Sanatın temel ögelerinden doku ve doku ayrıntılarının soyut kompozisyon tasarımına ve sanat eğitimine katkılarının incelenmesi

Sanatın gelişim sürecinde resimsel biçimlendirmede etken olan doku, sanat yapıtlarında derinlik ve anlam kazandığı görülmektedir. Doku, Sanat Tarihi süreçlerinde, tamamlayıcı eleman olmaktan çıkmış, resmin kendisini oluşturan tek başına, belirleyici öge olmuştur. Yeni yaratım olanaklarına ulaşmada önemli bir unsur olan doku ayrıntıları, yaşamın ritmini oluşturmasının yanı sıra, geçmişten günümüze düşünce evrenimizi harekete geçirerek, evreni anlamlandırmamıza ve yorumlamamıza yardımcı olmuştur. Kompozisyon bütününde doku ayrıntısının sorgulanması ise evrende makro ve mikro kozmos ilişkiyi yorumlamamıza benzediği gözlenmektedir. Evrendeki her şey, makro ve mikro ilişki içerisinde olduğu bilim insanlarınca ortaya konulmakta ve bu alanda kanıtlar ileri sürülmektedir. Bu araştırmada Doku Ayrıntıları "mikrokozmos" olarak ele alınıp, "makrokozmos" olan kompozisyonda, yeni yaratım olanaklarına ulaşmada etkileri irdelenmektedir. Somut, soyutlama ve soyut kompozisyon çeşitlerinde doku, daima temel öge olarak değerlendirilmiştir. Araştırma dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm, Problem cümlesi, alt problemler, araştırmanın önemi, amacı ve sınırlılıklarından oluşmaktadır. İkinci bölümde, araştırmaya konu olan Doku ögesinin tanımı ve çeşitlerine değinildikten sonra Dokunun evren ile kompozisyon ayrıntılarındaki ilişkisine yer verilmiştir. Üçüncü bölümde ise; Dünya Sanat Tarihinin ve Türk Resim Sanatının soyut resimlerinde, doku ögesini kullanan sanatçılar ve eserlerinin incelenmesine yer verilerek, dokuyu ne tür yollarla elde ettiklerine değinilmiştir. Üçüncü bölümün son kısmında ise, araştırmacının soyut resimlerinde, doku ögesini ele alış şeklini, dokuya ulaşma serüvenini ve doku ögesinin resimlerinde nasıl soyut kompozisyona dönüştüğü gibi süreçlere ait incelemelere ve açıklamalara yer verilmiştir. Dördüncü bölümde, araştırmanın yöntemi, modeli, evren ve örneklemi ele alınarak veri toplama teknikleri ile sıralandırılmıştır. Beşinci ve son bölümde ise; Bulgular ve Yorumların ardından Sanat Eğitiminde soyut kompozisyon tasarımında doku ögesinin öğretimsel süreçlerinin önemine değinilerek, Sonuç ve Öneriler kısmına geçilmiştir. Sonuç ve önerilerde ise, neye ulaşıldığına ve daha bu konuda nelerin araştırma konusu edilmesi gerektiğine dair bir takım önerilere yer verilmiştir. Anahtar kavramlar: Doku, Soyut, Kozmos, Mikrokozmos, Makrokozmos