Manevi iyi oluş uygulaması yoluyla yaşam doyumu, manevi yönelim ve mutluluk yönelimlerinin incelenmesi (Eğitimciler örneği)

Tarih boyunca maneviyatın, insana yaşam sevinci veren bir enerji olarak algılanması, onun aynı zamanda insanoğlunun ulaşabileceği en etkin pozitif biliş düzeyi olarak kabul edilmesine sebep olmuştur. Ancak son zamanlarda insanların bu enerjiden mahrum bir şekilde hayatlarını sürdürdükleri gözlemlenmektedir. Çünkü maneviyatın çok boyutlu yönü ve özellikle sezgisel değerlendirmeyi gerektiren içsel derinlik boyutu, modern çağın hızlı, yoğun ve sanal niteliği karşısında gelişme fırsatı bulamamaktadır. Hızlı, yoğun ve sanal ortamlar modern çağın karakteristik bir özelliği olsa da bu çağda yaşamak zorunda olan insanların da içlerinde bulunan bu enerjiyi keşfedebileceklerini görmeleri, buna inanmaları ve hatta bu tecrübeyi yaşayabilmeleri gerekmektedir. Çünkü tüm zamanlardan daha çok modern zamanda yaşayan insanların manevi iyi oluşun olumlu etkisine ihtiyacı vardır. Bu araştırma ile modern insanının ihtiyaç duyduğu manevi iyi oluş hali ve olumlu etkileri zamanın şartlarına uygun bir şekilde bireylere kazandırılmaya çalışılmıştır. Bu tez çalışması kapsamında, yaşam doyumunun, manevi yönelimin ve mutluluk yönelimlerinin desteklenebilmesi için manevi iyi oluşun temel ilke ve prensipleri ile hazırlanan bir uygulama geliştirilmiş ve bu uygulama ile yaşam doyumu, manevi yönelim ve mutluluk yönelimleri arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Araştırmaya 2020-2021 eğitim öğretim yılları arasında çalışan, 39'u karşılaştırma grubu, 36'sı da araştırma grubu olmak üzere toplam 75 eğitimci katılmıştır. Millî Eğitim Bakanlığı bünyesinde çalışmakta olan eğitimcilerden oluşan katılımcıların yaş ortalaması 40.15'tir. Araştırmada nicel ve nitel yöntemler kullanılmıştır. Araştırmanın nicel kısmında; araştırma ve karşılaştırma gruplu, öntest-sontest ve izleme testi içeren ilişkisel desenin kullanıldığı bir uygulama çalışması gerçekleştirilmiştir. Araştırma grubuna, araştırma kapsamında geliştirilen manevi iyi oluş uygulaması, ikişer bölümden oluşan 10 oturum şeklinde uygulanmış, karşılaştırma grubuna ise bu sürede hiçbir uygulama yapılmamıştır. Araştırmada manevi iyi oluş uygulamasının inceleme alanları üzerinde oluşturduğu farklılıkları ölçmek için araştırma ve karşılaştırma gruplarına; "yetişkin yaşam doyumu" ölçeği (YYDÖ), "manevi yönelim" ölçeği ve "mutluluk yönelimleri" (MYÖ) ölçekleri, uygulama başlamadan önce "ön test", uygulama bittikten sonra "son test" ve uygulama bitiminden dört ay sonra "izleme testi" olarak uygulanmıştır. Ölçümler sonucunda elde edilen bulgular değerlendirilmiştir. Araştırmanın nitel kısmında ise uygulamanın oluşturduğu farklılıkları derinlemesine incelemek amacı ile katılımcılarla görüşmeler yapılmış ve bu görüşmelerden elde edilen veriler fenomenolojik desende ve içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Yapılan ölçümler ve analizler sonucunda manevi iyi oluş uygulaması; "genel yaşam doyumu", "manevi yönelim" ve "toplam mutluluk yönelimleri" düzeylerinde uygulama öncesine göre olumlu yönde anlamlı ve kalıcı bir farklılık sağlamış sadece «toplam mutluluk yönelimleri» düzeyinde bu farklılık kalıcılığını sürdürememiştir. Uygulamaya katılmayanlara göre ise yine "genel yaşam doyumu" düzeyinde olumlu yönde anlamlı ve kalıcı bir farklılık sağlamış, "manevi yönelim" ve "toplam mutluluk yönelimleri" düzeylerinde de olumlu yönde ve kalıcı bir farklılık oluşturmuştur. Araştırmanın sonuçları, manevi iyi oluş uygulamasının hedeflerini büyük oranda gerçekleştirdiğini göstermektedir. Yapılan araştırmanın neticesinde manevi iyi oluş uygulamasının yaşam doyumu, manevi yönelim ve mutluluk yönelimleri düzeylerini desteklemeye yönelik bir uygulama olduğu sonucuna varılmıştır.