İstanbul'da yaşayan farklı gelir gruplarının beslenme durumunun saptanması ve değerlendirilmesi

Çalışma İstanbul da yaşayan yetişkinlerin gelir durumuna göre gıdaya erişimini tespit etmek ve beslenme durumunu saptamak amacıyla planlanmıştır. Çalışma 18-65 yaş arası 205 yetişkine 30.04.2023-10.05.2023 tarihleri arasında uygulanmıştır. Katılımcılar tabakalı rastgele örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Katılımcılardan ilk olarak 2 günlük besin tüketim kaydı alınmıştır. İkinci aşama olarak gönüllülere online anket iletilmiştir. Online ankette, sosyodemografik özellikler, gelir düzeyi, besin tüketim sıklığı, gıda güvencesi anketi (FİES), gıdaya erişim durumlarını sorgulayan sorular yer almaktadır. Besin değeri hesaplamaları BEBİS 8.2 programı ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler Türkiye'ye Özgü Beslenme Rehberi'nde (2022) yer alan gereksinimler ile karşılaştırılmıştır. İstatistiksel analizlerde IBM SPSS 25.0 paket programı kullanılmıştır. Çalışmaya katılan kişilerin %25,4 (n=52) ü erkek % 74,6 (n=153)' sı kadındır. Yaş ortalamaları 34,60'tır. %35,6'sı özel sektör çalışanı, %16,6'sı öğrenci, %16,1'i memur olduğunu belirtmiştir Kişisel gelire göre B 12, B 2 vitamini, C vitamini, folat, potasyum, kalsiyum, fosfor, çinko, demir g/mg alımları ve gereksinim karşılama yüzdeleri gelir düzeyi düştükçe anlamlı olarak düşmüştür. Hane gelirine göre yapılan incelemelerde ise B 12 ve çinko alımı gelir düzeyi düştükçe düşerken, A vitaminin gelir düzeyi düşük gurupta alımı artmaktadır. B 12 vitamini alımlarının yetersizliği incelendiğinde ise düşük gelir grubunda belirgin oranda yetersiz beslenenlerin yüzdesi artmaktadır. Tüketilen protein miktarları tüm gelir gruplarında gereksinimi karşılamaktadır fakat gelir düzeyi arttıkça tüketim miktarı artmaktadır. Gelir düzeyi düşük kişilerin maliyeti düşük olan tavuk ve yumurtayı daha çok tükettiği görülmüştür. Maliyeti daha yüksek olan kırmızı et ve balık tüketimi ise gelir düzeyi azaldıkça düşmüştür. Çalışmamızda gıda güvencesi ile gelir durumu arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Bu nedenle kişilerin mikro ve makro besinler konusunda bilinçlendirilmesi ve uygun mikro besin kaynakları hakkında bilgilendirilmesi gerekmektedir.