İlkokul 4. sınıf öğrencilerinin Türkçe ders kitaplarında yer alan metinlerdeki değerler ile ilgili algılarının incelenmesi

Son yıllarda görülen olumsuz davranışlardaki artış birçok ülkede değerler eğitimine verilen önemin artmasına sebep olmuştur. Eğitim kurumları, küçük yaşlardan itibaren verdiği eğitimin içine değerler eğitimini de alarak bireylerin sağlam karakterler oluşturmalarına yardımcı olmaya çalışmaktadır. Türkçe ders saati sayısının diğer derslerden daha fazla olması, değerlerin öğrencilere daha fazla iletimine olanak sağlamaktadır. Türkçe dersinin işlenişinde büyük bir yere sahip olan metinler de değerlerin öğrencilere kazandırılmasında büyük bir rol oynamaktadır. İlkokul, ortaokul ve liseye ait ders kitapları Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı'nın onayı alındıktan sonra Tebliğler Dergisi'nde yayınlanmaktadır. 2014-2015 eğitim öğretim yılında dördüncü sınıf Türkçe dersinde okutulmak üzere belirlenen yirmi yayın evine ait Türkçe ders kitabı 2676 sayılı Ocak 2014 Tebliğler Dergisi'nde yayınlanmıştır. Bu kitaplardan Milli Eğitim Yayınlarına ait olan Türkçe kitabının Ankara, Adana, Afyon, İzmir, Uşak, Gaziantep, Aydın, Manisa, Konya, Osmaniye ve Şanlıurfa olmak üzere 11 ilde, Cem Veb Ofset Yayınlarına ait Türkçe ders kitabının ise diğer yetmiş ilde okutulmasına karar verilmiştir. Bu araştırmada bu iki ders kitabında yer alan metinlerden, farklı değerleri içeren toplamda sekiz metin seçilmiş ve öğrencilerin bu metinlerde geçen değerleri nasıl algıladıkları belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden olgu bilim deseni kullanılmıştır. Veriler, okunan metinlere yönelik hazırlanan ve dört açık uçlu sorudan oluşan görüşme formu, öğrencilerin verdikleri cevaplardan, öğrencilerin metinlerde geçen değerle ile ilgili yazdıkları metinlerden ve çizdikleri resimlerden oluşmaktadır. Toplanan nitel veriler analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Verilerin analizinde sıklık ve yüzdelerden yararlanılmıştır. Veriler temalarına göre düzenlenmiş ve analiz sonucunda elde edilen kategoriler yorumlanarak raporlaştırılmıştır. Araştırmaya 2014-2015 eğitim-öğretim yılında Malatya ilinde Battalgazi ilçesi Gazi İlkokulu'nda iki farklı sınıfta eğitim gören toplan 20 (yirmi) 4.sınıf öğrencisi katılmıştır. Öğrencilerle sınıf öğretmenlerinin uygun gördüğü derslerde toplam 8 hafta, haftada iki ders saati olmak üzere bir araya gelinmiştir. Her hafta ders saatlerinin birinde metinler okunup, metin ile ilgili sorulan sorulara yazılı olarak cevap verilmiş, diğer ders saatinde ise metinde geçen değerle ilgili yeni metinler yazılıp, resimler çizilmiştir. Yapılan araştırmanın sonucunda; öğrencilerin büyük çoğunluğunun 4.sınıf Türkçe ders kitaplarından seçilen, sekiz metinde geçen "görgü kurallarına uyma, kitap sevgisi, vatan ve bayrak sevgisi, tasarruflu ve tutumlu olma ve savurgan olmama, başkalarını küçümsememe ve paylaşmaya önem verme, sağlıklı olmaya önem verme, temizliğe önem verme, verilen emeğe saygı duyma ve işbirliği ile çalışmaya önem verme," değerlerini doğru olarak algıladıkları görülmüştür.