Muhammed Pârsâ'nın hayatı, eserleri ve tasavvufî görüşleri

Nakşbendîliğin pîri Bahâeddîn Nakşbend'in önde gelen halifelerinden Muhammed Pârsâ, 746/1345 yılında Buhara'da dünyaya gelmiş, 822/1420 yılında Medine'de vefat etmiştir. Timurlular devrinde yaşayan ve hayatının neredeyse tamamını Buhara'da geçiren Muhammed Pârsâ hakkında Türkiye'de yeteri kadar akademik araştırma yapılmamıştır. Nakşbendîlik açısından önemli olan bir şahsiyetin hayatının ve tasavvufî görüşlerinin araştırılması büyük ehemmiyet arz etmektedir. Hazırlanan bu çalışmayla Muhammed Pârsâ'nın hayatı, eserleri ve tasavvufî görüşleri ortaya konmuştur. Bu çalışma giriş, üç bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Girişte araştırmanın konusu, amacı, önemi ve yöntemi belirtilmiş, çalışmada kullanılan kaynaklar değerlendirilmiş ve Muhammed Pârsâ'nın yaşadığı dönem olan Timurlular devrinin siyasî, sosyal, ilmî, dinî ve tasavvufî durumları incelenmiştir. Birinci bölümde Muhammed Pârsâ'nın hayatı, ilmî ve edebî kişiliği ile tasavvufî şahsiyeti üzerinde durulmuş ve tesirlerinden bahsedilmiştir. İkinci bölümde Muhammed Pârsâ'nın başvurduğu kaynaklar değerlendirilmiş, eserleri etraflıca ele alınmış ve eserlerinin aidiyeti tartışılarak ona ait olup olmadıkları belirlenmiştir. Üçüncü bölümde ise Muhammed Pârsâ'nın tasavvufî meselelere dair görüşleri tesbit ve tahlil edilmiştir. Sonuç kısmında ise elde edilen bulgular ortaya konulmuştur.