Triatlon sporcularının zihinsel dayanıklılık, egzersiz bağımlılığı ve beden kütle indeksi ilişkisinin incelenmesi

Çalışmanın amacı; Triatlon sporcularında zihinsel dayanıklılık, egzersiz bağımlılığı ve beden kütle indeksi arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Çalışmada spor geçmişi ve diğer demografik bilgilerin yer aldığı kişisel bilgi formu, Sheard ve arkadaşları (2009) tarafından bütün sporculara özel olarak geliştirilmiş olan, spor ortamındaki zihinsel dayanıklılık düzeyini belirlemek için 14 maddeden oluşan "sporda zihinsel dayanıklılık envanteri (sport mental toughness questionnairesmtq-14) ve sporcuların egzersiz bağımlılığı durumlarını belirlemek için 21 maddeden oluşan Egzersiz Bağımlılığı Ölçeği-21 (EBÖ-21) kullanılmıştır. Araştırmaya 16 kadın, 61 erkek olmak üzere toplam 78 sporcu yer almaktadır. Araştırma kapsamında yer alan sporcuların %12,8'inin egzersiz bağımlısı, %53,08'inin ise bağımlı olmamasına rağmen egzersiz bağımlılığı belirtisi gösterdiği saptanmıştır. Sporcuların zihinsel dayanıklılık ile egzersiz bağımlılığı alt boyutları arasındaki ilişkiye bakıldığında; tolerans alt boyutu ( r=.238 ve p=,036), zaman ( r=.271 ve p=.017 )düzeyleri arasında pozitif ilişki olduğu tespit edilmiştir. Sporcuların zihinsel dayanıklılık düzeyleri ile egzersizin kesilmesi etkileri(r=.084 ve p=,466), kontrol kaybı (r=.144 ve p=,207), diğer aktiviteleri azaltma(r=.165 ve p=,149), egzersiz bağımlılığı düzeyleri(r=.228 ve p=,045) düzeyleri arasında negatif ilişki tespit edilmiştir. Erkek triaton sporcularının devamlılık düzeylerinin kadınlara göre daha yüksek olduğu görülmüştür. 31-40 yaş aralığında olan sporcuların tolerans düzeylerinin 41-50 yaş aralığında olan sporculara kıyasla daha yüksek olduğu saptanmıştır. 21-30 yaş aralığında olan katılımcıların tolerans ve egzersiz bağımlılığı düzeylerinin 31-40 yaş ve üzerinde olan katılımcılara kıyasla daha yüksek olduğu görülmüştür. Koşudan keyif alan sporcuların devamlılık düzeylerinin yüzmeden keyif alan sporculara kıyasla daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Spor sakatlığı geçirmeyen sporcuların kontrol kaybı düzeylerinin spor sakatlığı geçirenlere kıyasla daha yüksek olduğu saptanmıştır. Covid-19 geçiren sporcuların devamlılık düzeylerinin Covid-19 geçirmeyen sporculara kıyasla daha yüksek olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Triatlon, Egzersiz Bağımlılığı, Zihinsel Dayanıklılık, Beden Kütle İndeksi