Kronik öksürüğü olan çocuklarda doğumsal kalp hastalıklarının değerlendirilmesi

Çocuklarda kronik öksürük, dört haftadan uzun süren dirençli, günlük öksürük olarak tanımlanmaktadır. Çocuklarda öksürüğün kronikliğini tanımlamak, öksürükle ilgili epidemiyolojik çalışmalar yapmak öksürüğün kendiliğinden geçmesi ve şiddetini ölçmede kullanılan objektif kriterlerin bulunmaması nedeni ile zordur. Bu nedenle çocuklarda kronik öksürük ve nedenlerine yönelik az sayıda çalışma bulunmaktadır ve genellikle erişkin rehberleri kullanılmaktadır. Bu çalışmada Ocak 2012-Ağustos 2014 tarihleri arasında Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Bölümü tarafından kronik öksürük nedeniyle takibi ve tedavisi yapılan ve anamnez, fizik muayene ve radyolojik incelemeler sonucunda kardiak patoloji olabileceği düşünülerek Çocuk Kardiyolojisi Polikliniği'ne konsülte edilen 150 hastada öksürüğün etiyolojisini değerlendirmek ve bunlar içerisinde doğumsal kalp hastalığı sıklığını belirlemek amaçlanmıştır. Çalışmamızda kronik öksürük nedeniyle takip edilen 150 hastada etiyolojiye yönelik yapılan tetkikler ve doğumsal kalp hastalığı sıklığı retrospektif olarak değerlendirildi. Hastaların dosyalarından alınan anamnezleri, fizik muayeneleri, öksürüğün süresi ve karakteri, sigara maruziyeti, akciğer grafisi, immunglobulinler, toraks bilgisayarlı tomografisi, bronkoskopi, ter testi, mide açlık suyu, özefagus-mide duodenum grafileri, solunum fonksiyon testi, Pürified Protein Derivesi (PPD) testi ve ekokardiyografi sonuçları değerlendirildi. 150 hastanın 55'inde allerjik rinit (%36,7), 33'ünde astım (%22), 30'unda kistik fibrozis (%20) , 9'unda bronşektazi (%6), 4'ünde tüberküloz (%2,7), 4'ünde bronkomalazi (%2,7), 3'ünde bronkopulmoner displazi (%2), 3'ünde nonspesifik öksürük (%2), 2'sinde immun yetmezlik (%1,2), bir hastada trakeoözefagial fistül (%0,7), bir hastada bronşiolitis obliterans (%0,7), bir hastada Kartagener sendromu (%0,7), bir hastada trakeomalazi (%0,7) ve bir hastada gastroözefagial reflü (%0,7) saptandı. 150 hastanın 24'ünde (%16) doğumsal kalp hastalığı saptandı. Doğumsal kalp hastalıklarının dağılımı incelendiğinde; sıklık sırası ile; 13 hastada ventriküler septal defekt (%8,7), 7 hastada atrial septal defekt (%4,7), 5 hastada patent duktus arteriosus (%3,3), 1 hastada büyük arter transpozisyonu (%0,7), 1 hastada dekstrokardi (%0,7), 1 hastada tek ventrikül (%0,7), 1 hastada aort koarktasyonu (%0,7) şeklinde idi. Bunların 3'ünde (%2) ventriküler septal defekt ve atrial septal defekt birlikte izlenirken, 1'inde (%0,7) patent duktus arteriosus ve tek ventrikül birlikte izlendi. Özellikle soldan sağa şantlı doğumsal kalp hastalıkları neden oldukları pulmoner konjesyon nedeniyle tekrarlayan akciğer enfeksiyonları ve kronik öksürüğe neden olduklarından kronik öksürüklü çocuklarda hatırda tutulması gerektiğini, destekleyici bulguların varlığında kardiyolojik değerlendirmeye alınmalarının gerekliliğini vurgulamak istiyoruz. Anahtar kelimeler: Çocuk, kronik öksürük, etiyoloji, doğumsal kalp hastalığı