Sosyal bilgiler dersinde bir eğitim ve öğretim materyali olarak çocuk dergilerinin kullanımı

Bu araştırma Sosyal Bilgiler dersinde bir eğitim ve öğretim materyali olarak çocuk dergilerinin kullanımına ilişkin etkileri belirlemek amacıyla yapılmıştır. Eylem araştırması modeline uygun olarak yürütülen araştırmada aşağıdaki sorulara cevap aranmıştır: 1. Öğrencilerin Sosyal Bilgiler dersi Gerçekleşen Düşler ünite kavramlarına ilişkin algıları araştırma öncesi ve sonrası nasıldır? 2. Sosyal Bilgiler dersi öğrenme ortamlarında çocuk dergilerinin kullanımına ilişkin öğrenme süreci ile ilgili etkinliklerin nitelikleri nasıldır? 3. Sosyal Bilgiler derslerinde çocuk dergilerinin kullanım sürecine ilişkin öğrenci görüşleri nasıldır? Araştırmanın örneklemini 2016-2017 Eğitim-Öğretim yılı İstanbul ili Anadolu yakasında bulunan bir özel okulun 5. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Bu araştırmada, Gerçekleşen Düşler ünitesinin işleniş süreci, çocuk dergilerinden yararlanılarak planlanmıştır. Ünite öncesinde ne biliyordum formu ve ünite sonrasında öğrencilere ne öğrendim formu uygulanarak ünite kavramlarına yönelik öğrenci algı düzeylerinin ve varsa algı değişim düzeylerinin ne durumda olduğu öğrenilmek istenmiştir. Ünite kazanımlarının gerçekleştirilme düzeyini tespit etmek amacıyla etkinlikler ve çalışma yaprakları araştırmacı tarafından hazırlanıp uygulanılmıştır. Araştırma sürecine ilişkin öğrenci görüşlerini ortaya çıkarmak amacıyla öğrencilere yarı yapılandırılmış görüşme formları uygulanmış ve öğrencilerin günlük tutmaları sağlanmıştır. Ayrıca araştırma süreci video kamera ile kayıt altına alınmıştır. Araştırmada elde edilen veriler eylem araştırma yöntemine uygun olarak içerik analizine göre analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda şu bulgulara ulaşılmıştır: Ünite kavramlarına yönelik ne biliyordum formunda verilen öğrenci cevaplarının ne öğrendim formunda olumlu yönde bir değişme gösterdiği görülmektedir. Öğrencilerin çocuk dergilerinin bir öğretim materyali olarak kullanıldığı Sosyal Bilgiler dersinde keyif aldıkları bunun yanı sıra bilgi birikimlerinde de olumlu yönde gelişme gösterdiğini ifade ettikleri görülmüştür. Öğrencilerin bir öğretim materyali olarak çocuk dergilerinden sadece Sosyal Bilgiler dersinde değil, farklı alan derslerinde de yararlanılabileceğini ifade ettikleri görülmüştür. MEB müfredatında da, öğretmenler ilgili ünitenin işlenme sürecinde yardımcı materyal olarak çocuk dergilerine yönlendirilmektedir. Araştırma sonucunda öğrencilerin bir öğretim materyali olarak kullanılan çocuk dergileri ile işlenen ders sürecine yönelik algıları ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Çocuk dergilerinin eğitim ve öğretim materyali olarak kullanılabilirlik durumu tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu çalışmanın eğitim ve öğretim sürecinde ek bir öğretim materyali olarak çocuk dergilerinin aktif kullanılıp kullanılamayacağına dair bir öngörü oluşturacağı düşünülmektedir. Bu çalışmada bir eğitim ve öğretim materyali olarak çocuk dergilerinin Sosyal Bilgiler dersinde kullanımının etkililik durumu araştırılmıştır. Anahtar kelimeler: Sosyal Bilgiler öğretimi, çocuk dergileri, eylem araştırması