Radikal sistektomi ameliyatı geçirmiş bireylerde görülen stres, anksiyete ve yaşam kalitesinin incelenmesi

Bu araştırma, radikal sistektomi ameliyatı geçirmiş bireylerde stres, anksiyete ve yaşam kalitesinin incelenmesi amacıyla retrospektif, kohort araştırma olarak planlandı ve gerçekleştirildi. Bu araştırma, İstanbul İli Seyrantepe Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Üroloji Kliniğinde son 5 yılda radikal sistektomi ameliyatı olmuş hastane takipli 100 bireyin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Veriler, Kişisel Bilgi Formu (EK-A), Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ) (EK-B), Sağlık Anksiyetesi Envanteri (SAE) (EK-C), Çok Boyutlu Yaşam Kalitesi Ölçeği (ÇBYKÖ) (EK-D) ile toplanmıştır. Bulguların yorumlanmasında frekans tabloları ve tanımlayıcı istatistikler kullanılmıştır. Normal dağılıma uygun olmayan ölçüm değerleri için parametrik olmayan yöntemlerden "Mann-Whitney U" test (Z-tablo değeri), bağımsız üç veya daha fazla grubun ölçüm değerleriyle karşılaştırılmasında "Kruskal-Wallis H" test (χ2-tablo değeri) yöntemi kullanılmıştır. Üç veya daha fazla grup için anlamlı fark çıkan değişkenlerin ikili karşılaştırmaları için Bonferroni düzeltmesi uygulanmıştır. Normal dağılıma sahip olmayan iki nicel değişkenin ilişkilerinin incelenmesinde "Spearman" korelasyon katsayısı kullanılmıştır. Bu çalışmada katılımcıların yaş ortalamasının 55,36±13,96 (yıl) olduğu tespit edilmiş ve %32'sinin 55-64 yaş grubunda olduğu belirlenmiştir. Çalışmada, katılımcıların %78'inin erkek, %47'sinin gelirinin giderine eşit olduğu, %52'sinin lise mezunu olduğu, %40'ının çalıştığı, %95'inin ameliyat öyküsü olduğu ve %53'ünün kronik hastalığının olduğu, %60'ının RSA sonrasında kendini daha iyi hissetmediği, %77'sinin RSA ürostomi torbasının mutsuz edici olduğu ve %96'sının RSA sebebiyle günlük aktivitelerinde zorlandığı belirlenmiştir. ÇBYKÖ ile ASÖ puanları arasında negatif yönde, çok zayıf/zayıf/orta derecede ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmiştir (r=0,611; <0,001). ÇBYKÖ ile SAE arasında negatif yönde, zayıf/orta derecede ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmiştir (r=0,504, p<0,001). SAE ile ASÖ arasında pozitif yönde, yüksek derecede ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmiştir (r=0,795, p<0,001). Bu çalışmanın sonuçlarında, psikiyatri hemşireleri radikal sistektomi ameliyatı geçirmiş bireylerde ortaya çıkan stres ve anksiyetenin olumsuz ruhsal etkilerini ortadan kaldırmalı, bireylerin aile ve arkadaşları ile teröpatik ilişkinin gelişmesine katkı sağlamalı ve buna yönelik destek programları oluşturmalıdır. Ayrıca sosyal yaşamda kalitenin arttırılmasına yönelik çalışmalar yapılmalıdır.