Madde ve özellikleri konusunda uygulanan bilimin doğası etkinliklerinin ortaokul öğrencilerinin bilimin doğası algılarına etkisinin incelenmesi

Bu çalışmada, 'Maddenin Tanecikli Yapısı' ünitesi kapsamında gerçekleştirilen bilimin doğasını geliştirmeye yönelik etkinliklerin, 7. sınıf öğrencilerinin bilimin doğası algılarına etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada, bilimin doğası; bilim, bilimsel bilgi, bilimsel yöntem, bilim insanı ve bilimde hayal gücü ve yaratıcılık özellikleri açısından ele alınmıştır. Bu amaçla VNOS-E anketi uygulanmış ve elde edilen veriler, bilimsel bilginin ne olduğu, değişebilir doğası, gözlem-çıkarım ilişkisi, bilimde hayal gücü ve yaratıcılığın yeri boyutları bağlamında değerlendirilmiştir. Bu çalışmaya, 2014-2015 eğitim-öğretim yılında Sakarya ili Hendek ilçesine 14 km uzaklıkta bulunan bir ortaokulun yedinci sınıfında okuyan 9'u kız 9'u erkek olmak üzere toplam 18 öğrenci katılmıştır. Çalışmada nitel araştırma desenlerinden eylem araştırması kullanılmıştır. Araştırma kapsamında geliştirilen eylem planında, ünite kazanımlarına uygun olarak bilimin doğasını geliştirecek nitelikte özgün etkinliklere yer verilmiştir. Bu araştırmada ele alınan bilimin doğası boyutlarına ilişkin genel olarak 7. sınıf düzeyinde geliştirilen eylem planı ile büyük ölçüde bir değişim/gelişim yaşanmamakla beraber, kanıtlama, gerçeğe dayalı olma, yenilenme, değişim, genel-geçerlik, yöntemli oluşu gibi bilimin özellikleri hakkında farkındalık yaratma açısından olumlu yönde değişimler olduğu görülmüştür. Bu sebeple araştırmanın sonuçlarından yola çıkarak, ilköğretim düzeyindeki fen bilimleri öğretim programında, bilimin doğası ile ilgili etkinliklerin örtük değil, açık bir şekilde yer almasının öğrencilerin bilimin doğası algılarını geliştirmede daha etkili olacağı söylenebilir. Anahtar Kelimeler: Bilimin Doğası, Bilimin Doğası Algıları, Madde ve özellikleri konusu, 7. sınıf öğrencileri.