Orta Çağ İslam dünyasında koku: Misk amber kâfur

Kokular, çevreye güzel bir intiba bırakmak ve insanları etkilemek amacıyla tercih edilmişlerdir. Orta Çağ İslâm dünyasında koku kullanımı oldukça yaygın olmakla beraber, konumuz özelinde misk, amber ve kâfur yalnızca soylu kimselerin elde edebildiği çok değerli ürünlerdendi. Bunun nedeni bu ürünlerin deniz aşırı ve zorlu coğrafyalardan İslâm ülkelerine taşınmış olmasındandı. Misk ve kâfur Kûr'ân'da adı geçen kokulardan olup, insanlar bunlarla müjdelenmişlerdir. Misk, bizzat Hz. Peygamber'in sünneti olup onun tarafından kullanılması teşvik edilmiştir. Kadınlar ise misk ve amberi laden zamkıyla birlikte karıştırıp siyah renk elde etmiş ve bu maddeyi sahte ben, sahte kaş yapımında kullanmışlardır. Öte yandan bu kokuların tedavi edici özelliklerinden faydalanılarak Orta Çağ'da kullanılan reçetelerde sıklıkla yer almışlardır. Misk, amber ve kâfur zor bulundukları için sahteleri yapılmıştır. Bunların sahte olup olmadıklarını tespiti amacıyla da çeşitli yöntemler geliştirilmiştir. Böylesine değerli olan misk, amber ve kâfur devletlerarası hediyeleşmelerde, bir saçı malzemesi olarak, kutsal emânetlerin parfümlenmesinde, düğünlerde ve cenazelerin bu kokularla beraber yıkanarak defnedilmesinde kullanıldılar.