Türk bankacılık sektöründe asimetrik bilgi sorunu ve çözüm yolları: Tokat ili örneği

Ekonomik aktörlerden bir tarafın diğerine oranla daha fazla bilgiye sahip olması ya da tarafların birbirleri hakkında aynı derecede bilgi sahibi olmaması durumu "asimetrik bilgi" kavramı ile ifade edilmektedir. Asimetrik bilginin geçerli olduğu durumlarda etkileşim içerisinde bulunan ekonomik aktörlerden daha çok bilgiye sahip olan taraf diğer tarafa karşı haksız bir üstünlük kazanmakta ve bu nedenle ekonomik faaliyetlerin etkin bir biçimde gerçekleştirilmesi mümkün olamamaktadır. Bu durum piyasa aksaklıklarını beraberinde getirmektedir. Finansal piyasaların geneli içinde büyük bir ağırlığa sahip olan bankacılık sektörünün kredilendirme faaliyetlerinde asimetrik bilgi sorununun önemli bir rol oynadığı görülmektedir. Kredi piyasalarında asimetrik bilgi problemi sonucunda ters seçim ve ahlaki tehlike olmak üzere iki önemli sorun ortaya çıkmaktadır. Bu çalışmada asimetrik bilgi sorununun bilhassa kredi piyasaları üzerinde neden olduğu başarısızlıklara ve bunun beraberinde getirilen çözüm önerileri ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Ayrıca Türk bankacılık sektöründe, müşteriler hakkında bilgilenmeyi sağlayıcı ortak paylaşım uygulamalarına ve faydalandıkları kamu bazlı bilgi kaynaklarına değinilerek, Tokat İli ve İlçeleri'nde bulunan kamu ve özel bankalarla yapılan anket çalışması sonucunda asimetrik bilgi sorununu gidermeye yönelik banka içi gelenekselleşen görüş ve uygulamalar ortaya konulmuştur. Bu sorunun çözümü için literatür ve uygulama sonuçları ışığı altında; müşterinin sosyal medya hesaplarının takip edilmesinin, çalıştığı işte deneyimli olmasının ve eğitim düzeyinin yüksek olmasının asimetrik bilgi sorununu azalttığı düşünülürken, müşterinin yeni bir girişimci olmasının ve faaliyet gösterdiği sektör dışında başka bir sektöre yönelmesinin ise asimetrik bilgi sorununu arttırdığı düşüncesi ön plana çıkmıştır. Bütün bu değerlendirmelerden yola çıkarak tüm sektörlerde olduğu gibi bankacılık sektöründe de meydana gelebilecek mali kayıpların azaltılması, bankaların yapılarının korumasını, kredi dönüş oranlarının artması ve kredi verilebilirliğinin devamı asimetrik bilginin giderilmesiyle sağlanacağı görülmüştür.