Postmodern söylem ve İhsan Oktay Anar ile John Fowles romanlarının postmodernist açıdan karşılaştırılması

Bu tezin amacı, son yıllarda tanımları çok değişen postmodernizm kavramı ile dünyamızın değişen algıları, kültürel yapısı ve yaşam biçimleri arasındaki bağlantıyı sanat, kültür, ekonomi, ideoloji ve dil bağlamında yeniden tanımlamak ve bunun yansımalarını postmodern olarak tanımlanan romanlarda belirlemektir. Biçim ve içerik açısından, postmodern söylemin; İhsan Oktay Anar ve John Fowles tarafından nasıl işlendiği karşılaştırmalı bir biçimde irdelemektir. Tez ilk planda, postmodern söylemin çelişkili/çatışmalı/göreceli yapısı dolayısıyla, ayrıntılı bir kuramsal çerçevenin çizilmesine yoğunlaşmıştır. Çok boyutlu olan kavram, 10 bölümde, farklı yönleriyle tartışılmıştır. İlk bölümde, postmodernizmin yeni dünya düzeni/küreselleşme ile bağlantısı irdelenmiş; ikinci bölümde, postmodernite, postmodernizm ve modernizm kavramlarının karşılaştırılması yapılmış; üçüncü bölümde, postmodern romanın gerçekliği nasıl temsil ettiği tartışılmış; dördüncü bölümde postmodern söylemde dil ve siyaset ilişkisi incelenmiş; beşinci bölümde postmodern sanatın estetik anlayışı araştırılmış; altıncı bölümde postmodern anlatı ve kültür ilişkisi belirlenmiş; yedinci bölümde postmodern edebiyatın özellikleri çözümlenmiş; sekizinci bölümde postmodern romanın ana unsurları olan parodi, pastiş, ironi, metinlerarasılık, mekan ve zaman kavramları tanımlanmış; dokuzuncu bölümde genel anlamıyla söylem ve onuncu bölümde ise metafor, söylem ve anlam ilişkisi kuramsal olarak tartışılmıştır. Kuramsal tartışma ve tanımlamalardan sonra, şemsiye kavramlar olan "çokseslilik", "üstkurmaca", "gerçekliğin yitimi", "algı kırıcılık ve yabancılaştırma" ve "insan tipolojisi" başlıkları altında, Türk romancı İhsan Oktay Anar'ın Suskunlar, Efrasiyab'ın Hikayeleri, Kitab-ül Hiyel, Puslu Kıtalar Atlası, Amat ve Yedinci gün romanları ile İngiliz romancı John Fowles'un Fransız Teğmenin Kadını, Koleksiyoncu, Büyücü, Mantissa, Abanoz Kule ve Daniel Martin adlı romanları kıyaslanmıştır. Romanların postmodern öğelerini belirlemenin yanısıra, farklı iki kültür ve edebi anlayışı temsil eden romancının, kültürel, düşünsel ve edebi yaklaşımlarını karşılaştıran tezde, biçimsel, üslupsal farklılıkların / benzerliklerin tespiti yapılmış ve işlenen izleklerle ortaya çıkan yeni insan tipolojisinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Sonuç bölümü ise romanların postmodern söylem açısından değerlendirilmesi ve karşılaştırılmasına ayrılmıştır. Anahtar Sözcükler: Postmodern Söylem; İhsan Oktay Anar; John Fowles; Postmodern Roman