Ergenlerde karakter güçleri ile zorbalık arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu araştırmada, lise 9,10,11 ve 12. sınıflarda okuyan ergenlerin karakter güçleri ile zorba ve kurban olma durumu arasındaki ilişkiye bakılmış, karakter güçlerinin zorbalık için anlamlı bir yordayıcı olup olmadığı araştırılmıştır. Ayrıca karakter güçleri ve zorbalığın cinsiyet değişkenine göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Araştırma grubunu, 2018-2019 eğitim-öğretim yılında Kocaeli ili Gebze, Darıca, Çayırova ilçelerinde bulunan tüm liselerde öğrenim gören öğrenciler arasından uygun örnekleme yöntemi ile seçilmiş 664 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmada, Karakter Gelişim İndeksi, Akran Zorbalığı Belirleme Ölçeği Ergen Formu ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel analizlerinde SPSS 24.0 for Windows paket programı kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, karakter güçlerinin birbiriyle ilişkileri ile karakter güçlerinin kurban ve zorba ölçekleri arasındaki ilişkiye bakıldığında genel olarak düşük düzeyde ilişkilere sahip olduğu görülmüştür. Toplam kurban puanı ile kararlılık, alçakgönüllülük, iyimserlik, nezaket, yakınlık, sakinlik, cesaret, bilgelik, maneviyat ve dürüstlük güçleri ilişkili bulunurken affedicilik gücü ilişkili bulunmamıştır. Toplam zorba puanı ise kararlılık, alçakgönüllülük, iyimserlik, nezaket, yakınlık, sakinlik, bilgelik, maneviyat ve dürüstlük güçleri ile ilişkili bulunurken cesaret ve affedicilik güçleri ile ilişki bulunmamıştır. Yapılan regresyon analizi sonucu karakter gelişim indeksin de yer alan kararlılık ve dürüstlük gücü, kurban olmadaki toplam varyansın % 10 'unu açıklarken karakter gelişim indeksin de yer alan kararlılık, alçakgönüllülük, maneviyat ve dürüstlük gücü, zorba olmadaki toplam varyansın % 16 'sını açıklamıştır. Cinsiyet değişkenine göre yapılan incelemede karakter gelişim indeksi ölçeğinin İyimserlik, Nezaket, Sakinlik, Cesaret, Bilgelik ve Dürüstlük alt boyutlarında cinsiyete göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu bulunmuştur. Yine cinsiyet değişkenine göre öğrencilerin toplam kurban ve toplam zorba puanlarının erkek öğrencilerde kız öğrencilere göre daha yüksek olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Ergenlik dönemi, karakter güçleri, zorbalık.