Türk sinemasında ana konusu erkek eşcinselliği olan filmlerde eşcinselliğin temsili

Eşcinsellik sinemada, sinemanın başladığı günden itibaren kendisine yer bulmuştur. Eşcinselliğin sinemada temsil ediliş biçimi ve gösterilmesi ise her zaman bir çekişme ve mücadele alanı olarak var olmuştur ve bu durum Türk sineması gibi doğu ve batı ekseninde devam eden ve eşcinselliğe yeterli değerin henüz verilmemiş olduğu bir kültürde de daha da şiddetli olarak kendini göstermektedir. Bu çalışma, eşcinselliğin Türk sinemasındaki durumunu, sinema yapıtlarında eşcinsel bireylerin yaşam alanını ve erkek eşcinselliğinin nasıl işlendiğinin anlaşılması amacı ile hazırlanmıştır. Bu amaçtan yola çıkılarak öncelikle cinsiyet ve cinsiyetle ilgili temel kavramlar ele alınmıştır. Ardından da Türkiye'deki eşcinselliğin tarihi süreci, daha sonra ise eşcinselliğin Türk sinemasına yansıması irdelenmiştir. Bu amaçla aynı zamanda Türk sinemasında 1989-2011 yılları arasında yapılmış ana konusunu erkek eşcinselliğinin oluşturduğu filmler, bu filmlerde eşcinselliğin sunumu ve bu bilgiler ışığında Türk sinemasının erkek eşcinselliğe karşı tutumu incelenmiştir. Konusu erkek eşcinselliği üzerine kurulmuş filmlerde erkek karakter ya da karakterlerin temsil ediliş biçimlerine göre Türk sinemasının erkek eşcinselliğe karşı tutumunun analizi bu çalışmanın temel dayanağını oluşturmaktadır. Buradan hareketle; eşcinsel erkeklerin Türk sinemasında nasıl temsil edildiği, erkek eşcinsellere yönelik nasıl bir duruş sergilediği ve zamanla bu temsillerin ve tutumunun değişiklik gösterip göstermediği gibi problemlere çalışma kapsamında yanıtlar aranmıştır. Çalışma kapsamında incelenen örnek filmler ışığında, Türk sinemasının 80'li yılların sonuna kadar genel olarak homofobik bir tutum içinde olduğu fakat 90'lı yıllarla beraber bu tutumda bir yumuşama gerçekleştiği ve Türk sinemasında erkek eşcinsel bireylerin 90'lı yıllara kadar "stereotipler" (hastalıklı, komik, kadınsı, sakar, küçükken yaşadığı olumsuzluklar nedeniyle sapkın davranışlara yönelmiş vs.) olarak derinlikten yoksun ve olumsuz bir şekilde temsil edildiği fakat 90'lı yıllarla beraber ana konusu erkek eşcinselliği olan filmlerin yapılmaya başlanmasıyla erkek eşcinsel bireyleri olumlayan bir yaklaşım içine girildiği sonuçlarına varılmıştır. Bu çalışma kapsamında Acılar Paylaşılmaz (1989), Dönersen Islık Çal (1992), Lola ve BilidiKid (1999), Teslimiyet (2010) ve Zenne (2011) filmleri detaylı olarak incelenmiştir. Yöntem olarak nitel bir yol izlenmiş ve incelemelerde söylem analizi ile göstergebilimsel analiz kullanılarak filmler irdelenmiştir Anahtar Kelimeler: Türk sineması, eşcinsel erkek karakterler, temsil