Toprak Mahsulleri Vergisi Kanunu ve uygulamaları

Bu çalışmada, İkinci Dünya Savaşı yıllarının getirdiği koşullarda alınmış olağanüstü vergilerden biri olan Toprak Mahsulleri Vergisi incelenmiştir. Vergiyle savaş ekonomisinin piyasalarda yarattığı olumsuz ortamdan faydalanarak vurgunculuk ve istifçilik sayesinde zenginleşen kırsal kesimin vergilendirilmesi amaçlanmıştır. Toprak Mahsulleri Vergisi 4429 sayı ile 4 Nisan 1943'te kabul edilmiştir. Buvergi; tohumluk ve masraflar ayrılmadan tüm ürün üzerinden, Milli Korunma Kanunu uygulanan ürünlerde %8, uygulanmayan ürünlerde ise %12 oranında alınmıştır. Alınacak vergi miktarları ölçme usulü ile tespit edilmiştir.4429 sayılı Toprak Mahsulleri Vergisi, bir üretim yılı uygulandıktan sonra ölçme usulünde karşılaşılan eksiklikler, hatalar ve usulsüzlükler yüzünden yeniden düzenlenmiştir. 4553 sayı ile 26 Nisan 1944 tarihinde yeniden kabul edilmiştir. Vergi oranı tüm ürünler için %10 olarak benimsenmiş ve verginin tespitinde tahmin usulü esas alınmıştır. Ancak verginin uygulanmasında yine benzer bir takım problemler ve usulsüzlükler görülmüştür. Vergi tüm çiftçilere aynı oranda uygulandığından küçük çiftçi açısından yıkıcı olmuştur.Savaş yılları boyunca üç mahsul yılı alınan Toprak Mahsulleri Vergisi'yle devlet, hedeflediği oranda vergi geliri elde edememiştir. Vergi savaş koşulları bitiğinde kaldırılmış olsa da kırsal kesim üzerindeki etkisi uzun yıllar devam etmiştir. Ülke nüfusunun %80`ini oluşturan çiftçi kesiminin hükümete ve Cumhuriyet Halk Partisi'ne karşı tepkisini çekmiştir. Çok partili hayata geçişle birlikte kırsal kesimin Demokrat Parti'yi desteklemesinin sebeplerinden biri olmuştur.Anahtar Kelimeler: İkinci Dünya Savaşı, Savaş Ekonomisi, Şükrü Saraçoğlu, Kırsal Kesim, Toprak Mahsulleri Vergisi, Cumhuriyet Halk Partisi