Uygulama yönetimine göre bakteriyofajların hedef dokuya ve sahaya ulaşım oranları

Amaç: Uygulama yöntemlerine göre bakteriofajların hedef dokuya ve sahaya ulaşım oranlarını karşılaştırmaktır. Gereçler ve Yöntemler: Çalışma Mersin Üniversitesi Deney Hayvanları Araştırma Laboratuvarında gerçekleştirildi.Deneyde 27 adet Wistar-Albino cinsi, 12- 14 haftalık erkek (200-240 g) rat kullanıldı. Deney hayvanı sayısı güç analizi yapılarak tip 1 hata 0.05, test gücü %80, etki büyüklüğü 0.816 alınarak minimum 24 olarak belirlendi. 3 denek kontrol grubu olarak ayrıldı. Deneklere çalışma boyunca 24o çevre sıcaklığı, %55–60 nem ve 12:12 saatlik aydınlık-karanlık döngüsü şartlarında bakım uygulanmış, kuru yem ve musluk suyuna serbest erişim sağlandı.Deneysel olarak Metisilin Dirençli Staphylococcus aureus(MRSA) etkeni kullanılarak ratlarda PPE modeli oluşturuldu. Ratlar randomize olarak, bakteriofaj veriliş yoluna göre, intraperitoneal (IP), intravenöz (IV), oral (PO), ve lokal enjeksiyon (LE) olarak altışarlı dört gruba ayrıldı. PPE modeli oluşturulmayan 3 rat kontrol grubu olarak kullanıldı. Bakteriofaj olarak Stafilococcus Aureusa karşı etkili olduğu bilinen Sb-1 (Eliava Enstitüsü, Mikrobiyoloji ve Viroloji, Tbilisi, Gürcistan)faj kullanıldı. Faj suspansiyonu, üç gün boyunca, 1x108 PFU/ml suspansiyondan 0,1 ml/gün olacak şekilde intraperitoneal enjeksiyon (IP grubu), juguler vene intravenöz enjeksiyon (IV grubu), oral (PO grubu) veya cerrahi yara bölgesi lokal enjeksiyon (LE grubu) olmak üzere uygulandı. Kontrol grubunda ise bir deneğe aynı dozda 3 gün boyunca intravenöz, bir diğerine intraperitoneal ve sonuncuya da oral faj suspansiyonu uygulandı. 4. gün ratlar eksanguinasyon ile sakrifiye edilerek proksimal tibialarından 0.5 cm'lik kemik bloklar alındı ve gluteraldehitli tüpler içerisinde elektromikroskopik çalışmalar için histoloji laboratuarına verildi. Kontrol grubundaki 3 denekten ise kemiğe ek olarak karaciğer, böbrek, mide, beyin, kalp kası ve çizgili kas dokusu örnekleri alındı. Bulgular: Kontrol grubu dışındaki tüm deneklerde klinik olarak enfeksiyon gelişmiştir. Kontrol grubunun elektron mikroskopik incelemesinde, intravenöz, intraperitoneal ya da oral yolla bakteriofaj uygulanan deneklerin sadece böbreklerindeki bazı proksimal tübül epitel hücrelerinde yer alan mitokondrilerin bir 6 kısmında bakteriofaj öbekleri görülmüştür. Bu öbeklerin bulunduğu mitokondrilerde normal ultrastrüktürel yapının bozulduğu görülmüş ve normal mitokondrial kristalarda dejenerasyon ve kayıp izlenmiştir. Sağlam bakteri mevcudiyeti açısından, fagosite edilmiş faj olmayan bakteri sayısı açısından, fajın invaze ettiği bakteri sayısı açısından, sahadaki bakteriyofaj öbeği mevcudiyeti (fajın sahaya ulaşım oranı) açısından, deney sonucu sahadaki toplam bakteri sayısı açısından gruplar arasında anlamlı farklılık saptanmadı. Toplam bakteri sayısı ile bakteriofaj öbeği sayıları arasındaki ilişki değerlendirildiğinde ise toplam bakteri sayısı ile bakteriofaj öbeği sayısı arasında gruplardan bağımsız kuvvetli pozitif doğrusal ilişki olduğu görüldü. Sonuçlar: Periprostetik enfeksiyon oluşturduğumuz deneysel hayvan modeli çalışmamızda dört farklı yol arasında(intraperitoneal, intravenöz, lokal ve oral) istatistiksel olarak anlamlı bir fark tespit etmedik. Toplam bakteri sayısı ile bakteriofaj öbeği sayısı arasında gruplardan bağımsız pozitif (doğrusal) yönlü kuvvetli bir ilişki gözlemledik. Enfeksiyon odağı olmayan deneklerde ise fajların böbrek doku örnekleri hariç diğer doku örneklerinde gözlemlenmediğini belirledik. Anahtar Sözcükler: Periprostetik eklem enfeksiyonu, bakteriofaj,bakteriofajların veriliş yolları