Özel gereksinimli çocuğa sahip ebeveynlere yönelik pozitif psikoloji yaklaşımına dayalı psikoeğitim programının ebeveyn öz yeterliği, travma sonrası büyüme ve psikolojik iyi oluş düzeylerine etkisinin incelenmesi

Bu çalışmanın amacı, özel gereksinimli çocuğa sahip ebeveynlerine yönelik pozitif psikoloji yaklaşımına dayalı bir psikoeğitim programı geliştirmek ve bu programın ebeveyn öz yeterliği, travma sonrası büyüme ve psikolojik iyi oluş düzeylerine etkisini test etmektir. Çalışmada ön test-son test kontrol gruplu deneysel desenden faydalanılmıştır. Çalışma grubunu Antalya ili Muratpaşa ilçesindeki bir özel eğitim ve rehabilitasyon merkezinden destek eğitim alan bedensel ve zihinsel özel gereksinimi bulunan çocukların ebeveynleri oluşturmaktadır. Deney grubunda 11 ve kontrol grubunda 11 olmak üzere toplam 22 katılımcı ile çalışılmıştır. Değişkenlerle ilgili veri toplamak için Ebeveyn Öz Yeterliği Ölçeği, Travma Sonrası Gelişim Ölçeği ve PERMA Psikolojik İyi Oluş Ölçeği kullanılmıştır. Deney grubuna seçilen gönüllü katılımcılarla demografik özellikleri ve çocuklarının tanı grupları ya da tıbbi öyküleri benzer olan katılımcılar ise kontrol grubuna seçilmiştir. Deney grubuna pozitif psikoloji temelli psikoeğitim programı uygulanmış; kontrol grubuna herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. 7 oturum süren program sürecinin ardından tüm katılımcılara üç ay sonra izleme testi de uygulanmıştır. Verilerin istatistiksel analizinde Mann Whitney U Testi, Friedman Testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Elde edilen bulgular neticesinde, psikoeğitim programının ebeveyn öz yeterliği, travma sonrası büyüme, psikolojik iyi oluş düzeylerinde deney grubu lehine olumlu etki gösterdiği tespit edilmiştir. Anahtar Sözcükler: Ebeveyn öz yeterliği, psikoeğitim, psikolojik iyi oluş, travma sonrası büyüme