Hıroko Itakura'nın konuşmada baskınlık analiz yönteminin incelenmesi

İletişim, insanların sosyalleşme sürecinde en önemli rollerden birini üstlenmektedir. İletişim sayesinde insanlar hem kendilerini ifade etme hem de çevresindekileri anlama fırsatı bulmaktadırlar. Sözlü, sözsüz, yazılı, görsel gibi farklı türleri bulunan iletişim kavramının en etkili, en kolay ulaşılan ve en sık kullanılan unsuru konuşmadır. Konuşma, sadece iletişime özgü unsurları içermekle kalmaz; fen bilimleri, sağlık bilimleri, sosyal bilimler gibi farklı bilim alanlarına hitap eden bilgilere ulaşılmasını da sağlamaktadır. Kapsamı dolayısıyla uzun yıllardır birçok bilimsel araştırmada kendine yer bulan konuşma, 1980'lerden itibaren dil ve toplum arasındaki ilişkileri ve dil kullanımlarındaki farklılıkları toplumsal değişkenlere göre değerlendiren toplumdilbilim alanının ana konularından biri haline gelmiştir. Toplumdilbilim alanında yürütülen sayısız çalışmada konuşma, gerek araştırma konusu olarak gerekse de veri toplama aracı olarak yer almıştır. Konuşma odaklı toplumdilbilim araştırmaları incelendiğinde, 80'lerden günümüze kadar popülerliğini koruyan konulardan birinin konuşma analizi çalışmaları olduğu görülmektedir. Konuşma analizi çalışmaları bu araştırma tezinin çıkış noktasını oluşturmaktadır. Farklı zamanlarda, farklı bilimsel alanlarda çalışmalar yürüten araştırmacılar tarafında geliştirilen konuşma analizi çalışmalarını temel alan bu araştırma, nispeten güncel bir konuşma analizi yöntemi olan ve Hiroko Itakura tarafından geliştirilen konuşmada baskınlık analiz yöntemini detaylıca ele almakta ve örneklerle açıklamaktadır. Araştırmanın amacı; konuşmada baskınlığın ilkelerini, sınıflandırılmasını, veri toplama süreçlerini ve çözümlemelerini tanıtmak böylece özellikle toplumdilbilim alanında çalışan araştırmacılara yeni araştırma alanları sunmaktır.