Ortaöğretim öğrencilerinin Çanakkale Savaşları ve öğretimine ilişkin biliş ve algılama düzeyleri

Modern Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin doğduğu yer olan Çanakkale, yaklaşık yüz yıldır dillerden düşmeyen bir destandır ve daha yüzlerce yıl bu destanın dilden dile aktarılması için, genç kuşakların bayrağı devralması gereklidir.Küreselleşen dünya, kültürlerin birbirine karışarak yozlaşmasına neden olmakta ve yeni nesillerde, milli duyguların yavaş yavaş kaybolmasına ortam hazırlamaktadır. Dolayısıyla devletler, çoğu kez, halkın milli duygularını kamçılamak için, kahramanlık hikâyelerini kullanmaktadırlar. Türk devleti de, yakın geçmişimizde meydana gelmiş olan Çanakkale Savaşlarını bu bağlamda değerlendirmektedir.Bu çalışmanın amacı, Çanakkale Savaşları'nın, gelecekteki yüzümüz olan orta öğretim öğrencilerine, olması gerektiği şekilde öğretilip öğretilmediğini araştırmak, eğer öğretilemiyorsa bu sorunun nereden kaynaklandığını belirlemeye çalışmaktır. Çalışma, öğrencilerin Çanakkale Savaşları hakkında bilgisini ölçmek, okul yönetiminin ve tarih öğretmeninin konuya yaklaşımını belirlemek ve öğrencilerin Çanakkale Savaşları'na karşı bakış açısı, ilgi ve tutumunu belirlemek amacıyla, üç ana grup altında toplanmıştır.Tarama modeline dayalı olarak desenlenen bu çalışmada, Ankara, Van, Batman, Rize, Denizli, Isparta, Kırklareli, Çanakkale illeri ve bu illere ait ikişer ilçe örneklem olarak alınmıştır. Anadolu Lisesi, Genel Lise ve Meslek Lisesi olmak üzere üç farklı okul tipinde öğrenim gören toplam 1914 öğrenciye ulaşılmıştır.Araştırma sonucunda, Çanakkale Savaşlarıyla ve yapıldığı zamanla ilgili öğrencilerin bilgilerinin yetersiz olduğu saptanmıştır. Öğrencilerin asıl sorununun kronolojiyle ve neden sonuç ilişkisinin kurulamamasıyla ilgili olduğu ve bu yetersizliğin Meslek Liselerinde, Anadolu ve Genel Liselere oranla daha da yükseldiği görülmüştür.Çanakkale şehitlerini anma törenlerinin, okullarda yeteri kadar önemsenmediği, müfredat programında Çanakkale savaş alanlarına gezi düzenlenmesi özellikle belirtilirken, yapılma oranı en düşük etkinlik olduğu saptanmıştır. Ayrıca tarih öğretmenlerinin çağdaş eğitim metotlarını uygulamada yetersiz kaldıkları görülmüştürAraştırma sonucunda, öğrencilerin Çanakkale Savaşları'nın önemiyle ilgili algılarının olumlu olduğu , fakat Çanakkale'den uzaklaşıp doğuya doğru gidildikçe, bilgi ve algılarında olumsuz yönde değişmelerin arttığı görülmüştür.