662
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Peyzaj mimarlığında sanal gerçekliğin kullanımı
Günümüzde, teknolojinin gelişimiyle birlikte, farklı işler için uygun cihazlar geliştirilmiş ve yaygınlaşmıştır. Bu cihazların internetle kullanılabilir hale gelmesi, bilgi paylaşımını arttırarak insanların ihtiyaç duydukları her türlü bilgiye kolayca erişebilmesini sağlamıştır. Bu da işlemler ve süreçlerin daha kolay hale gelmesine yardımcı olmuştur. Bu süreçte, artırılmış gerçeklik ve sanal gerçeklik teknolojisi, üç boyutlu görüntüler ve sanal ortamların yaratılmasına olanak tanıyarak, birçok alanda olanak sağlamaktadır. Bu teknolojinin en önemli faydaları arasında, gerçeklik hissi yaratma, farklı deneyimler sunma, bilgi erişimini kolaylaştırma vb. yer almaktadır. Bu nedenle, artırılmış gerçeklik ve sanal gerçeklik teknolojisi, tıp, eğitim, mühendislik, reklam, tanıtım, yiyecek-içecek, eğlence, sanat, mimari vb. birçok alanda kullanıldığı gibi, peyzaj mimarlığı alanında da kullanılmaktadır.
Ankara Altınpark'ın odunsu bitki varlığının değerlendirilmesi
Nüfusun büyük bir bölümünün kentlerde yaşadığı günümüzde insanların önemli ihtiyaçları arasında olan doğaya yakın olma arzusu da ortaya çıkmıştır. Gerek vücut sağlığı gerekse zihinsel rahatlama için kentsel açık-yeşil alanların kentlilerin yaşam kalitesine doğrudan etki eden en temel bileşenlerden biri olduğu söylenebilir. Kent parkları büyük şehirlerdeki en önemli açık-yeşil alanlar olarak ziyaretçilerine hizmet ederler. Kent parkları için odunsu bitki varlığı ve çeşitliliği ayrı bir önem taşır. Bu araştırmada, Ankara'daki kent parklarından biri olan Altınpark içerisindeki peyzaj düzenlemelerinde kullanılan doğal ve egzotik odunsu bitkiler incelenmiştir. Araştırma yöntemi olarak yerinde gözlem, inceleme, analiz ve değerlendirme aşamaları kullanılmıştır. Bu bağlamda, parkta kullanılan odunsu bitkiler, yerinde gözlemlenerek teşhis edilmiştir. Ayrıca, Altınpark kent parkı araştırma yapmak amacı ile çeşitli dönemlerde ziyaret edilerek, farklı mevsim geçişlerinde odunsu bitkilerin mevsimsel fotoğrafları çekilmiştir. Verilerin hazırlanmasında ve değerlendirilmesinde yapılan gözlemler ve sözel veri tabanları etkin olarak kullanılmıştır. Elde edilen verilerin değerlendirilmesi sonucunda odunsu bitki taksonlarının cins ve tür olarak kullanım yoğunlukları belirlenmiştir. Altınpark kent parkı ağaçlandırmasında en çok kullanılan geniş yapraklı türler Acer negundo, Platanus occidentalis en çok kullanılan iğne yapraklı tür ise Pinus nigra, olduğu gözlemlenmiştir. Bitkilerin bazı ekolojik istekleri ile Altınpark'ın bulunduğu alanın ekolojik özelliklerinin uyumu değerlendirilmiş çeşitli önerilerde bulunulmuştur. Bu çalışmadan elde edilen bulgular daha sonra yapılacak çalışmalara altlık oluşturacağı düşünülmektedir.
Erdemli kenti mücavir alanı içinde ekolojik kapsamlı alan kullanımı üzerine bir araştırma
ÖZYÜKSEK LİSANS TEZİERDEMLİ KENTİ MÜCAVİR ALANI İÇİNDE EKOLOJİK KAPSAMLIALAN KULLANIMI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMAYavuz ALKANÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜPEYZAJ MİMARLIĞI ANA BİLİM DALIDanışman: Prof. Dr. Güngör UZUNYıl: 2006, Sayfa: 144Jüri: Prof. Dr. Güngör UZUNProf. Dr. M. Faruk ALTUNKASAYrd. Doç. Dr. Mustafa YEĞİNBu araştırmada, Erdemli ilçesi mücavir alanı sınırları içinde ekolojik yöndensürdürülebilir alan kullanımı ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çalışmada hedeflenenamaçlara ulaşabilmek için uygun yöntemi belirlemede McHarg (1963), Kiemsted(1967) ve Dearinger `in (1972) geliştirdikleri peyzaj değerlendirme yöntemleriincelenerek değerlendirilmiştir. Bu yöntemlerin araştırmamızın hedeflerine uygunolan bölümleri alınarak oluşturulan karma bir yöntemle, Erdemli ilçesi için tarım,kentleşme, kıyı rekreasyonu ve orman ile koruma alanları belirlenerek ekolojiksürdürülebilirlik ilkeler doğrultusunda optimal alan kullanım planı ortaya konulmayaçalışılmıştır.Araştırmadan ortaya çıkan sonuçlara göre, Erdemli kenti mücavir alanı içindemevcut alan kullanımlarının sürdürülebilir alan kullanımı bulgularıyla paralellikgöstermediği, alanın büyük bölümünde tarım alanlarının, yerleşim, sanayi ve ulaşımiçin kullanıldığı, sonuçta tarım alanlarının uygun yetenekte olmayan eşik alanlara,maki ve bozuk orman sahalarına yöneldiği ortaya çıkmaktadır.Elde edilen sonuçlara göre ekolojik kapsamlı alan kullanım planında öngörülenkullanımların gerçekleştirilmesi ile araştırma alanı içinde sürdürülebilir kullanımlarınolumlu sonuçlarının kısa ve orta vadede görülebileceği söylenebilir.Anahtar Sözcükler: Peyzaj, Ekolojik Planlama, Sürdürülebilir, Optimal.I
Aladağ İlçesi Pos Orman İşletmesi alanından orman insan ilişkilerinin araştırılması
ÖZYÜKSEK LİSANS TEZİALADAĞ İLÇESİ POS ORMAN İŞLETMESİ ALANINDA İNSAN ORMANİLİŞKİLERİNİN ARAŞTIRILMASIVolkan DENERİÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜPEYZAJ MİMARLIĞI ANABİLİM DALIDanışman : Prof.Dr. Türker ALTANYıl : 2006 , Sayfa :100Jüri : Prof.Dr. Türker ALTAN: Doç.Dr. Süha BERBEROĞLU: Yrd.Doç.Dr. Mustafa ATMACABu araştırmada, alandaki doğal alanlar ve insan faaliyetleri ile bunun yanısıraormancılık çalışmaları birbiri ile iç içe geçmiş bir sistem halindedir. Alandaki sosyo-ekonomik durumun seviyesi, ülke kırsal alanları ortalamalarının dahi altındadır. Busosyo-ekonomik yapı doğal alalara olumsuz bir etki yapmaktadır.Bu araştırma ile ekonomik faaliyetlerin orman alanları üzerindeki etkileriortaya konularak alanda yaşanan çelişkiler tartışılmıştır.Çalışma soncunda ormancılık, tarım, hayvancılık ve rekreasyönel faaliyetlergöz önüne alınarak doğa alanların sürdürülebilirliği ve korunmasına yönelikçözümler geliştirilmiştir.Anahtar Kelimeler : Pos Ormanları, İnsan-Orman İlişkisi, Sürdürülebilir OrmancılıkI
Uygun bulanık (fuzzy) sınıflama yöntemleri ile Aladağ örneğinde arazi örtüsünün sınıflandırılması
ÖZYÜKSEK LİSANS TEZİUYGUN BULANIK (FUZZY) SINIFLAMA YÖNTEMLERİ İLEALADAĞ ÖRNEĞİNDE ARAZİ ÖRTÜSÜNÜNSINIFLANDIRILMASIOnur ŞATIRÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLER ENSTİTÜSÜPEYZAJ MİMARLIĞI ANABİLİM DALIDanışman: Doç.Dr. Süha BERBEROĞLUYıl: 2006 Sayfa: 79Jüri: Prof.Dr. M. Faruk ALTUNKASADoç.Dr. A. Oğuz DİNÇDoç.Dr. Süha BERBEROĞLUAraştırmada, bulanık sınıflama tekniklerinden doğrusal karışım modeli ve yapaysinir ağları yöntemleri kullanılarak, Yukarı Seyhan Havzası içerisindeki Aladağlar veçevresinde yer alan arazinin, Ağustos 2003 tarihli Envisat MERIS ve Landsat ETM uydugörüntüleri yardımıyla sınıflanması amaçlanmıştır. Yapay sinir ağları ve doğrusal karışımmodeli bulanık sınıflama yöntemiyle görüntüler sınıflanmıştır. Ayrıca bulanık sınıflamanın,belirgin sınıflamalara göre daha yüksek doğrulukla sonuç verdiği karşılaştırmalı olarakortaya konmuştur. Landsat ETM verisi maksimum olabilirlik algoritmasıyla sınıflanıp, 300m ölçeğine getirilerek test verisi olarak kullanılmıştır. Belirgin sonuçlar ise YSA yöntemiyleüretilmiş ve sınıfların dağılımına göre belirlenen 500 tesadüfi nokta ile test edilmiştir.Bu sınıflamada 8 temel arazi örtüsü (tarım, açık alan, kızılçam, karaçam, sedir,göknar, ardıç, su yüzeyleri) sınıflanmıştır. Alandaki her bir sınıfa ait yeterli sayıda eğitimpikseli bulunamadığı için, sınıflama sonucunda istenen doğruluk oranlarına ulaşılamamıştır.Bu nedenle, daha genel bir sınıflama yaklaşımı izlenerek yöntemlerin kullanılabilirliğisorgulanmıştır.Genel sınıflamalar sonrasında ortaya çıkan doğruluk oranları DKM %82, YSA %81ve belirgin YSA %57 olarak belirlenmiştir. Bulanık görüntü sınıflaması belirginsınıflamalardan daha yüksek doğrulukla sonuç vermiştir. Karışımın yüksek olduğupiksellerde YSA'nın DKM'den daha etkin olduğu ve doğru sonuç ürettiği görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Bulanık mantık, görüntü sınıflaması, doğrusal karışım modeli, yapaysinir ağları, uzaktan algılama.I
Adana kuzey-doğu kentsel gelişme alanında açık ve yeşil alanların irdelenmesi
ÖZYÜKSEK LİSANS TEZİADANA KUZEY-DOĞU KENTSEL GELİŞME ALANINDA AÇIK VE YEŞİLALANLARIN İRDELENMESİBahar Sema YAĞCIÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜPEYZAJ MİMARLIĞI ANA BİLİM DALIDanışman: Prof. Dr. Güngör UZUNYıl: 2006, Sayfa: 242Jüri: Prof. Dr. Güngör UZUN: Prof. Dr. M. Faruk ALTUNKASA: Yrd. Doç. Dr. Mustafa YEĞİNBu araştırma, Adana Kuzey-doğu Kentsel Gelişme Alanındaki açık ve yeşilalanların Yüreğir ilçesi kuzey kesimi, İncirlik, Kürkçüler, Suluca, Yakapınar, Buruk,Sofulu, Balcalı, Menekşe, Akkuyu, Beyceli, Çarkıpare, Boynuyoğun, Bayramhacılıve Çınarlı yerleşkelerini kapsayan alan içinde yürütülmüştür. Araştırmanın amacı,Kuzey-doğu Adana'nın fiziksel yapısı içindeki mevcut açık ve yeşil alanlarınincelenmesi, imar planlarının konuya yaklaşımının araştırılması ve gelecekte kentselgelişme planı içerisinde yapılması gereken çalışmalar ve gelecek yıllardaki nüfusprojeksiyonuna uygun bir yeşil alan sistemi ile alınması gereken önlemlerinsaptanmasıdır.Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, çalışma alanında açık ve yeşilalanların artan nüfusa göre yetersiz, bakımsız ve ihtiyaçlara cevap veremeyecek birdurumda olduğu ortaya çıkmaktadır. Bu yapının iyileştirilebilmesi amacıylaÇukurova Üniversitesi yerleşke alanının yeşil koridor sistemi ile kombine edilerekyeşil alan gereksinimleri karşılanmaya çalışılmalıdır.Anahtar Kelime: Açık ve Yeşil Alan, Peyzaj, Kuzey-doğu Adana.
Üniversite kampüslerinde evrensel tasarım: Çankırı Karatekin Üniversitesi Uluyazı Kampüsü örneği
Bu tez çalışmasının amacı, üniversite kampüslerinde bulunan engelli öğrenci ve diğer engelli kampüs kullanıcılarının sosyal, kültürel, mesleki ve eğitim gibi toplumsal yaşam alanlarına eşit katılımının, ayrıca bilgi ve iletişim araçlarına eşit erişiminin sağlanmasının gerekliliğini vurgulamak, Çankırı Karatekin Üniversitesi (ÇAKÜ) Uluyazı Kampüsü içerisinde bulunan tüm engelli bireylerin karşılaştıkları sorunları ortaya koyarak herkes için tasarım anlayışı kapsamında özellikle geleceğin nesli genç bireylerin yetiştirilmesinde önemli konuma sahip olan araştırma alanındaki ders dışı yoğun kullanıma sahip açık, yarı açık ve kapalı kamusal alanların saptanıp kamusal dış mekân tasarımında uygulanması gereken standartlar ve evrensel tasarım ilkeleri kapsamında tüm kullanıcılar için eşit kullanım ve engelsiz erişim olanaklarını tespit etmek ve peyzaj mimarlığı meslek disiplinine yönelik öneriler geliştirmektir. Çalışma kapsamında, araştırmanın amacı doğrultusunda araştırma alanına ilişkin veriler toplanmış, kampüs alanı içerisinde bulunan tüm engelli bireylerin karşılaştıkları sorunlar ortaya konmuş, belirlenen mekân ve kullanımların kamusal dış mekân tasarımında uygulanması gereken standartlar ve evrensel tasarım ilkelerine uygunluğu irdelenmiş ve uygun olmayan kullanımlar için çeşitli çözüm önerileri geliştirilmiştir. Ayrıca, Uluyazı kampüsü içerisinde özellikle engelli bireyler açısından sorun oluşturan pilot bir alan belirlenip öneri peyzaj tasarım projesi hazırlanarak üç boyutlu proje görselleri oluşturulmuştur.
Adana ili Sarıçam Deresi ıslahı çalışmasının peyzaj tasarım ve planlaması yönlerinden değerlendirilmesi
ÖZYÜKSEK LİSANS TEZİADANA İLİ SARIÇAM DERESİ ISLAHI ÇALIŞMASININ PEYZAJTASARIM VE PLANLAMASI YÖNLERİNDEN DEĞERLENDİRİLMESİAsuman TOPRAKÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜPEYZAJ MİMARLIĞI ANABİLİM DALIDanışman : Prof. Dr. Erdoğan GÜLTEKİNYıl : 2006, Sayfa : 95Jüri : Prof. Dr. Erdoğan GÜLTEKİN: Doç. Dr. Süha BERBEROĞLU: Yard. Doç. Dr. Mustafa YEĞİNBu çalışmada, kenti tehdit eden taşkınların oluşmasının sebepleri ve olasıtahribatlarının belirlenmiş, bugüne kadar yapılan çalışmaların bir dökümanıçıkarılmıştır. Adana kent gelişim süresince Sarıçam Deresi üzerinde yapılan çeşitlikullanımların dereye olumsuz etkilerini ortaya koyulmuştur. Sürdürülebilir bir kentgelişimi sağlamak için kent dokusundaki açık ve yeşil alanlar arasında organikbağlantı kurulmuştur. Dereyle doğrudan ve dolaylı rekreasyon alanlarıgeliştirilmiştir. Bunu yaparken de halkın katılımını sağlanacak, kentin plansızyapılaşmalarını ve sel baskınlarını önleyecektir. Kırsal kesimlerde doğal bitkiörtüsünü kullanarak dere habitatını koruyacak bir peyzaj tasarım ve planlamasıoluşturmak amacıyla hazırlanmıştır.Anahtar kelimeler : Dere Islahı, Adana Sarıçam Deresi, Peyzaj PlanlamaI
Çukurova Üniversitesi yerleşke alanındaki yollarda kullanılan bitki türlerinin çevre niteliğini artırma yeteneklerinin belirlenmesi
ÖZYÜKSEK LİSANS TEZİÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ YERLEŞKE ALANINDAKİ YOLLARDAKULLANILAN BİTKİ TÜRLERİNİN ÇEVRENİTELİĞİNİ ARTIRMA YETENEKLERİNİN BELİRLENMESİSema GÜLERÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜPEYZAJ MİMARLIĞI ANABİLİM DALIDanışman : Prof. Dr. Zerrin SÖĞÜTYıl : 2006, Sayfa: 97Jüri : Prof. Dr. Zerrin SÖĞÜT: Prof. Dr. K. Tuluhan YILMAZ: Prof. Dr. Mustafa GÖKBu araştırma Çukurova Üniversitesi yerleşke alanında farklı trafikyoğunluğundaki ana yollar üzerinde yürütülmüştür. Bu çalışmada amaç ulaşımdankaynaklanan kirliliğin toprak ve bitkiler üzerindeki olumsuz etkilerini ortayakoymak için, yerörtücü-çim, çalı ve ağaç olmak üzere değişik katmanları temsileden Cynodon dactylon (L.) Pers. (Bermuda çimi), Nerium oleander L. (Zakkum)ve Pinus pinea L. (Fıstık çamı) türlerinde kurşun (Pb) ve kadmiyum (Cd)birikimini belirlemek ve bu bitkilerin çevre kalitesini arttırma yönünden etkileriniortaya koymaktır. Çalışmada örnekler, trafiğin en yoğun olduğu Eylül ve Mayısaylarında alınmıştır. Örneklemede yol kenarından 0-10 m mesafe içinde yer alanbitkilerin yapraklarından ve toprağın 20-30 cm derinliğinden yararlanılmıştır. ICPkullanılarak yapılan analizlerde; toprakta en yüksek Pb (3944.3 ppb) ve Cd (22.2ppb) değerinin trafiğin en yoğun olduğu 1. alanda (978 araç/saat) ve mayısdöneminde olduğu, trafiğin azalmasına bağlı olarak örneklerde Pb ve Cdbirikiminin azaldığı, trafik yoğunluğu ile Pb ve Cd miktarları arasında pozitif birilişkinin bulunduğu ve her iki metalin de trafik kaynaklı olduğu belirlenmiştir.Cynodon dactylon L. (Pers.), Nerium oleander L. ve Pinus pinea L. türlerinde Pbbirikimi genel olarak trafik yoğunluğu ile paralel olarak artmıştır. Ancak Cdbirikimi ile trafik yoğunluğu arasında net bir ilişki elde edilememiştir.Anahtar Kelimeler: Kurşun, kadmiyum, Cynodon dactylon, Nerium oleander,Pinus pinea.I
Çukurova Üniversitesi yerleşkesi'nin coğrafi bilgi sisteminin oluşturulması
ÖZYÜKSEK LİSANS TEZÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ YERLEŞKESİ'NİNCOĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİNİN OLUŞTURULMASIAhmet Burak MERSİNÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜPEYZAJ MİMARLIĞI ANABİLİM DALIDanışman : Doç. Dr. Süha BERBEROĞLUYıl : 2006 Sayfa: 77Jüri: Doç.Dr. Suha BERBEROĞLU: Prof.Dr. Faruk ALTUNKASA: Yrd.Doç.Dr. Özkan GÜĞERCİNÇukurova Üniversitesi yerleşke sahasının büyüklüğü, çalışan ve okuyan insansayısının yanı sıra bölgenin en büyük hastanesi ile küçük bir kent yapısındadır. Birkente ait uygulamalar, bilgiler ve öngörülü planlamalar üniversite yerleşkesinde deihtiyaç haline gelmiştir. Kampus Bilgi Sisteminin oluşturulması bu planlamaçalışmalarına önemli katkı sağlayacaktır.Üniversite yerleşkesine ait sayısallaştırılan altyapı, bina, yol, bitki örtüsü,topografya ve alan kullanımları (otopark, rekreasyon) verilerine var olan öznitelikbilgileri ve konumsal olmayan bilgilerin eklenmesi ile sistem üzerinde sorgulama veanaliz imkanları oluşturulmuştur. Çalışmada kullanılan Quickbird uydu verisindentemel altlık veri olarak yararlanılmış ve görüntü sınıflaması sonucunda mevcut alankullanımları ortaya konmuştur. Bu çalışmada Çukurova Üniversitesi Yerleşkesine aitveriler CBS ortamına aktarılarak hali-hazır durum ile ileriye dönük planlamalarındakullanılacak bilgi sistemi oluşturulmaya çalışılmıştır.Anahtar Kelimeler: Coğrafi Bilgi Sistemi, Kampüs Bilgi Sistemi, QuickBird,Çukurova ÜniversitesiI
Bolu kentsel alanında bisikletli bağlantı olanaklarının araştırılması
ÖZYÜKSEK LİSANS TEZİBOLU KENTSEL ALANINDA BİSİKLETLİ BAĞLANTIOLANAKLARININ ARAŞTIRILMASIElif YILMAZÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜPEYZAJ MİMARLIĞI ANABİLİM DALIDanışman : Prof. Dr. M. Faruk ALTUNKASAYıl : 2006, Sayfa: 146Jüri : Prof. Dr. M. Faruk ALTUNKASA: Prof. Dr. Orcan GÜNDÜZ: Yard. Doç. Dr. Cengiz USLUBu çalışmada, toplu taşımın tamamlayıcı bir unsuru ve yaygın bir rekreasyonkaynağı olan bisiklet ulaşımının yapılabilirliği, Bolu Kentsel Alanı bünyesindearaştırılmıştır. Çalışmada, araştırma alanının doğal ve kültürel yapı özellikleri ilemevcut ve planlanan ulaşım sistemleri esas alınarak 4 güzergah belirlenmiştir. Bugüzergahlara ?Ağırlıklandırılmış Kriterler Yöntemi? uyarlanarak her güzergahınbisikletli bağlantı sistemi kurulabilirlik değerlendirmesi yapılmıştır. Ayrıca bugüzergahlar kamuoyuna bir anket ile sunulmuş ve halkın görüşleri alınmıştır.Değerlendirme sonuçlarına göre, bisikletli bağlantı açısından 2 No'lugüzergah %97'lik oranla diğer güzergahlara belirgin bir üstünlük sergilemiştir.Anahtar kelimeler: Bisiklet Ulaşımı, Bolu, Kentsel Planlama, Peyzaj.I
Çukurova deltası için biyosfer rezervi bilgi ağı veri tabanının oluşturulması
Bu araştırmada Biyosfer Rezervleri ile ilgili bir veri tabanı oluşturulması konusunda yöntemsel bir araştırma yapılmış, örnek bir veri tabanını hazırlanması aşamasında Çukurova Deltasında 1999-2004 yılları arasında AB-Life Üçüncü Ülkeler Programı desteğiyle LIFE TCY/99/TR-087 adlı proje kapsamında elde edilen veriler kullanılmıştır. Dünya Biyosfer Rezervleri bilgi ağına dahil olabilecek özellikte hazırlanmış olan Çukurova Deltası Biyosfer Rezervi veri tabanının hazırlanma aşamaları ileride yapılacak benzer çalışmalara yardımcı olması amacıyla detaylı olarak açıklanmıştır. Verilerin bilimsel anlamda paylaşımını sağlamak için veri tabanı internet ortamında kullanılabilecek şekilde hazırlanmıştır. Bu nedenle bir web sayfası tasarlanmış ve ilgililerin buradan veri tabanındaki verilere ulaşması amaçlanmıştır. Anahtar Kelimeler : Biyosfer rezervleri, Biyosfer rezervi bilgi ağı, Biyolojik çeşitlilik veri tabanı.
Millet bahçelerinin kentsel açık yeşil alan planlama ve tasarım kriterlerine göre değerlendirilmesi: Çankırı Devlet Bahçeli Parkı örneği
Kent nüfusundaki hızlı artış, çeşitli sosyo-ekonomik, siyasi ve kültürel faktörlerle birleşerek kent merkezlerindeki açık yeşil alanların giderek azalmasına yol açmış ve millet bahçeleri bu duruma bir çözüm olarak ortaya çıkmıştır. Kentsel açık yeşil alanlar, kent estetiği ve mimarisi açısından önemli bir rol oynamanın yanı sıra, kent sakinlerinin günlük yaşamlarını etkileyen kamusal rekreasyon alanlarıdır. Bu alanların tasarımı ve sürdürülebilirliği, kent sakinlerinin hem fiziksel hem de zihinsel olarak enerji depolamalarına olanak sağladıkları için büyük önem taşımaktadır. Kentsel açık yeşil alanları ihmal eden şehirler, sakinlerini doğaya erişimden mahrum bırakmakta ve yaşam kalitelerini olumsuz yönde etkilemektedir. Bu çalışmada, Çankırı kent merkezinde yer alan millet bahçesi olan Çankırı Devlet Bahçeli Parkı değerlendirilmiştir. Amaç, Çankırı Devlet Bahçeli Parkı'nı kentsel yeşil alan planlama ve tasarım kriterleri açısından analiz etmektir. Çankırı Devlet Bahçeli Parkı, millet bahçesi kavramı ve tarihçesinden başlayarak peyzaj planlama ve tasarım kriterleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Bu amaçla, Çankırı kentinin ilk millet bahçesinin işlevsellik, erişilebilirlik, sürdürülebilirlik, yeterlilik gibi kentsel yeşil alan planlama ve tasarım kriterlerine uygunluğu analiz edilmiş, öneriler geliştirilmiştir.
Endüstri yapılarının üniversite kampüslerine dönüştürülmesi
Birçok endüstri yapısının kullanımının zamanla sonladığı ve günümüzde atıl hale geldiği bilinmektedir. Bu tür yapılar, genellikle kentin dışında inşa edilmiş olsalar da kentin büyümesiyle birlikte şehir merkezlerine entegre olmuşlardır. Kent içinde bulunan bu atıl endüstriyel yapıların, yeniden işlevlendirilerek kullanıma açılması, hem şehir sakinleri hem de kullanıcılar için önemli avantajlar sunmaktadır. Öncelikle fabrika yapısı insanlı yaşam ölçeğine uygun tasarlanmıştır. Bu nedenle üniversite işlevi üstelenmesi hem yapı açısından hem de kent açısından uygundur. Ayrıca, bu yapıların toplumsal bellekteki mekansal özelliklerini koruyarak, tarihî ve kültürel değerlerini sürdürülebilir bir şekilde muhafaza etmek büyük bir öneme sahiptir. Son yıllarda, dünya genelinde birçok terk edilmiş endüstriyel yapının mimari ve peyzaj özelliklerini koruma konularına artan bir ilgi ve farkındalık gözlemlenmektedir. Bu bağlamda, bu araştırma, kent içinde kalmış ve terk edilmiş endüstri yapılarının üniversite kampüslerine dönüştürülmesi irdelenmiştir.
Kuzey Adana'daki çocuk oyun alanlarının bitki seçimi yönünden irdelenmesi
Bu araştırma, Adana Kuzey Gelişme Alanında yer alan 13 mahalledeki (100. yıl, Toros, Beyazevler, Belediyeevleri, Gürselpaşa, Güzelyalı, Sümer, 2000 evler, Tellidere, Pınar, Yurt, Yeşilyurt, Fatih) çocuk oyun alanlarında yürütülmüştür. Araştırmanın amacı, Kuzey Adana'daki çocuk oyun alanlarının materyal ve bitkisel yönden tasarım kriterlerine uyup uymadığının saptanması, oyun alanlarındaki sorunların belirlenmesi veÇözüm önerilerinin getirilmesidir.Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, çalışma alanında çocuk oyun alanlarının artan nüfusa göre yetersiz, bakımsız ve çocukların fiziksel sosyal ve ruhsal ihtiyaçlarına cevap veremeyecek durumda oldukları ve bu mekanlarda bitki kullanımında belirlenen kriterlere uyulmadığı ortaya çıkmıştır ve bu oyun alanlarının iyileştirilebilmesi amacıyla bazı öneriler sunulmuştur.
Karkamış - Gaziantep kentsel gelişiminde yeşil alanlarının değerlendirilmesi
Bu araştırma, Gaziantep'in Karkamış kentsel bölümünde yürütülmüştür. Araştırmanın amacı, Karkamış ilçesinin kentsel gelişimine ve geçmişten günümüze ilçenin yapılaşmasına etki eden faktörlerin araştırılması, bu doğrultuda kentin mevcut açık ve yeşil alanlarının nazım imar planı bağlamında irdelenmesi, kent içerisinde bulunan eski Karkamış Krallığına ait arkeolojik sit alanının Açık Hava Müzesi (Arkeolojik Park) olabilirliğinin araştırılmasıdır.Araştırma da elde edilen sonuçlara göre, çalışma alanında açık ve yeşil alanların artan nüfusa göre yetersiz, bakımsız ve ihtiyaçlara cevap veremeyecek bir durumda olduğu ortaya çıkmaktadır. Bu eksikliğin giderilmesi için, rekreasyon alanlarına öncelik veren strateji planı geliştirilmeli ve 2. derece arkeolojik sit olan eski kent alanı Açık Hava Müzesi (arkeolojik park) olarak turizme kazandırılarak kent ekonomisine katkı sağlanmalıdır.
Üniversite kampüslerinde sürdürülebilir peyzaj alanlarıoluşturmak için yenilikçi tasarım önerileriningeliştirilmesi: ODTÜ Kampüsü örneği
Akademik, mesleki, sosyal ve bireysel gelişime büyük ölçüde katkı sağlayan üniversiteler, bulundukları toplumun sosyo-kültürel, ekonomik, politik ve teknolojik olarak gelişmesini sağlayan önemli eğitim kurumlarıdır. Kentlerde kampüs olarak konumlanan, eğitim, araştırma, uygulama işlevlerinin yanı sıra üniversite gençliğinin tüm gereksinimlerini karşılayan, geniş arazilere yayılmış üniversite kampüslerinin kent yapılaşmalarında doğa, estetik ve yeşil alanlarının önemli alanlarını oluşturduğu bilinmektedir. Üniversite yerleşkeleri açık ve yeşil alanlarındaki faaliyetler yıl boyunca düzenli olarak devam etmekle beraber dönemsel hizmetler ve teknik çalışmalar detaylı bir şekilde planlanmaktadır. Yeşil alanlarda yapılan bu çalışmaların kalıcı olabilmesi için periyodik faaliyetlerin kesintisiz olarak sürdürülmesi gerekmekte olup, bu sürdürülebilirliğin sağlanması adına somut uygulama yöntemleri paylaşılmalıdır. Bu tez çalışmasının amacı; kamusal peyzaj alanlarının sürdürülebilir hale getirilmesi için üniversite yerleşkelerinin açık ve yeşil alanlarında geliştirme ve yeniden yapım çalışma süreçleri saptamaktır. Çalışma sonucunda alternatif geliştirme ve yeniden yapım süreçleri saptanmış ve Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) Kampüsü'ne yönelik yenilikçi tasarım önerileri geliştirilmiştir.
20. yy edebi ekolojik ütopyalarının çağdaş mimarlık ve peyzaj mimarlığı pratiklerinde karşılığı ve uygulanabilirliği üzerine bir değerlendirme
Bu çalışma, 20. yüzyıl edebi eserlerindeki çeşitli ütopya temalarını inceleyerek, bu temaların günümüz mimarlık ve peyzaj mimarlığı pratiklerine nasıl karşılık bulduğunu araştırmaktadır. H. G. Wells'in "A Modern Utopia"sı, Ursula K. Le Guin'in "Mülksüzler"i, Charlotte Perkins Gilman'ın "Kadınlar Ülkesi" eseri, Austin Tappan Wright'ın "Islandia"sı, B. F. Skinner'ın "Walden Two" eseri, Aldous Huxley'in "Island"ı, Ursula K. Le Guin'in "Dünyaya Orman Denir" eseri ve Starhawk'ın "The Fifth Sacred Thing" adlı eseri üzerinde odaklanılmıştır. Bu eserlerdeki farklı ütopya temaları çözümlenmiş ve bu temaların çağdaş mimarlık ve peyzaj mimarlığı örnekleri arasındaki analojiler üzerine bir değerlendirme yapılmıştır. Çalışma, edebi eserlerin yaratıcı vizyonlarının pratik tasarım alanına nasıl entegre edilebileceğini ortaya koymayı amaçlamaktadır.
Uzaktan algılama ve coğrafi bilgi sistemleri yardımıyla habitat modelleme: Akça cılıbıt populasyonu örneği
Giderek aratan insan faaliyetleri doğal kaynaklar üzerindeki baskıda arttırmaktadır. En çok olumsuz etkilenen doğal kaynakların başında gelen yaban hayatının incelenmesi ve envanterinin belirlenmesi, bu baskıların ne boyutta olduğunun ortaya konulmasını sağlayacaktır. Yaban hayatı envanterinin belirlenmesi ile temel olan habitat kalitesinin de ortaya konması koruma merkezli çalışmalar için ışık tutucu olacaktır. Bu noktadan hareketle insan baskısının yoğun bir şekilde hissedildiği Tuzla Lagünü ve çevresini üreme habitatı olarak kullanan Akça Cılıbıt (Charadrius alexandrinus) kuşunun habitatı çevresel baskılar doğrultusunda modellenmiştir. Çalışmada üç değişik modelleme yöntemi, uzaktan algılama ve Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) yardımıyla kullanılmıştır. Bu modeller: Yapay Sinir Ağları, Karar Ağacı ve Regresyon analizleridir. Bu yöntemler 1996 ve 1999 yılları arasında bir grup biyolog tarafından Tuzla'da toplanmış verilere uygulanmıştır. Yapay Sinir Ağlarının doğruluğu diğer yöntelere göre daha doğru sonuç vermiştir. Yapılan çalışma ile matematiksel modellerin, uzaktan algılama ve CBS desteği ile habitat kalitesini ortaya koyma konusundaki potansiyelleri belirlenmiştir.
Arazi toplulaştırma projesi yapılan bir köyde yeşil alan ve rekreasyonel alan planlaması (Malatya ili Yeşilyurt ilçesi Görgü köyü örneği)
Bu çalışma Malatya ili Yeşilyurt İlçesi Görgü köyünde Arazi Toplulaştırma projesi kapsamında uygulanmıştır. Projenin uygulanması ile toplam parsel sayısı 913'den 805'e düşürülmüş yani toplulaştırma oranı %12 olarak hesaplanmıştır. Proje öncesi çok sayıda parsele ulaşım olanağı bulunmazken proje sonrasında yapılan yeni parsel planlamaları sonucu tüm parsellerin yeni uygulanan yollardan ve proje çerçevesinde yapılan sulama sisteminden doğrudan yararlanması sağlanmıştır. Çalışmanın son aşamasında halkın sosyal huzur ve refah düzeyini yükseltmek amacıyla Rekreasyonel ve Yeşil Alan Planlama çalışmaları da yapılmıştır. Bu kapsamda köy içi yollar ve kaldırımlar ile ağaçlandırma ve piknik alanları oluşturulmuştur. Köy yerleşimi içerisinde yapılan bu çalışmalar sonucu artan sosyal yaşam kalitesine paralel olarak köyden kente olan göç etme isteğinde önemli bir düşüş beklenmektedir.
Kent içi yolların, yaya kullanımına yönelik değerlendirilmesinde çözümlemeli bir yaklaşım: Adana örneği
Çalışmada, bireysel ve kitlesel serbest zaman eylemleri ve kent içi ulaşıma çok yönlü katkı sağlayabilecek eğilim yaya bölgelerinin kullanılabilirliği ile bireylerin bu yöndeki eğilim ve istemlerinin Adana Kenti örneğinde saptanarak, yaya bölgesi önerisinin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla seçilen 8 güzergah, toplam uygunluk düzeyini belirleyen 10 ölçüte göre değerlendirilmiştir. Değerlendirme sonuçlarına göre seçeneklerin toplam uygunluk değerleri 36-17 arasında (bir güzergahın alabileceği en yüksek değer 69'dur) değişmektedir. Çalışmada, bireylerin yaya ulaşımına yönelik eğilim ve istemlerini belirlemek amacıyla, Eylül 2006 ve Ocak 2007 tarihleri arasında 800 birey üzerinde ?standart formlarla yerinde anket yöntemi? aracılığıyla, kullanıcı araştırılması gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın son ürünü olan yaya bölgesi önerisi, toplam 5,790 m uzunluğunda, bir yaya ulaşım ağını kapsamaktadır. Öneride, güzergahları oluşturan yolların başta genişliği olmak genişletilebilme olanağı (yol çevresindeki alan kullanım türü ve kamulaştırma gereksinimi) ve araç dolaşım yoğunluğu temel alınarak üç değişik yaya bölgesi önerilmiştir.
Türkiye'de çevresel etki değerlendirmesi uygulamalarında karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri
Bu çalışmada, Türkiye'de Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) uygulanmasında karşılaşılan sorunları belirlemek ve bu sorunlara yönelik çözüm önerileri geliştirmek amaçlanmıştır. Söz konusu çalışma da, ÇED'in ortaya çıkışı, gelişimi, diğer ülkelerde uygulamşı ve ÇED ile ilgili en uygun yaklaşım ve görüşler ile ÇED'in ülkemizde uygulanması sırasında ortaya çıkan sorunlar saptanmıştır. Çalışmanın özünü oluşturmak üzere; Türkiye'de ÇED uygulamalarındaki sorunların belirlenmesi için farklı disiplinlerden uzman kişilerle anket yapılmıştır. Sonuçlar değerlendirilmiş ve tartışılmıştır. Anahtar Kelimeler: ÇED Yönetmeliği, ÇED Raporu, Türkiye.
Necmettin Erbakan Parkı'nın kentsel donatı elemanlarının peyzaj mimarlığı açısından değerlendirilmesi
Parklar, kentsel yeşil açık alan sisteminin önemli bir bileşenidir. Kentte yaşayanlara doğrudan ve dolaylı birçok olumlu katkı sağlamasının yanı sıra, kent estetiğini ve kentin yeşil kimliğini önemli düzeyde etkilemektedir. Bu duruma park içinde kullanılan kentsel donatı elemanlarının etkisi büyüktür. Çalışma alanı olarak seçilen Necmettin Erbakan Parkı, Çankırı ilinde yer almaktadır. Parkın kentsel donatı elemanları peyzaj mimarlığı açısından ilk kez değerlendirilmiştir. Necmettin Erbakan Parkı farklı zamanlarda ziyaret edilerek gözlem ve tespit yoluyla kentsel donatı elemanları detaylı şekilde incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda, Necmettin Erbakan Parkı'nda 85 oturma birimi, 50 çöp ve geri dönüşüm kutusu, 13 güvenlik kamerası, 10 piknik masası, 11 kamelya ve 2 su ögesi (çeşme) belirlenmiştir. Diğer taraftan Necmettin Erbakan Parkı'nın konumu, ulaşım kolaylığı, mevcut otopark ile çeşitli olumlu ve olumsuz özellikleri değerlendirilmiştir. Gerek büyüklüğü gerekse donatı elemanları bakımından birçok olumlu özelliğe sahip olmasına rağmen, parkın bakımsız su geçitleri, çocuk oyun alanlarındaki eksiklikleri, bazı oturma üniteleri ve zemin kaplamalarındaki zararlar olumsuz özellikler arasındadır. Bulgular dikkate alındığında, Necmettin Erbakan Parkı'nın farklı gelir düzeylerine ve yaş gruplarına hitap edebilecek önemli bir park olduğu sonucuna varılmıştır.
3d tarayıcılar ile peyzaj objelerinin modellenmesi
Peyzaj mimarlığı uygulamalarında, gerçek dünya nesnelerinin tasarım süreçlerine entegre edilmesi, detaylı ve zaman alıcı bir süreçtir. Özellikle heykeller veya insan figürleri gibi karmaşık objelerin, tasarım projelerinde doğru ve etkili bir şekilde kullanılabilmesi için, bu nesnelerin dijital ortama aktarılması gerekmektedir. Ancak, bu geleneksel yöntemlerle yapılan işlemler zaman alıcıdır ve genellikle istenilen doğruluk seviyesini sağlamak için tekrarlı düzeltmeler gerektirebilir. Bu sebeplerden dolayı, lidar tarayıcılar gibi ileri teknoloji araçlarının kullanılması giderek daha popüler hale gelmektedir. Lidar tarayıcılar, nesnelerin hızlı ve hassas bir şekilde taranmasını sağlayarak, sanal ortama aktarılmasını kolaylaştırır. Bu tarayıcılar, nesnelerin geometrik yapısını ve yüzey detaylarını hassas bir şekilde yakalayarak, tasarımcılara gerçekçi ve detaylı modeller oluşturma imkanı verir. Bu çalışma kapsamında, peyzaj nesnelerinin lidar tarayıcılarla taranması ve sanal ortama aktarılmasıyla ilgili yöntemler ve süreçler incelenmiştir. Belirli bir nesnenin taranması ve dijital modelinin oluşturulmasıyla elde edilen verilere dayanarak, nesnenin tasarım sürecine entegre edilmesi sağlanmıştır. Bu yöntem, tasarım sürecinin daha verimli hale gelmesini sağlar ve peyzaj mimarlığı alanında daha gerçekçi ve detaylı projelerin oluşturulmasına katkı sağlar.
Porsuk çayı çevre sorunları ve bunların çözümlenmesinde havza yönetimi önerileri
Bu çalışmada, Sakarya Nehri'nin bir kolu olan Porsuk Çayı Havzası'nın mevcut durumu ve günümüzdeki çevre sorunları incelenmiş ve bu konuya ilişkin geleceğe yönelik öneriler geliştirilmiştir. Kütahya ilinin doğusundan ve Eskişehir ilinin içinden geçen Porsuk Çayı son yıllardaki gelişme ve endüstrileşmenin bir sonucu olarak bu iki ilimizin evsel ve endüstri atık suları için alıcı ortam durumundadır. Bitkisel üretimde en önemli kaynak olan toprak; erozyon, amaç dışı kullanım, sanayileşme, kentleşme ve bilinçsiz kullanımı gibi nedenlerden dolayı tahribata uğratılmaktadır. Havzadaki tarım alanlarında su erozyonu söz konusudur. Ayrıca Porsuk Çayı'nın çevresindeki tarım arazilerinde çeşitli zamanlarda taşkın sorunu ile karşı karşıya kalınmıştır. Çalışmada Porsuk Çayı Havzası'ndaki çevre sorunları ve oluşturdukları etkiler üzerine yapılan çalışmalar incelenerek havzadaki sorunların (kirlilik, erozyon, taşkın, bitki örtüsünün tahribi vb.) çözülmesinde havza yönetimi ilkeleri doğrultusunda çözüm önerileri geliştirilmeye çalışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Havza, Havza yönetimi, Porsuk Çayı, Porsuk Çayı Havzası ve Porsuk Çayı Havzası'nın Çevre Sorunları
Tarımsal kullanıma açılmış orman alanlarının restorasyonunda ekolojik yaklaşım/Çatalan örneği
Bu ara t rmada Adana li Karaisal lçesi Çatalan Baraj Gölü havzas nda 2003 y l nda su toplanmas ndan sonra, tar msal faaliyetlerden kaynaklanan su kirlili i tehdidinin giderilmesi amac yla, tar msal amaçl kullan ma aç lm orman alanlar n n yeniden kazan lmas ve alternatif ormanc l k uygulamalar n n özendirilmesi için bir veri envanterinin olu turulmas ve restorasyon için yerel türler ölçe inde önerilerin getirilmesi amaçlanm t r. Bu çal ma, Çatalan Baraj Gölü çevresinde mevcut tar msal kullan m sisteminden vazgeçilirken, bölgesel ölçekte ekolojik temellere dayal do al vejetasyonla uyumlu türlerin saptanmas na yard mc olacakt r. Arazi gözlem sonuçlar n n de erlendirilmesiyle vejetasyonlarda do al olarak yay lan bitki türleri saptanarak, yeti me ortam bak m ndan benzer özelliklere sahip tar msal alanlar n ve bozuk orman alanlar n n potansiyel bitki örtüsünün tahmini kar la t rmal olarak belirlenmi tir. Ara t rma sonunda, bu veriler nda restorasyon amaçl öneriler getirilerek, yöreye özgü bitki türlerinin te viki ile gerek do al bitki örüsünün rejenerasyonu, gerekse yan ürün sa lamada katk da bulunacak yerel ölçekte ekosistemle uyumlu bir uygulama modeli önerilmi tir. Anahtar Kelimeler: Çatalan Baraj Gölü, Ekolojik Tar m, Orman Alanlar n n levsel Planlanmas , Orman Vejetasyonu, Odun D Orman Ürünleri.
Çukurova deltası kıyı alanında arazi örtüsü değişimlerinin belirlenmesinde farklı uzaktan algılama yöntemlerinin değerlendirilmesi
Bu çalışma Türkiye güney kıyı bölgesinde bulunan Çukurova deltasında uzaktan algılama ve coğrafi bilgi sistemleri (CBS) yardımıyla faklı yöntemlerin karşılaştırılması ile arazi örtüsü değişimleri değerlendirilmiştir. Görüntü çıkarma, görüntü oranlama, görüntü regresyonu, vektör değişim analizi olarak 4 farklı algoritma kullanılmıştır. 7 Temmuz 1985, Temmuz 1993 ve 21 Temmuz 2005 yıllarına ait yakın tarihli Landsat TM verileri kullanılarak değişim analizlerinde mevsimsel kaynaklı hatalar en az seviyeye indirilmiştir. Öncelikle görüntülerin UTM projeksiyonuna kayıtları yapılmıştır. Sonra görüntülere atmosferik düzeltme ve radyometrik normalisazyon işlemleri uygulanmıştır. Doğruluk analizinde, teknikler arasında bir kıyaslama yapmak üzere obje tabanlı sınıflanan görüntülere çapraz sınıflama yapılmış, değişimin ?nerdennereye? olduğu tespit edilmiştir. Böylece alan için en uygun olan yöntem bulunmuştur. Kumul alanlardan tarım alanlarına olan dönüşüm ve kıyı erozyonu sonucu olan alan kayıpları dikkat çeken değişimler olarak görülmüştür. Pratik olarak, doğru bir uygulama için farklı algoritmalar sürekli olarak karşılaştırılmakta ve değişim analiz sonuçları için en uygun olanı seçmeye çalışılmaktadır
Envisat MERIS uydu verileri kullanılarak Seyhan yukarı havzası ormanlarında meşcere kapalılığının haritalanması
Ağaç kapalılık yüzdesi, doğal bitkilerin, yatay ve dikey olarak alana yayılışı ile yeryüzü alanının örtülülüğünün yüzde cinsinden miktarıdır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'nin Doğu Akdeniz Bölgesi, Seyhan Nehri - Yukarı Havzasının Envisat MERIS verilerini kullanarak ağaç kapalılık yüzdesi haritasının elde edilmesidir. Bu çalışmada, ağaç kapalılık yüzdesinin tahmini için regresyon ağacı modeli yaklaşımı kullanılmıştır. Tahmin edici değişken olarak 300m çözünürlü Envisat MERIS verileri kullanılmıştır. 3 adet yüksek çözünürlü IKONOS verisi modelin eğitiminde ve doğruluğunun test edilmesinde kullanılmıştır. MERIS verilerinde elde edilen biyofiziksel değişkenler, tahmin edici değişkenlerle birleştirilmiştir. Bu çalışmada, dört adet biyofiziksel bileşen kullanılmıştır. Bu değişkenler, Normalleştirilmiş Fark Vejetasyon İndeksi, Yaprak Alan İndeksi, Fotosentetik Aktif Radyasyon, MERIS Karasal Klorofil İndeksi ve Vejetasyon Örtülülük İndeksidir. Bu değişkenler regresyon ağacı modelinin doğruluğunun artırılması için kullanılmıştır. Çalışmanın sonuç verisi olarak, Seyhan Yukarı Havzası için ağaç kapalılık yüzdesi haritası elde edilmiştir. Bununla birlikte çalışma, tür bazında; ardıç, kızılçam, sedir, karaçam ve karışık toros göknarı türlerinin, 300 m çözünürlüğünde ağaç kapalılık yüzdelerinin yersel dağılım tahminlerini içermektedir.
Yukarı Seyhan Havzası'nda uzaktan algılama yöntemleri ile arazi örtüsünün sınıflandırılması ve bazı orman meşcerelerinde verimliliğin modellenmesi
Bu çalışma kapsamında, IKONOS ve LANDSAT ETM+ görüntüleri kullanılarak Yukarı Seyhan Havzası arazi örtüsü sınıflandırılmış ve havzayı temsil eden farklı meşcereler üzerinde gerçekleştirilen arazi, laboratuar çalışmaları ve uydu görüntüleri yardımıyla Coğrafi Bilgi Sistemleri ortamında Net Birincil Üretim modellemesi yapılmıştır.Orman meşcereleri yönünden bölgeyi en iyi temsil etmesi nedeni ile arazi çalışmaları Katran Çukuru Mevkii'nde gerçekleştirilmiştir. Araştırma üç aşamada gerçekleştirilmiştir: (i) yer verisi toplama (biyotik veri seti), (ii) görüntü sınıflama ve ağaç kapalılık yüzdesi, (iii) sonuçların entegrasyonu ve verimliliğin modellenmesi. Kızılçam (Pinus brutia), Karaçam (Pinus nigra), Ardıç (Juniperus excelsa), Sedir (Cedrus excelsa) ve karışık meşcere tiplerinden oluşan beş farklı alanda kurulan deneme parsellerinde elde edilen boy, çap ve yaş ölçümü, döküntü miktarları ve kuru madde ağırlıkları verilerinden biyotik veri seti oluşturulmuştur. Çalışma alanına ait LANDSAT ETM+ verisi eğitimli sınıflama yöntemi ile sınıflandırılarak, mevcut arazi örtüsü ortaya konmuştur. Çalışmanın son aşamasında ise, uzaktan algılanmış veriler ile yer verileri birlikte CBS ortamında entegre edilerek, verimliliğin konumsal dağılımı ve miktarı, NASA-CASA (Carnegie-Ames-Stanford-Approach) yaklaşımı ile modellenmiştir.
Dış mekan aydınlatmalarının bazı bitki türlerine etkisi
Dış mekan aydınlatmasının bazı bitki türlerine etkisini ortaya koymayı hedefleyen bu çalışma Çukurova Üniversitesi yerleşke alanında farklı 2 alanda yürütülmüştür. Yapılan deneme sonucunda gece sürekli aydınlatma yapılan alanda en çok olumlu etkilenen türler sırasıyla Hibiscus mutabilis, Robinia pseudoacacia'nın küçük bireyleri ve Hibiscus syriacus' tur. Sonuç olarak; aydınlatma yapılan alanlarda ve yollarda söz konusu türler güvenle kullanılmak üzere önerilebilir.
Çukurova Üniversitesi yerleşkesi örneğinde görsel etki değerlendirme çalışmalarına metodolojik bir yaklaşım
Çalışmada, Çukurova Üniversitesi Yerleşkesi'nde, kullanım yoğunluğu yüksek ve üniversitenin sosyal dış mekan yaşamını yansıtan önemli mekanlar örneğinde, görsel etki değerinin saptanmasında kullanılabilecek bir yöntem geliştirmek amaçlanmıştır.Mekanların görsel değerlerinin araştırılmasında görsel öğelerinin tasarım ilkeleri ile bir araya getirilerek oluşturdukları görüntüler, mekan kompozisyonu içinde peyzaj bileşenleri düzeyinde değerlendirilerek mekanların görsel analizi, mevcut görsel etki değeri ve etki arttırıcı önerilerin oluşturulması sağlanmıştır.Oluşturulan yöntem ile mekanların mevcut görsel etki değerleri ile öneri etki değeri arasında %30 -33 arasında artış sağlanmıştır. Çalışmada hedeflenen en yüksek görsel etki değerine, her bir mekanlar düzeyinde %12-17 kadar yaklaşılmıştır.
Yumurtalık ilçesi turizm planlaması
Yumurtalık İlçesinin farklı amaçlara hizmete den alan kullanımları ve bunun yanında Turizm merkezi olarak ilan edilmesi bu alanda var olan kullanım yoğunluğunu arttıracağı görüşünden hareketle bu çalışmada ilçenin doğal ve kültürel değerlerinin ön planda tutulduğu Turizm planlaması hedeflenmiştir. Çalışmada hedeflenen amaçlara ulaşmak için uygun yöntem olarak Çok Kriterli Analiz (Multi Criteia Analysis-MCA) yöntemi uygulanmıştır. bu yöntemin araştırmamızın hedeflerine uygun olan bölümleri alınarak Yumurtalık İlçesi için kitle turizmine ve eko turizimine uygun alanlar konmuştur.Araştırmada ortaya çıkan sonuçlara göre 35610,64 hektarlık araştırma alanının %22.72'si kitle turizmine, %25.7'side eko turizmine göre "Uygun" alanlar olarak belirlenmiştir. Belirlenen bu alanların kitle turzim ve eko turizm amaçlı kullanım önerileri haritalanmıştır. Buna göre; Yumurtalık İlçesinin doğu ve batısı halindeki kısımlar ilgili kurumlar tarafından taşıma kapasiteleri hesaplanarak kitle turizmine, Tabiatı Koruma Alanı ve Yumurtalık Lagünü, bitki gözlemleme, kuş gözlemciliği, denizkaplumbağası izleme, yaban hayatı gözleme, doğa yürüyüşü, atlı doğa yürüyüşü, akarsu turizmi, resim, fotoğraf ve su sporları vb. aktiviteleri içeren eko turizme, Arkolojik Sitler ise tarihi dokusuyla ve Haylazlı Yeniköy ve Hamzalı yerleşimleride içinde barındırdığı Muhacir ve Yörük kültürü ile kültür-tarih turzmine uygun görülmüştür.
Kent meydanları yer seçimine metodolojik bir yaklaşım: Adana kenti örneği
Bu çalışmada, kentsel alan ve toplumsal iletişimin temel unsurlarından biri olan meydanların oluşum süreçleri ve oluşumundaki etmenler irdelenmiş, Adana kentinin fiziksel koşulları, meydan gereksinimleri saptanarak meydanlar için yer seçim ölçütleri belirlenmiştir.Araştırma alanının fiziksel ve kültürel yapısı ile mevcut ve planlanan açık alanlar esas alınarak 8 adet alan belirlenmiştir. Bu alanlara?Ağırlıklandırılmış Ölçütler Yöntemi? uyarlanarak her seçeneğin meydan olabilirlik değerlendirmesi yapılmıştır. Ayrıca meydan kavramı ve kullanımı ile ilgili anket çalışması yapılarak halkın görüşleri alınmıştır.
Tuzluluk ve bor stresi altında yetiştirilen kekik (Origanum vulgare L.) bitkisinin bazı fizyolojik özellikleri üzerine mikroalglerin (Chlorella vulgaris) etkisi
Bu araştırmada, Türkiye'nin değerli tıbbi ve aromatik bitkilerinden biri olan kekiğin (Origanum vulgare L.), kentsel ve kırsal alanlardaki yeşil alanların oluşturulması ve uzun vadeli sürdürülebilirliğinin sağlanması amacıyla, tuzluluk ve bor toksisitesine sahip topraklarda mikroalglerin kullanımının, bitkinin bazı fizyolojik parametreleri üzerindeki iyileştirici etkilerinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Çankırı Karatekin Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Sera'sında kurulan denemede, 2 yaşındaki kekik bitkisi 2 L toprak alabilen saksılara her bir saksıya 1 adet olacak şekilde dikilmiştir. Yetiştirme ortamı olarak 4 birim toprak + 1 birim torf+ 1 birim ponza dan oluşan karışım kullanılmıştır. Tesadüf parselleri deneme desenine göre dört tekerrürlü olarak kurulan denemede tuz NaCI'den bor ise H3BO3'den çözelti olarak uygulanmıştır. Elde edilen bulgular, kekik bitkisinin bazı fizyolojik parametrelerinde, (klorofil a, klorofil b, klorofil a+b, karotenoid, klorofil a+b/ karotenoid, nispi nem içeriği) tuz ve bor stresine bağlı olarak belirgin azalmalar olduğunu belirlenmiştir. Bununla birlikte, mikroalg uygulamasının bu parametreler üzerinde olumlu etkileri ve stres koşullarına karşı bitkinin dayanıklılığını artırdığı görülmüştür. Mikroalg miktarı arttıkça kekik bitkisi tuz ve bor stresinin olumsuz etkilerini daha iyi baskılamıştır. Bu bağlamda gelecekteki mikroalg çalışmalarında doz ayarlaması yapılması önerilmektedir.
Kızılırmak havzasındaki bazı istasyonlara ait potansiyel evapotranspirasyon verilerinin trend analizi
Potansiyel evapotranspirasyon (PET) değerlerindeki eğilimin belirlenmesi, iklim değişikliği, kuraklık ve tarımsal su kaynaklarının yönetimi açısından büyük öneme sahiptir. İklim değişikliğinin özellikle hidrolojik süreçler üzerinde olası etkileri yalnızca yağış ve sıcaklıkta görülen değişimler ile açıklanmakta ancak bu durum yetersiz kalmaktadır. Bu çalışmada Kızılırmak havzasındaki meteoroloji istasyonları (Çankırı, Kastamonu, Kayseri, Kırıkkale, Kırşehir, Nevşehir, Niğde, Sivas, Yozgat) için, 1960-2022 yılları arasında hesaplanan mevsimsel ve yıllık PET değerlerinin trend analizleri değerlendirilmiştir. Mevsimsel ve yıllık PET değerleri R Studio programı 'trendchange' veri tabanı ile hesaplanmıştır. İstasyonlara ait aylık ortalama sıcaklık verilerinde Run (Swed-Eisenhart) homojenlik testine göre Kastamonu ve Niğde istasyonları dışında diğer istasyonlar homojen olarak bulunmuştur. Thornthwaite metodu ile PET değerleri hesaplanmış ve homojenlik testinde Kayseri, Kırıkkale ve Niğde istasyonlarının homojen olmadığı diğer istasyonların homojen olduğu sonucuna varılmıştır. Mann-Kendall trend yöntemine göre Çankırı, Kastamonu ve Kayseri istasyonlarında anlamlı trend bulunmuştur. Sen's Slope trend yöntemine göre bütün istasyonlarda yaz mevsimi ve yıllık PET değerlerinde %99 güven aralığında artan bir trend olduğu sonucuna varılmıştır (0.12-2.04). Mann-Kendall Mertebe Korelasyon yöntemine göre bütün istasyonlarda yaz mevsimi ve yıllık PET değerlerinde %95 güven aralığında artan trend bulunmuştur. Şen'in Yenilikçi Trend Analiz yöntemine (ITA) göre ise Kırşehir istasyonunda kış mevsimi PET değerlerinde %99 güven aralığında (-0.015) azalan anlamlı trend dışında bütün istasyonlarda tüm mevsimlerde ve yıllık PET değerlerinde %99 güven aralığında (0.021-0.120) artan anlamlı trend bulunmuştur. Sonuçlar, son yıllarda yağışların azalmasına rağmen artan sıcaklıklara bağlı olarak potansiyel evapotranspirasyon değerlerinin artmasının kuraklık şiddetinin artmasında etkili olabileceğini göstermektedir.
Çocuk oyun alanlarında çocuk ergonomisi
Bu çalışma, çocuk oyun alanlarının tasarımında ergonominin önemini ve ergonomik ilkelerin uygulanma yöntemlerini ele almaktadır. Araştırmada, oyun alanlarının tasarımında dikkate alınması gereken ergonomik ölçütler, özellikle antropometrik veriler ve diğer ergonomik standartlar incelenmiştir. Çocukların fiziksel ölçüleri ve gelişimsel özellikleri göz önünde bulundurularak yapılan ergonomik tasarımın, güvenlik ve konfor açısından kritik bir öneme sahip olduğu vurgulanmaktadır. Araştırma kapsamında, Ankara ilindeki çeşitli çocuk oyun alanlarında saha gözlemleri yapılmış ve CAD (Bilgisayar Destekli Tasarım) yazılımları aracılığıyla dijital analizler gerçekleştirilmiştir. Bu analizlerde, mevcut oyun alanlarının ergonomik standartlara uygunluğu değerlendirilmiş ve belirlenen tasarım eksiklikleri ile güvenlik riskleri ortaya konmuştur. Çalışma, çocuk oyun alanlarının ergonomik tasarım ilkeleri ve güvenlik standartlarına uygun şekilde geliştirilmesi için çözüm önerileri sunmaktadır. Sonuç olarak, bu tez, çocuk oyun alanlarının daha güvenli ve sağlıklı hale getirilmesi için tasarımda dikkate alınması gereken temel ölçütleri ve standartları tanımlamakta; mevcut alanların bu standartlara uygunluğunu değerlendiren veriler sağlamaktadır.
Çok değişkenli istatistiksel yöntemlerin peyzaj ekolojisi araştırmalarında kullanımı
Çok değişkenli istatistiksel analizde, tek değişkenli istatistiksel analiz tekniklerinden farklı olarak, sistem içerisinde birbiriyle ilişki halinde çok sayıda değişken söz konusudur. Bu analizde amaç, kullanılacak tekniklerle söz konusu sistemin yapısının belirlenmesi ve basit bir forma dönüştürülmesidirBu çalışmanın amacı; biyolojik ve fiziksel yapıya ait verilerin ilişkilendirilmesi ve peyzaj birimlerinin sınıflandırılmasında etken olabilecek istatistik yöntemlerin denenmesi yoluyla peyzaj ekolojisi çalışmalarına bütünleştirilmesinin sağlanmasıdır. Bu bağlamda, ekolojik araştırmalarda çok değişkenli veri setlerinin elde ediliş yöntemi, verilerin güvenirliliği ve verilerin birbiriyle olan etkileşiminin tespit edilmesinde peyzaj mimarlığı hedefleri açısından kümeleme, kanonik uyum, faktör ve kanonik korelasyon analizi teknikleri denenmiştir.Anahtar Kelimeler: Çok değişkenli istatistiksel analiz teknikleri, kümeleme analizi, faktör analizi, kanonik uyum analizi, kanonik korelasyon analizi.
Sürdürülebilir mimarinin bir örneği olarak yeşil cepheler ve kullanım alanları
Bu tez çalışması, sürdürülebilir mimarlık ilkeleri doğrultusunda geliştirilen yeşil cephe sistemlerini çevresel, mekânsal ve sosyo-kültürel boyutlarıyla incelemeyi amaçlamaktadır. Günümüz şehirlerinin karşı karşıya olduğu iklim krizi, enerji tüketimi ve ekolojik tahribat gibi sorunlar, yapı kabuğuna entegre edilen doğa temelli çözümleri giderek daha önemli hale getirmiştir. Bu kapsamda yeşil cephe sistemleri; enerji verimliliği, iç mekân konforu, kentsel ısı adası etkisinin azaltılması, biyoçeşitliliğin teşviki ve kent estetiğine katkı gibi çok yönlü faydalar sunmaktadır. Çalışma, kuramsal altyapı ve literatür taramasının yanı sıra farklı coğrafyalardan seçilen örnekler üzerinden yürütülen vaka analizleriyle desteklenmiştir. Örnek yapılar, enerji performansı, ekolojik etki, kullanıcı memnuniyeti ve estetik katkı gibi kriterlere göre karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Araştırma, yeşil cephe sistemlerinin yalnızca sürdürülebilir tasarım stratejileri açısından değil; aynı zamanda sosyal yaşam kalitesi ve kentsel kimlik bağlamında da önemli katkılar sunduğunu ortaya koymaktadır. ANAHTAR KELİMELER: Yeşil Cepheler, Yeşil Cephe Sistemleri, Sürdürülebilir Mimarlık, Bina Kabuğu Tasarımı, Ekolojik Tasarım
Peyzaj araştırmalarında tıbbi ve aromatik bitkilerin küresel eğilimleri ve bibliyometrik analizi
Tıbbi ve aromatik bitkiler, sahip oldukları estetik, ekolojik, kültürel ve sağlıkla ilişkili özellikleriyle hem doğal hem de kültürel peyzajların önemli bir bileşeni olup, tarihsel süreç boyunca peyzaj tasarımı ve arazi kullanımı pratiklerinde çok yönlü işlevler üstlenmiştir. Günümüzde bu bitkilere yönelik artan ilgi, sağlık, ekonomi, biyoçeşitlilik ve sürdürülebilirlik eksenlerinde disiplinler arası bir araştırma alanı oluştururken, söz konusu literatürün gelişiminin ve peyzaj bağlamındaki tematik yönelimlerinin bütüncül olarak değerlendirilmesi giderek daha fazla önem kazanmaktadır. Bu çalışmada, tıbbi ve aromatik bitkilerin peyzaj tasarımı, planlama ve yönetimi bağlamında ele alındığı bilimsel literatür 2005–2024 dönemindeki gelişimi, yapısal özellikleri ve tematik dönüşümü bibliyometrik yöntemler kullanılarak incelenmiştir. Araştırmada, "medicinal/aromatic plant" ve "landscape" kavramlarının kesişiminde yer alan yayınların zamansal, mekânsal, kurumsal, tematik ve atıf temelli örüntülerini ortaya koyarak literatürdeki dağınık yapıyı bütüncül bir çerçevede değerlendirme amaçlanmıştır. Bu amaçla, veri kaynağı olarak Web of Science (WoS) Core Collection kullanılmıştır. Veriler bibliyometrik iş akışıyla R (4.3.2) ortamında analiz edilmiş, tanımlayıcı istatistikler, atıf göstergeleri, Bradford yasasına dayalı temel kaynak analizi, Reference Publication Year Spectroscopy (RPYS), ortak yazarlık ve anahtar kelime eş-geçiş ağları ile tematik trend konu analizleri yürütülmüştür. Araştırma alanındaki yayın sayılarının 2005–2008 döneminde sınırlı ve dalgalı bir üretim düzeyine sahip olduğunu, 2009-2014 aralığında görece istikrar kazandığını ve özellikle 2015 sonrası hızla büyüyerek 2018'den itibaren ivmelendiğini göstermiştir. Yıllık ortalama atıf değerleri doğrusal bir artış sergilememiş; dönemsel dalgalanmalar özellikle yayın sayısının sınırlı olduğu yıllarda belirginleşmiştir. RPYS analizi, referans temelinin büyük ölçüde 1990'lar sonrası literatüre dayandığını ve alanın bilgi altyapısının modern etnobotanik, bitki koruma ve sosyo-ekolojik yaklaşımlar tarafından şekillendiğini işaret etmiştir. Ülke düzeyinde üretim ve atıf hacmi belirli merkezlerde yoğunlaşırken, kurum ve yazar analizleri alanın birkaç temel aktör etrafında geliştiğini ancak tekil "süper-aktör" baskınlığının sınırlı kaldığını göstermiştir. Dergi düzeyinde, temel yayın kanallarının Bradford tipi saçılım sergilediği; üretim temeli ile yerel atıf temelinin kısmen ayrıştığı saptanmıştır. Tematik analizler, "medicinal plants" temeli etrafında "conservation", "biodiversity", "ethnobotany", "knowledge" ve "landscape" kümelerinin yoğunlaştığını; zaman içinde ekosistem hizmetleri, iklim değişikliği ve belirli farmakolojik/laboratuvar odaklı alt temaların görünürlüğünün arttığını göstermiştir. Çalışmanın sınırlılıkları, sadece WoS kapsamındaki İngilizce araştırma ve derleme makalelerinin çalışılması, Early Access kayıtların dışlanması ve yazar/kurum/anahtar kelime standardizasyonunda tamamen giderilemeyen varyantlardır. Bu sınırlamalara rağmen bu araştırma, tıbbi ve aromatik bitki – peyzaj literatürünün nicel büyümesini, temel kaynaklarını ve tematik dönüşümünü sistematik biçimde haritalayarak alandaki araştırma boşluklarına ve gelecekteki peyzaj planlama ve yönetim uygulamalarına yönelik önemli bir altlık sunmaktadır.
Engelli standartlarının adana kenti açık ve yeşil alanlarında analizi ve uygulama önerileri
Bu çalışmanın amacı fiziksel engelli bireylerin Adana Kentinde kenti temsil eden açık ve yeşil (parklar, piknik alanları, bulvarlar, sokaklar, caddeler, alış veriş merkezleri) alanlarda, uluslararası standartlar doğrultusunda karşılaştıkları sorunların saptanması, saptanan sorunların yurt dışı ve yurt içi örnekler doğrultusunda uygulanabilir tasarımların oluşturulup, uygulamaya sunulması olmuştur.Çalışma 3 bölümden oluşmaktadır.Birinci bölümde fiziksel engelli bireylerin tanımlanması, nedenleri, sınıflandırılması, dünyada ve ülkemizdeki engelli bireylerin sayısı, ABD, AB, ve Ülkemizde fiziksel engelli bireylere yönelik yapılan çalışmalar incelenmiştir.İkinci bölümde araştırma alanında standartlar doğrultusunda mevcut durum saptanmıştır.Çalışmanın sonuç ve öneriler kısmını oluşturan üçüncü aşamasında sorunlar saptanmıştır ve çözüm önerileri getirilmiştir. Belirlenen sorunlara göre; Bülent Angın - 100. Yıl Bulvarı (% 58), Turgut Özal Bulvarı (% 40) engelli bireylerin kullanımına kısmen uygun bulunmuşken ,Mustafa Kemal Paşa Bulvarı (% 40) kullanıma uygun değildir. İncelenen 74. Sokak (% 44) ve 1234. Sokak (% 45) lar kullanım için uygun bulunmamıştır. DSİ Piknik Alanı (% 68) ve Adnan Menderes Piknik Alanı (% 64) engelli bireylerin kullanımı için kısmen uygun alanlardır. Merkez Park (%43) ve Atatürk Parkı (%49) ise kısmen uygundur. Bu veriler göz önüne alındığında Adana Kenti Engelli bireylerin yaşamlarını sürdürmeleri açısından oldukça sorunlu bir kent durumundadır. Kentin daha yaşanılabilir olması adına sorumlu belediyelerin bu konu üzerinde hassasiyetle durmaları ve yapılan öneriler doğrultusunda yediden düzenlemeye gidilmesi gerekmektedir.
Karatepe-Aslantaş Milli Parkı örneğinde korunan alanlar için bir izleme yönteminin geliştirilmesi
Bu araştırmada, Doğu Akdeniz Bölgesinin önemli orman ekosistemlerinden ve Türkiye'nin ilk milli parklarından biri olan Karatepe-Aslantaş Milli Parkı örneğinde, izlemenin milli park yönetimi çalışmalarındaki yeri ve gereği ile korunan alanlar için bir izleme yöntemi oluşturulması amaçlanmıştır.İzlemenin dünyada ve ülkemizde korunan alan çalışmalarında kullanılışı, uygulanan biyotik ve abiyotik parametreler ve bunların ölçümü, kayıt altına alınması ve izlenmesi konularında örnekler incelenmiş, Karatepe-Aslantaş Milli Parkı kaynak değerleri göz önünde bulundurularak öneriler geliştirilmeye çalışılmıştır.İzlemenin yönetimin önemli bir parçası olduğundan hareketle ülkenin doğasının korunmasında kurumsal yapının izlemedeki yeri, yöntem yaklaşımları ve Coğrafi Bilgi Sistemlerinden korunan alan yönetimi ve planlanması ile izlenmesinde yararlanma olanakları tartışılmıştır.Sonuçta, bitki örtüsü, yaban yaşamı ve alan kullanımlarının izlenmesine ilişkin bir yöntem geliştirilerek milli parktan elde edilen altlık veriler ışığında sistematik öneriler sunulmuştur.
Adana Yüreğir Aksantaş Toplu Konut Uygulaması'nın peyzaj mimarlığı müteahhitlik hizmetleri yönünden değerlendirilmesi
Bu araştırma Adana Yüreğir Aksantaş Toplu Konut Uygulaması'nın Peyzaj Mimarlığı Müteahhitlik Hizmetleri Yönünden Değerlendirilmesi konusunda yapılmıştır. Çalışmanın hazırlanması aşamasında ?Adana Yüreğir Aksantaş Toplu Konut Uygulaması kapsamında elde edilen veriler kullanılmıştır. Çalışmanın amacı Aksantaş Toplu Konut Uygulaması örneğinde olduğu gibi toplu konut çalışmalarında uygulama sürecinde yüklenici ya da kontrol olarak görev alabilecek olan peyzaj mimarlarının mevcut süreçte yer alma durumunu saptamak ve bu konut alanlarında peyzaj mimarlığı uygulamalarını yasal, yönetsel ve teknik yönleriyle ortaya koymaktır. Bu çalışmada peyzaj mimarlığı ile ilgili uygulamalardaki sorunlar saptanmaya çalışılmış ve bu tespit edilen sorunlara çözüm önerileri sunulmuştur. Ayrıca bu çalışma ileride yapılacak benzer çalışmalara çerçeve altyapı olacak ve benzer toplu konut çalışmalarında peyzaj uygulamaları konusunda yol gösterici olsun diye hazırlanmıştır.
İlköğretim okul bahçelerinin tasarlanmasında paydaş katılımlı yaklaşım
Bu çalışmada, ilköğretim okul bahçelerinin tasarlanma sürecinde, paydaşların eğilim ve istemleri doğrultusunda alan tasar önerileri geliştirilmiştir.Birinci aşamada araştırma alanının fiziksel, kültürel ve mevcut durum analizi yapılmıştır. İkinci aşamada ulusal ve uluslararası standartlar incelenmiştir. Üçüncü aşmada Adana kent merkezinde 5 farklı bölgeden 10 resmi ilköğretim okulunda öğrenci, eğitimci ve okul aile birliği üyeleri ile karar verici ve uzmanlardan oluşan paydaşlara anketler uygulanmış ve öncelikli talepleri belirlenmiştir. Son aşamada elde edilen tüm veriler doğrultusunda 2 okul bahçesi için kavramsal tasar ve bir tip tasar önerisi geliştirilmiştir.
Taş ocaklarında doğaya yeniden kazandırma: Ankara Kıbrıs Köyü Kalker Ocağı örneği
Bu çalışmanın amacı, açık ocak maden sahalarından olan taş ocaklarının doğaya yeniden kazandırma kapsamında değerlendirilmesidir. Bu kapsamda; Uğural İnşaat Turizm Petrol Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından işletilen, Ankara ili, Mamak ilçesi, Kıbrıs Köyü Mahallesi'nde bulunan kalker ocağı işletmesi araştırma alanı olarak seçilmiştir. Araştırmanın amacı doğrultusunda araştırma alanına ilişkin veriler toplanmış, hazırlanacak olan öneri peyzaj tasarım projesine altlık oluşturması açısından çalışma sahasından toprak örnekleri alınmış ve alınan örneklerin analizleri için laboratuvar çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda, çalışma alanının doğaya yeniden kazandırılmasına yönelik önerilerde bulunulmuş, kullanıma yönelik alan kullanım kararı geliştirilmiştir. Oluşturulan doğal ve kültürel peyzaj değerleri haritaları, gerçekleştirilen analizler, ortaya konulan planlama yaklaşımı ve plan kararı doğrultusunda arazi özellikleri de dikkate alınarak belirlenen alanlar için öneri peyzaj tasarım projesi ve görsel modeller hazırlanmıştır.
Kentsel akarsu kenarı yeşil yollarında peyzaj planlama ve tasarım yaklaşımları: Çankırı Tatlıçay örneği
Akarsu kıyıları suya yakın olma, verimli topraklara sahip olma gibi özellikleri ile tarih boyunca yerleşim amaçlı olarak tercih edilen ilk alanlar olmuştur. Gün geçtikçe kentsel alanda kalan akarsuların artan bozulmalarını en aza indirmek ve akarsuları rehabilite etmek amacı ile çeşitli çalışmalar gerçekleştirilmektedir. Bu çalışmalardan biri de yeşil yollardır. Bu çalışma kapsamında yeşil yolların ortaya çıkışı ve gelişimi, yeşil yol kavramı, yeşil yol çalışmalarının yurtdışı örnekleri incelenmiş kentsel alanlarda akarsu kıyılarının yeşil yol olarak kullanımının önemi ortaya konmuştur. Bu bağlamda Çankırı Tatlıçay'ın doğal ve kültürel peyzaj özellikleri analiz edilmiş, analizler sonucunda yeşil yol güzergâhı planlanmıştır. Planlanan yeşil yol güzergâhı üzerinde ve yakın çevresinde analizler ve gözlemler sonucunda taşkın riski ve akarsu kıyı yönetmeliği göz önünde bulundurularak yeşil bir yol sistemi oluşturmak amacı ile tasarım odakları belirlenmiştir. Bu odaklar üzerinde, planlama sonucuna göre tasarım önerisi geliştirilmiştir.
Ekolojik ağlar için peyzaj koridorlarının planlanması: Kuzey İç Anadolu Bölgesi
Farklı sebepler ile habitatların parçalanması ve bozulmasının bir sonucu olarak, doğal habitatların birbirleriyle bağlanabilirliği azalmaktadır. Bunun sonucunda yaban hayatı gen akışında sorunlar ortaya çıkmaya çıkmaktadır. Peyzaj yamalarının koridorlarla bağlantısı günümüzde peyzaj planlamasının önemli bir konusu haline gelmiştir. İç Anadolu, kırılgan ekolojileri nedeniyle habitat parçalanmasından etkilenmiştir. Bu tezin amacı, i) Kuzey İç Anadolu Bölgesi'nde dağınık doğal peyzaj rezervleri arasında ekolojik ağları oluşturabilmek için peyzaj koridorlarını belirlemek ii) peyzaj koridorlarının planlanması için örnek alanda öneriler getirmek iii) parçalanan alanlarda peyzaj bağlantısı için uygulanabilecek bir rehber geliştirmektir. Hedef tür olan Vaşak'a (Lynx lynx) göre belirlenmiş direnç haritaları oluşturulmuştur. Koridorlar, CBS ile en düşük maliyetli yol yaklaşımı kullanılarak belirlenmiştir. Sonuç olarak, çekirdek alanlar ve kuzey ormanları arasında altı koridor ve büyük engeller tespit edilmiştir. Çalışmamızın metodolojisi ve sonuçları, Türkiye'deki uzmanlar, planlamacılar ve bilim adamları tarafından ekolojik ağların tanımlanması ve planlanması için referans olarak kullanılabilecektir.
Fransa'nın kentselyeşil alanların tarihsel sürecinin peyzaj mimarlığı açısından değerlendirilmesi
Kırsal ya da kentsel alanlarda yeşil alanın varlığ, estetiği ve kaliteyi artırmanın yanında, insanın çevresi ile ilişkisini de sağlamaktadır. Bu durumu göstermek amacıyla, Fransa'nın bazı kentlerinden örnek alarak kentsel açık yeşil alanların avantajı gösterilmektedir. İnsanoğlunun ilk yerleşim alanları hiç kuşkusuz kırsal yeşil alanlar ile çevrelenmiştir. Kırsal peyzajın içerisinde yer alan barınma amaçlı konut inşaası zamanla kentleşme olgusuna dönüşmüş, geniş coğrafyaları istila etmiştir. Yeşil alanların bulunmadığı veya yeterince yer almadığı kentleşme süreci sonunda, insanoğlu yeşil alanların yaşamının vazgeçilmez bir parçası olduğunu anlamıştır. Yeşil alanlar, kentsel yerleşimlerde farklı amaç ve formlarda tesis edilmeye başlamış olup, süreç ülkeden ülkeye bölgeden bölgeye değişiklik göstermiştir. Bu çalışma kapsamında Fransa'nın kentsel yeşil alanların varlığı tarihsel süreç içerisinde irdelenmiştır. Fransa yeşil alanlarının sanayı devrimi ile çok gelişmeye başladığı ve farklı türlerde sürekli ortaya çıkmaya devam ettiği görülmüştür. Bu çalışmanın amacı; Fransa'nın açık-yeşil alanlarının tarihi şüreçlerini değerlendirilerek park, bahçe ve fonksiyonel amaçlı kullanımların belirlenmesidir. Öte yandan araştırma konusu olan Fransa'nın kentsel yeşil alanların bitkileri, fauna ve florasına ilişkin tespitlerde yapılmştır. Ayrıca her ülkede olduğu gibi Fransa'nın kensel açık-yeşil alan tipolojisi de bulunmaktadır. Bu çalışmada Fransa'da en çok kullanılan açık-yeşil alan tipolojiler incelenmiştir. Yeşil alanların varlığı, yaşanılan çevrenin kalitesi ile ilgili olarak önde gelen kriterlerden biridir. Bu çalışmanın son aşamasında, Fransa'da bulunan yeşil alanların yaşayanlar için erişilebilir olup olmadığını anlamak amacıyla örneklemalanı olarak Paris kenti seçilmiştir. Paris kentinde halkın açık yeşil alanlara erişilebilirlik durumları değerlendirilmiştir.
Malatya kenti dikey bahçelerinin irdelenmesi
Son yıllarda şehirleri yeşillendirmek amacıyla 'Dikey Bahçe' uygulamaları ortaya çıkmıştır. Dikey bahçeler görselliğinin yanı sıra şehirlerdeki hava ve gürültü kirliliğinin çözümüne yönelik düşünülen bir uygulamadır. Bununla birlikte şehir ve doğa bilimine katkılarının olduğu düşünülmektedir. Yapılara farklı bir bakış açısı getiren dikey bahçeler bina cephelerine veya duvarlara iyi uygulandığı takdirde kentsel yeşile olumlu katkıları olan yeşil yüzeylerdir. Günümüz modern yapı mimarisinde Patric Blanc'ın 1994' de uygulamaya koyduğu örneklerle beraber ilgi duyulmaya başlanan dikey bahçeler, tarihin geçmiş dönemlerindeki örneklerle de zaman zaman toplumların ilgisini çekmiştir. Yapılan tez çalışmasında Dikey Bahçenin olumlu ve olumsuz yönleri irdelenmiş, yerli ve yabancı dikey bahçe örnekleri verilmiş, Dikey bahçe tasarım ilkeleri doğrultusunda Malatya'daki uygulamalar incelenerek sorunlar belirlenmiş ve önerilerde bulunulmuştur.
Kadınçayırı Tabiat Parkı örneğinde kullanıcı eğilimleri ve rekreasyonel hizmet ilişkilerinin ekolojik yaklaşımlarla incelenmesi
Açık hava rekreasyon faaliyetlerine olan ilginin artması ile birlikte milli park ve tabiat parkı alanlarına olan talep de artış göstermektedir. Tabiat parkları bitki örtüsü ve yaban hayatı özelliğine sahip, manzara bütünlüğü içinde halkın dinlenme ve eğlenmesine uygun tabiat parçalarıdır. Milli Parklardan farklı olarak, milli ve milletlerarası ender bulunan sadece tabii kaynak değerleri ile koruma, dinlenme ve turizm alanlarına sahip tabiat parçalarıdır. Günümüzde tabiat parkı alanları rekreasyon faaliyetlerinde bulunmak amacı ile gelen birçok kişi tarafından ziyaret edilmektedir. Bu nedenle tabiat parklarındaki rekreasyonel aktiviteler önem kazanmakta ve turizm faaliyetleri içerisinde önemli bir noktada yer almaktadır. Araştırma alanı olan Kadınçayırı Tabiat Parkı Çankırı ve Kastamonu illeri arasında yer almaktadır. Alanda gerçekleştirilen anketlerle kullanıcı eğilimleri ve Gülez Yöntemi ile uzman tercihleri değerlendirilerek rekreasyonel potansiyelin ortaya konulması amaçlanmıştır. Elde edilen verilere Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) analizi uygulanarak Kadınçayırı Tabiat Parkı'nın rekreasyonel hizmet ve potansiyelinin zenginlik gösterdiği, alandaki rekreasyonel aktiviteleri etkileyen bazı kriterler olduğu belirlenmiş ve bu kapsamda Peyzaj Mimarlığı meslek disiplini açısından öneriler geliştirilmeye çalışılmıştır.
Çankırı kenti yeşil alan ve yapılaşma alanlarının zamansal değişimi
Günümüzde, hızlı nüfus artışı ve buna bağlı artan kentleşmenin sonucunda, plansız kentleşme giderek artan bir ivme kazanmaktadır. Bu durumun önüne geçebilmek için, alan kullanımlarının mevcut -geçmiş durumunun zamansal ve mekânsal olarak belirlenerek değerlendirilmesi büyük önem taşımaktadır. Bunu uygulamanın en uygun ve gerçekçi yollarından birisi ise uydu görüntüleri kullanılarak yapılan arazi değişim izleme tekniklerini kullanmaktır. 2974,17 ha'lık imar planı sınırları içinde yapılan çalışmada, Coğrafi Bilgi Sistemleri kullanılarak farklı yıllara ait uydu görüntüleri incelenmiş, tüm alanda ve kent merkezinin bulunduğu 402,66 ha alandaki kullanımlarının mekânsal ve zamansal değişimi belirlenmiştir. Çankırı İli Kent merkezine ait 2009 ve 2019 yılı Google Earth uydu görüntüleri kullanılarak CBS kullanılarak manuel sınıflandırma yapılmıştır. Elde edilen veriler karşılaştırılarak, il merkezinin 10 yıllık süreçteki bitki örtüsü ve yapısal kullanım alanlarının değişimi tespit edilmiştir. Araştırmada, kullanım alan miktarlarının değişim nedenleri irdelenerek, önerilerde bulunulmuştur.