Kadın sosyal medya kullanıcılarında, estetik işlem yaptırma algısı ile sosyal görünüş kaygısı arasındaki ilişkinin incelenmesi

Amaç: Bu araştırmada, kadın sosyal medya kullanıcılarında estetik işlem yaptırma algısı ile sosyal görünüş kaygısı düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığı incelenmiştir. Önceki çalışmalar, bireylerde olumsuz etkilerin, çeşitli medya araçlarını kullanarak harcanan zaman ve sosyal medyanın problemli kullanımıyla da güçlü bir şekilde ilişkili olduğunu göstermiştir. Buna göre sosyal medyada zaman geçiren kadınlar, bu platformlarda takip ettikleri ünlüler, fenomenler ya da hemcinsleri tarafından teşvik edilen kusursuz beden görüntüsüne sürekli maruz kaldığında, sosyal çevre, sosyo-ekonomik durum, eğitim durumu gibi bazı demografik özellikler bağlamında, estetik işlem yaptırma algısı ve sosyal görünüş kaygısının ne düzeyde etkilendiği incelenmiştir. Yöntem: Araştırma grubu 18 yaş ve üzeri sosyal medya kullanan 562 kadından oluşmuştur. Bu araştırmada kullanılan ölçekler "Sosyal Medyada Estetik İşlem Yaptırma Algısı Ölçeği'', "Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği" ile araştırmacı tarafından hazırlanan "Kişisel (Demografik) Bilgi Formu" online olarak uygulanmıştır. Araştırmada anket yöntemine dayanan ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Sosyal görünüş kaygısı bağımsız, estetik işlem yaptırma algısı bağımlı değişken olarak belirlenmiştir. Kadın sosyal medya kullanıcılarında estetik işlem yaptırma algısı ile sosyal görünüş kaygısı arasındaki ilişki düzeyleri belirlenmiş olup yöntem bölümünde konuyla ilgili detaylı bilgi verilmiştir. Elde edilen verilerin istatistik analizi "Statistical Package For The Social Sciences" (SPSS) 25 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. İstatistiksel olarak p<0,05 değeri anlamlılık düzeyi kabul edilmiştir. Araştırma değişkenlerinin normal dağılım gösterip göstermediğini belirlemek için Kurtosis (Basıklık) ve Skewness (Çarpıklık) değerleri incelenmiştir. Bulgular: Yapılan analizler sonucunda, sosyal medya kullanan kadınlarda, sosyal görünüş kaygısı ve estetik işlem yaptırma algısı arasındaki neden sonuç ilişkisindeki regresyon analizi anlamlı bulunmuştur. Estetik İşlem Yaptırma Algısı düzeyindeki toplam değişim %17,9 oranında sosyal görünüş kaygısı tarafından açıklanmaktadır (R2=0,179). Sosyal Görünüş Kaygısı estetik işlem yaptırma algısı düzeyini arttırmaktadır. Sosyal Görünüş Kaygısı puanlarının tanımlayıcı özelliklere göre karşılaştırılmasına bakıldığında yaş, medeni durum, çalışma durumu, çocuk sahipliği gibi demografik değişkenlere göre anlamlı farklılık olduğu, eğitim durumu, gelir düzeyi, sosyal medyada geçirilen süre gibi değişkenlere göre anlamlı bir fark olmadığı tespit edilmiştir. Estetik İşlem Yaptırma Algısı ihtiyaç puanlarının tanımlayıcı özelliklere göre karşılaştırılmasına bakıldığında yaş, sosyal medyada geçirilen süre, medeni durum, çalışma durumu, çocuk sahipliği, gelir düzeyi, estetik girişimleri takip etme durumu gibi demografik değişkenlere göre anlamlı farklılık olduğu, eğitim düzeyi değişkenine göre anlamlı bir fark olmadığı tespit edilmiştir. Sonuçlar: Araştırma sonucunda, sosyal medya kullanan kadınlarda, sosyal görünüş kaygısı ve estetik işlem yaptırma algısı arasındaki neden sonuç ilişkisinin anlamlı olduğu bulunmuştur. Estetik İşlem Yaptırma Algısı düzeyindeki toplam değişim %17,9 oranında sosyal görünüş kaygısı tarafından açıklanmaktadır. Sosyal Görünüş Kaygısı estetik işlem yaptırma algısı düzeyini arttırmaktadır. Estetik İşlem Yaptırma Algısı Ölçeğinin alt boyutlarının demografik değişkenler ile yapılan analizinde, tutarlı ve anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir.