Saltanattan cumhuriyete toplumsal değişimi sağlamlaştırma aracı olarak Atatürk dönemi yaygın eğitim kurumları ve toplumsal değişime etkileri

Türkiye Cumhuriyeti toplumunu anlamak ve daima kendisini geliştirir durumda olmasını sağlamak amacıyla tezimizde, Saltanattan Cumhuriyete geçişle beraber ortaya çıkan toplumsal değişim hareketleri yaygın eğitim boyutuyla irdelenmiştir. Toplumun yeni durum karşısında yaşadığı zorlanmaları azaltmak ve Türkiye Cumhuriyeti'ni ileriye taşımak amacıyla Atatürk tarafından oluşturulan kurumlar ile bu kurumların faaliyetleri incelenmiştir. İnceleme konusu kapsamında söz konusu yaygın eğitim kurumları ile ilgili literatür taraması yapılmış ve nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi modeli kullanılmıştır. Böylelikle kurumlara toplumsal değişim penceresinden bakılmış, kurumların toplumsal değişime etkileri araştırılmıştır. Tezimiz altı bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde araştırmanın amacı, yöntemi, önemi, problem durumu, sınırlılıkları ve tanımları belirtilmiştir. İkinci bölümde, incelenmekte olan dönem içinde Türkiye Cumhuriyeti'nin değişim öyküsü anlatılmış ve toplumsal değişme kavramı tanımlanarak Türkiye Cumhuriyeti'ne has olarak irdelenmiştir. Toplumsal değişme kavramının eğitim ile ilişkilendirilmesinin yapıldığı üçüncü bölümde ise yaygın eğitim üzerinde durulmuş ve yaygın eğitim kavramı açıklanmıştır. Dördüncü bölümde ise incelenmekte olan yaygın eğitim kurumlarının amacını aktarmak amacıyla, Atatürk İlke ve İnkılapları ile çağdaşlaşma yolunda çizilen yol haritası aktarılmıştır. Böylelikle toplumsal değişmeye etkisi incelenecek olan kurumların dayandığı ilkeler vurgulanmıştır. Beşinci bölümde, söz konusu yaygın eğitim kurumlarının faaliyetlerinin incelenmesine geçilmiş ve faaliyetler toplumsal değişme açısından incelenmiştir. Konu bağlamında; Millet Mektepleri, Türk Tarih Kurumu, Türk Dil Kurumu ve Halkevleri'nin çalışmaları araştırılmıştır. Sonuç olarak altıncı bölümde, Atatürk dönemi yaygın eğitim kurumlarının dönemin toplumsal değişimine olumlu yönde etki ettiği kanısına varılmıştır. Ulaşılan sonuçla ilgili olarak, toplumsal değişimin günümüzde de devam etmekte olan bir süreç olduğu ve yaygın eğitim kurumlarına sadece hobi evleri gözüyle bakılmaması gerektiği vurgulanmıştır. Bu konuyla ilgili olarak yaygın eğitimin önemi belirtilerek günümüz ve gelecek için önemli gördüğümüz önerilerde bulunulmuştur.