Radial yoldan koroner anjiografi yapılan hastalarda, radial arter vazospazmı ve adropin düzeyi arasındaki ilişki

Amaç: Koroner anjiyografi; koroner arter anomalisi ya da aterosklerotik koroner arter hastalığı olup olmadığını gösteren, tanı ve tedavinin planlanmasında kullanılan ve koroner arter hastalığı tanısında altın standart olmaya devam eden bir görüntüleme yöntemidir. Koroner anjiografi birçok arteriyel yol ile yapılabilmekte (femoral, radial, brakial vs) olup genel olarak radial anjiografi ile, femoral yoldan anjiografiye kıyasla kanama komplikasyonları başta olmak üzere komplikasyon sıklığı daha az olup daha iyi sonlanımlar ile ilişkili gibi görünmektedir. Ancak, radial anjiografide de başta radial arter spazmı olmak üzere, radial arter perforasyonu, radial arter psödoanevrizması, arteriyovenöz fistül, granülom oluşumu, erişim bölgesi kanaması, sinir hasarı, bölgesel kompleks ağrı sendromu, kompartman sendromu gibi komplikasyonlar görülebilmektedir. Radial arter spazmı transradiyal yolun en yaygın komplikasyonu olup başarısızlığın ve transfemoral girişime geçişin sık bir nedenidir. Adropin, esas olarak kalp, beyin, karaciğer ve koroner endotel hücrelerinde eksprese edilen endojen bir biyoaktif maddedir. Adropin, endotelyal nitrik oksit sentetaz aktivitesini arttırarak nitrik oksit salınımını arttırmakta, indirekt etki ile damar duvarında vazodilatasyon yapmaktadır ve potansiyel bir endotel koruyucu rolü vardır. Dolaşımdaki düşük adropin seviyeleri endotel disfonksiyonu ile ilişkilidir. Çalışmamızın amacı adropin düzeyinin, radial yoldan koroner anjiografi yapılacak hastalarda radial arter vazospazmı ile olan ilişkisini araştırmaktır. Böylelikle, serum adropin düzeyinin radial vazospazm gelişmesini öngördürüp öngördürmediği araştırılmış olacaktır. Çalışma Planı: Çalışmamıza, 15/02/2020 tarihi ile 01/01/2021 tarihi arasında, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Kardiyoloji polikliniğine anjina ve anjina ekivalanı ile başvurmuş, değerlendirme sonucunda stabil koroner arter hastalığı tanısı alan ve koroner anjiografi endikasyonu almış hastalar arasından radial yoldan koroner anjiografi sırasında radial arter spazmı gelişen ardışık 39 hasta ile radial arter spazmı oluşmayan yaş ve cinsiyet kontrollü ardışık 42 hasta prospektif olarak dahil edilmiştir. Bütün hastaların demografik verileri ve risk faktörleri hasta kabulünde kayıt altına alındı. Çalışmaya dahil edilen hastaların adropin düzeyleri ölçülmüş olup serum adropin düzeyleri ve RAS arasındaki ilişki araştırılmıştır. Bulgular: Adropin düzeyleri radial arter spazmı grubunda daha düşük saptanmasına rağmen, spazm olan ve olmayan hastalar arasında adropin düzeyi açısından istatistiksel olarak anlamlı fark izlenmemiştir (p=0.105). İnflamatuar parametreler açısından bakıldıgında ise monosit sayısı ve MHR (monocyte/HDL cholesterol ratio) düzeyleri radial arter spazmı grubunda istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur (sırasıyla p=0.001 ve p=0.010). Sonuç: Serum adropin seviyesi radial arter spazmı olan hastalarda kontrol grubuna göre daha düşük bulunmasına rağmen, bu fark istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bulunmamıştır. Ancak, monosit sayısı ve MHR düzeyleri radial arter spazmı olan hastalarda anlamlı düzeyde daha yüksek tespit edilmiş olup, her iki belirteç ile radial arter spazmı arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif korelasyon izlenmiştir. Çalışmamızın sonuçları, endotel fonksiyonları üzerine etki edebilen inflamatuar belirteçlerin radial girişim uygulanacak hastalarda faydalı bilgiler sağlayabileceğini göstermektedir. Anahtar sözcükler: Koroner arter hastalığı, koroner anjiografi, radial anjiografi, radial arter vazospazmı, adropin