hakkında bilgi verilmiştir. İnceleme bölümünde ise eserin imlâ özelliklerinden bahsedilmiştir. Daha sonra Transkripsiyon bölümü oluşturulmuştur. Üçüncü bölüm olarak eserin söz varlığının muhtevasına göre sınıflandırıldığı bir Dizin bölümü sunulmuştur. Son olarak Sonuç kısmında ise eser vesilesiyle elde edilen veriler değerlendirilmiştir. Anahtar kelimeler: Ömer ŞifÀì Bursevì, tıb, ilaç, terkib.