Doğrudan yabancı yatırımların ekonomik büyüme üzerindeki etkisi: Türkiye ve Çin üzerine bir ekonometrik analiz

Doğrudan yabancı yatırımların ekonomik büyüme üzerindeki etkileri birçok iktisat teorisinde önemli bir araştırma konusu olmuştur. Bu çalışmada, doğrudan yabancı yatırımların ekonomik büyüme üzerindeki kısa ve uzun vadeli etkileri Türkiye ve Çin ekonomileri bakımından karşılaştırmalı olarak analiz edilmesi amaçlanmış olup, uzun vadeli ve kısa vadeli etkilerin beraberce analiz edilebilmesi için ARDL sınır testi yaklaşımı temel alınmıştır. Türkiye için 1980 – 2018, Çin için ise 1983 – 2018 yılları arasındaki yıllık verilerden hareket edilen ampirik uygulamada, gayri safi yurtiçi hâsıla ve doğrudan yabancı yatırımların dolar cinsinden değerleri Dünya Bankası veri tabanından derlenmiştir. Çalışmanın ampirik bulguları, doğrudan yabancı yatırımların Çin ve Türkiye ekonomilerinde GSYİH üzerinde pozitif etkisi olduğu, bu etkinin kısa ve uzun vade için de geçerli olduğunu ortaya koymaktadır. Bulgulara göre, uzun vadede, Türkiye'de (Çin'de) doğrudan yabancı yatırımlarda gerçekleşen %1'lik bir artış, gayri safi yurtiçi hasılada %0.25'lik (%1.22'lik) bir artışla sonuçlanırken, kısa dönemli etki ise %0.126 (Türkiye) ve %0.07 (Çin) olarak gerçekleşmektedir. Granger nedensellik testi sonuçlarının her iki ülke için de doğrudan yabancı yatırımlardan, gayri safi yurtiçi hasılaya doğru tek yönlü nedensellik ilişkisini desteklemesi çalışmanın bir diğer bulgusudur.