Suriye romanında modern akımlar (1946-1967)

Bu çalışmada, Suriye'nin bağımsızlığı (1946) ile Arap-İsrail savaşı (1967) arasındaki dönemde modern Suriye romanı ele alınmıştır. Bu itibarla dönemin edebi sahnesinde ortaya çıkan akımları temsil eden başlıca romanlar çalışmada esas alınmıştır. Çalışmada, bu dönemin durumu ve daha sonraki aşamalarda modern Suriye'nin yaşadığı siyasi ve sosyal koşulların romancılar üzerindeki etkileri ele alınmıştır. Çalışma iki bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde çalışmanın önemi, amaçları, metodolojisi ve sınırları ele alınarak XX. yüzyıldaki modern Suriye siyasi tarihine genel bir bakışla değinilmiştir. Çalışmanın "Birinci Bölümü" üç ana başlıktan oluşmaktadır. Birinci başlıkta Modern Suriye romanının ortaya çıkmasını hazırlayan faktörler, XIX. yüzyılın ikinci yarısında ve XX. yüzyılın başlarında roman yazıcılığına katkıda bulunan basın ve çeviri etkinlikleri, bilimsel kurumlar ve üniversiteler ele alınmıştır. İkinci başlıkta Suriye romanının doğuşu, genel olarak Suriye'deki edebi hareketlerin gelişimi ve özellikle bazı karakterlerin vurgulanmasıyla Suriye romanının önemli özellikleri ortaya konulmuştur. Üçüncü ve son başlıkta 1930'lu yıllarda Suriye romanında ortaya çıkan tarihsel roman akımı ve bu akımın temsilcisi olan Mar'rûf Arnâût'un romanları, roman yazıcılığında Romantizm akımı ve bu akımın temsilcisi olan yazar Şekîb Cebrî'nin romanları da incelenmiştir. Çalışmanın "İkinci Bölümü"nde Suriye bağımsızlık dönemi ile İsrail savaşı arasındaki döneme odaklanarak dönemin Suriye romancıları üzerindeki etkisi ve bu etkinin mahiyeti ele alınmıştır. Ayrıca bu dönemde yazılan romanların sayısı ve türü hakkında bilgi verilerek bunları etkileyen koşullar incelenmiştir. Bu dönemde ortaya çıkan Realizm, Sembolizm, Egzistansiyalizm, Modernizm gibi çağdaş Suriye romanın başlıca akımları ele alınmış ve bu akımları temsil eden bazı önemli romanlar incelenmiştir. Takip eden süreçte Realizm akımını temsil eden "Makâtibu'l-gerâm", Sembolizm akımını temsil eden "Fi'l-Menfâ" ve yeni akımı temsil eden "Şitâu bahrin yâbis" gibi bazı önemli romanlar üzerinde detaylı inceleme yapılmıştır.