Theses supervised by Prof. Dr. Mehmet Turan
13 theses · Çukurova University, Fırat University, Karadeniz Technical University, Hatay Mustafa Kemal University
Dönüşümsel liderliğin örgütsel vatandaşlık davranışına etkisinde örgütsel güvenin rolü
Bu çalışmanın amacı, dönüşümsel liderlik (DL) ve alt boyutlarının örgütsel güven (ÖG) ve örgütsel vatandaşlık davranışı (ÖVD) üzerindeki etkisini ve DL ve alt boyutları ile ÖVD arasındaki ilişkide ÖG'nin aracı (mediator) rolünü incelemektir. Dönüşümsel liderlik, yapılan keşifsel faktör analizinde iki boyutta ortaya konmuş, analizlerde DL ve "karizmatik motivasyon" ile "geliştiren ilgi" adı verilmiş olan iki alt boyut bağımsız değişken olarak alınmıştır. Sonuçta, DL ve saptanan alt boyutları ile örgütsel güven ve ÖVD arasında pozitif ve anlamlı ilişki bulunmuştur. Yapılan analizler, örgütsel güvenin dönüşümsel liderlik ve onun alt boyutlarının ÖVD'ye olan etkisinde kısmi olarak aracılık ettiğini (partial mediation) göstermektedir. Anahtar kelimeler: Dönüşümsel liderlik, örgütsel vatandaşlık davranışı, örgütsel güven, aracılık
Psikolojik sözleşme ihlali ile örgütsel bağlılık arasında örgütsel güvenin aracılık rolü
Psikolojik sözleşemeler günümüz yazılı sözleşmelerinin fiziki imkansızlık nedenilye kapsayamadığı çalışma ilişkisinin tüm açık ya da örtük taahhüt ve yükümlülükleri kapsamaktadır. Bu taahhüt ve yükümlülüklerin zaman içinde karşılanmaması ya da imkansızlık nedeniyle karşılanamaması durumunda çalışanlarda psikolojik sözleşme ihlali algısı oluşmaktadır. Psikolojik sözleşme ihlali algısının örgütsel bağlılık üzerindeki etkisi daha önce gerçekleştirilen çalışmalarda incelenmiş olmasına rağmen bu ilişki sürecinde örgütsel güvenin aracılık rolünün ortaya konulması açısından yazında araştırma eksikliği bulunmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı çalışanlarının psikolojik sözleşme ihlali algılarının örgüte olan bağlılıklarını ve örgüte olan güvenlerini nasıl etkilediğini tespit etmek ve bu süreç içinde güven kaybının bağlılığa olan dolaylı etkisini ortaya koymaktır. Çalışmada sunulan hipotezlerin test edilmesi için sağlık sektöründe çalışan 261 çalışandan oluşan bir örneklemden alınan veriler kullanılmıştır. Araştırma modeli katılımcıların psikolojik sözleşme ihlali algısını, örgütsel güven ve örgütsel bağlılık seviyelerini değerlendirmeleri amacıyla, yazında kullanılan ölçeklerden yararlanılarak hazırlanan anket kullanılarak test edilmiştir. Sonuçlar psikolojik sözleşme ihlali algısının örgütsel bağlılığa olan etkisinde örgütsel güvenin kısmi aracılık rolünün varlığını ortaya koymuştur. Çalışmada araştırma sonuçlarının gelecekteki araştırmalar için pratik sonuçları tartışılmıştır. Ayrıca çalışma, psikolojik sözleşme ihlali, örgütsel güven ve örgütsel bağlılık kuramlarını genişletmektedir Anahtar kelimeler: Psikolojik sözleşme, psikolojik sözleşme ihlali, örgüsel bağlılık, örgütsel güven.
The impact of entrepreneurial/creative leadership on opportunity recognition: Regulatory focus as a mediating factor and entrepreneurial/creative self-efficacy as a moderating factor
This empirical research considered integrating the areas of leadership, self-regulation and social cognition theories. Specifically, this study advances prior theoretical research by scrutinizing the impacts of two types of leadership behaviors entrepreneurial and creative leaderships on opportunity recognition with the introduction of regulatory focus (promotion and prevention focus) as a mediating factor and task specific self-efficacy (entrepreneurial and creative self-efficacy) as a moderating factor. Additionally, in this quantitative study a pilot study was first conducted to ensure the reliability of the translated constructs with a sample of 50 employees from high technology small and medium size enterprises (SMEs). Next, concerning the final study, data were collected from 402 participants in telecommunication companies in Turkey. The findings support direct and positive relationships between both leadership styles entrepreneurial and creative leaderships and opportunity recognition. They also indicate that both entrepreneurial and creative leaderships have a significant and positive relationship with promotion focus, but negative relationship with prevention focus. Promotion focus is positively and significantly related to opportunity recognition, whereas prevention focus is negatively related to opportunity recognition. Moreover, the impacts of both leadership styles on opportunity recognition were mediated by promotion focus. Furthermore, the relationship between promotion focus and opportunity recognition is moderated by the level of both entrepreneurial and creative self-efficacy such that the relationships will be stronger when entrepreneurial and creative self-efficacy are low rather than high. The findings also support the moderation effect of entrepreneurial self-efficacy on the relationship between entrepreneurial leadership and opportunity recognition, and the moderation effect of creative self-efficacy on the relationship between creative leadership and opportunity recognition. This current study set a path for future directions in leadership behaviors and opportunity recognition.
Ağ kurma davranışlarının öznel kariyer başarısı üzerindeki etkisinde duygusal zeka ve formalleşmenin düzenleyici rolü
Bu araştırmada ağ kurma davranışının öznel kariyer başarısı üzerindeki etkisi ve duygusal zeka ile formalleşmenin ise bu iki değişken arasındaki ilişkide düzenleyicilik rolü incelenmiştir. Analizde geçerliliği ve güvenirliği yüksek olan ölçekler kullanılarak Adana ilinde faaliyet gösteren çeşitli banka çalışanlarından elde edilen 360 adet anket verileri analiz edilmiştir. Verilerin analiz edilmesi ile ulaşılan bulgulara göre, ağ kurma davranışının öznel kariyer başarısı üzerinde pozitif yönlü anlamlı bir etkisi olduğu ve duygusal zeka ile formalleşmenin de ağ kurma davranışı ile kariyer başarısı arasında düzenleyici bir etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca araştırmada ağ kurma davranışının demografik özelliklere bağlı olarak farklılık gösterip göstermediği de test edilmiştir. Bu sonuçlara göre cinsiyet, yöneticilik görevi, yaş, eğitim düzeyi, iş tecrübesi, çalışılan birim ve pozisyonun ağ kurma davranışları ortalamaları farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır.
Motivasyon ile örgütsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişkide iş tatmini ve örgütsel bağlılığın aracı rolü
Bu çalışmanın amacı, içsel ve dışsal motivasyonun, örgütsel vatandaşlık davranışları üzerindeki etkisinde örgütsel bağlılık ve iş tatminin aracılık rolünü incelemektir. Çalışmanın evrenini sağlık sektörü oluşturmakta olup bu bağlamda, Türkiye'deki altı ilde faaliyet gösteren on iki hastane belirlenmiştir. Devlet ve üniversite hastanelerinden oluşan sağlık kurumlarındaki hemşire, tıbbi görüntüleme, laboratuvar çalışanları ve hasta bakıcılardan oluşan sağlık personeli çalışma için seçilmiştir. Toplamda 1237 katılımcı, uygulanan anket çalışması neticesinde araştırmaya dahil edilmiştir. Çalışmada öngörülen hipotezleri test etmek için çeşitli istatistiksel analizlere başvurulmuş olup çeşitli tanımlayıcı istatistikler, geçerlik ve güvenirlik analizi, T testi, Anova ve Pearson korelasyon testi kullanılmıştır. Ayrıca araştırma modelinin testi için yapısal eşitlik modellemesine başvurulmuştur. Verilerin analizinde ise SPSS ve AMOS istatistik paket programları kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre, motivasyon, iş tatmini, örgütsel bağlılık (ÖB) ve örgütsel vatandaşlık davranışı (ÖVD) değişkenleri arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu, içsel motivasyonun ÖVD'nin özgecilik, vicdanlılık, nezaket, sivil erdem ve centilmenlik alt boyutları üzerinde anlamlı etkisi olduğu, dışsal motivasyonun ise nezaket alt boyutu hariç ÖVD'nin diğer alt boyutları üzerinde anlamlı etkisi olduğu ortaya konmuştur. Bu bağlamda, içsel motivasyon ve dışsal motivasyon ile ÖVD arasında örgütsel bağlılık ve iş tatmininin aracılık rolleri, motivasyon ve örgütsel vatandaşlık davranışı alt boyutları dikkate alındığında farklılık göstermiştir. Buna göre; içsel ve dışsal motivasyonun örgütsel vatandaşlık davranışları için önemli bir etken olduğu, örgütsel bağlılık ve iş tatminin ise bu ilişkide çeşitli düzeylerde aracılık etkisi gösterdiği görülmüştür.
Dijital teknolojilere yatkınlık ve internet tabanlı girişimcilik niyeti arasındaki ilişkide inovatif düşünmenin aracılık rolü
Dijital teknolojilere yatkınlık ile günümüzde girişimciliğin temel taşlarından biri olan internet tabanlı girişimcilik niyetiyle arasındaki ilişkiye odaklanan bu çalışma, inovatif düşüncenin bu ilişkideki aracılık rolünü incelemektedir. Teknolojik yeniliklere yönelik eğilimler ve girişimcilik niyeti arasındaki ilişki, literatürde öne çıkan bir konudur. Ancak, bu ilişkide inovatif düşüncenin aracılık etkisi üzerine yapılmış kapsamlı bir çalışma bulunmamaktadır. Bu çalışmanın amacı, dijital teknolojilere olan yatkınlığın, internet tabanlı girişimcilik niyeti üzerindeki etkisinde inovatif düşüncenin aracılık rolünü ortaya koymaktır. Araştırma kapsamında, çalışmada sunulan hipotezlerin test edilmesi için 363 üniversite öğrencisinden oluşan bir örneklemden alınan veriler kullanılmıştır. Araştırma modelinde, katılımcıların dijital teknolojilere yönelik eğilimlerini, internet tabanlı girişimcilik niyetlerini ve inovatif düşüncelerini değerlendirmek amacıyla akademik literatürde kullanılan ölçeklerden faydalanılarak bir anket uygulanmıştır. Çalışmanın sonuçları, dijital teknolojilere olan eğilimin internet tabanlı girişimcilik niyeti üzerindeki etkisinde inovatif düşüncenin kısmi aracılık rolünü ortaya koymuştur. Ayrıca, araştırma sonuçları, gelecekteki girişimcilik odaklı çalışmalar için önemli pratik ve teorik çıkarımlar sağlamaktadır. Bu çalışma, dijital teknolojilere eğilim, girişimcilik niyeti ve inovatif düşünce alanlarındaki literatüre katkı sağlamaktadır ve bu konudaki gelecek araştırmalar için önemli bir temel oluşturmayı amaçlamaktadır.
Beş büyük kişilik özellikleri ile girişimcilik fırsatlarını tanıma ilişkisinde girişimci uyanıklığının aracılık etkisinde öz yeterliliğin düzenleyici rolü
Fırsatlar girişimcilik sürecinin temel bileşenlerindendir. Bu nedenle neden bazı insanların diğer insanlara görece fırsatları daha iyi fark ettikleri değerli bir araştırma konusudur. Bu çalışmada da girişimcilik fırsatlarının tanımanın bireysel öncülleri araştırılarak aralarındaki neden sonuç ilişkileri açıklanmaya çalışılmıştır. Araştırmada beş büyük kişilik özelliklerinin girişimcilik fırsatlarını tanıma üzerindeki etkileri, bu etkilere girişimci uyanıklığının aracılık ve öz yeterliliğin koşullu dolaylı etkileri incelenmiştir. Çalışmada geliştirilen hipotezlerin testi için 450 lisans ve yüksek lisans öğrencisinden oluşan bir örneklemden alınan veriler kullanılmıştır. Sonuçlar, kişilik özelliklerinin girişimcilik fırsatlarını tanıma üzerinde anlamlı etkilerinin olduğunu, girişimci uyanıklığının tam aracılık ve öz yeterliliğin orta ve düşük seviyelerde koşullu dolaylı etkilerinin olduğunu ortaya koymuştur. Çalışmanın sonuçları gelecekte yapılabilecek araştırmalar için ve uygulayıcılar için yol gösterici olabilecektir. Çalışma, girişimcilik, öz yeterlilik ve kişilik özellikleri kuramlarını genişletmektedir.
Sınıf öğretmenlerinin ilkokul birinci sınıf öğrencilerinin dil becerilerine ve okulöncesi eğitime ilişkin görüşleri
Bu araştırmanın amacı, ilkokul birinci sınıf öğretmenliği yapan ya da daha önceden yapmış olan öğretmenlerin, öğrencilerin dil becerilerine ve okul öncesi eğitime ilişkin görüşlerinin belirlenmesidir. Araştırma, tarama modelinde olup, betimsel bir nitelik arz etmektedir. Araştırmada veriler, 44 maddeden oluşan anket formu hazırlanarak elde edilmiştir. Araştırmanın evrenini 2017–2018 eğitim-öğretim yılında Şırnak ilinin Cizre ilçesindeki ve Siirt il merkezindeki ilkokullarda görev yapan sınıf öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise Şırnak ilinin Cizre ilçesinde tesadüfî örnekleme yöntemi ile seçilen 117, Siirt il merkezinde yine tesadüfî örnekleme yöntemi ile seçilen 116 sınıf öğretmeni olmak üzere toplam 233 öğretmenden oluşmaktadır. Elde edilen veriler SPSS 20.0 istatistiksel paket programında analiz edilmiştir. Öncelikle her bir madde için frekans, yüzde, ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmıştır. Veriler; Sınıf öğretmenlerinin okul öncesi eğitime ilişkin genel görüşleri Sınıf öğretmenlerinin okul öncesi eğitiminin dil becerilerine katkısına ilişkin görüşleri Sınıf öğretmenlerinin okul öncesi eğitiminde ailenin rolüne ilişkin görüşleri Şeklinde üç boyuta ayrılarak analiz edilmiştir. Boyutlandırmayı araştırmacının kendisi yapmıştır. Bağımsız değişkenlerin öğretmenlerin görüşlerini etkileyip etkilemediğini belirlemek için iki değişkene sahip olan (görev yeri ve cinsiyet) değişkenler için t-testi ve ikiden fazla değişkene sahip olan değişkenler (kıdem, mezuniyet durumu, istihdam ve 1. sınıfları okutma sayısı) için tek yönlü varyans analizi (ANOVA) hesaplanmıştır. Farklılaşmanın olduğu durumlar için post test olarak LSD testi kullanılmıştır. Ayrıca her grup için ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; araştırmaya katılan öğretmenlerin %59,2'si okul öncesi eğitimin zorunlu olması gerektiği, %50,2'si okul öncesi eğitimi almış olan öğrencilerin almayan öğrencilere göre kendilerini daha kolay ifade edebildiğini, %79,0'ı çocuğun sağlıklı gelişimi için aile eğitiminin çok önemli olduğunu düşündüğünü belirtmişlerdir. Öğretmenler; okul öncesi eğitimin, çocukların gelişim alanlarını destekleyen bir yapıya sahip olduğunu, okul öncesi eğitimin amaçları arasında yer alan "şartları elverişsiz çevrelerden ve ailelerden gelen çocuklar için ortak bir yetiştirme ortamı yaratmak" amacının gerçekleşiyor olduğunu ifade etmişlerdir. Ayrıca öğretmenler; birinci sınıf öğrencileri arasında okul öncesi eğitim alan öğrencilerin almayan öğrencilere göre dil becerileri konusunda daha başarılı olduklarını bildirmişleridir. Sınıf öğretmenleri görüşlerinde; ailelerin okul öncesi eğitim hakkında bilgi sahibi olmadıklarını, çocuğun sağlıklı gelişimi için aile eğitiminin çok önemli olduğunu ama okul öncesi eğitim kurumlarının aile eğitimine gereken önemi vermediğini belirtmişlerdir.
Alternatif bir model olarak tekno-organik eğitim modelinin ilkokul 3. sınıf matematik dersinde kullanımının öğrencilerin akademik başarıları ve tutumlarına etkisinin incelenmesi
Bu araştırmada alternatif bir model olarak Tekno-Organik Eğitim/Okul Modeli oluşturmak, bu modelin İlkokul 3. sınıf Matematik dersinde kullanımının öğrencilerin akademik başarıları ve tutumlarına etkisini incelemek, eğitimciler ve öğrencilerin bu modele ilişkin genel görüşlerini tespit etmek amaçlanmaktadır. Araştırmanın nicel boyutunun örneklemini Elazığ ili Merkez ilçesine bağlı Şehit Önder Pınar İlkokulu 3. sınıf öğrencilerinden 38 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın nitel boyutunun çalışma grubunu deney grubunda yer alan 19 öğrenci ve 22 eğitimci oluşturmaktadır. Araştırmada nicel ve nitel araştırma desenlerinin birlikte kullanıldığı karma yöntem kullanılmıştır. Karma desenlerden açımlayıcı sıralı karma yöntem deseni kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda deneysel desen türlerinden yarı deneysel desen kullanılmıştır. Nitel boyutunda ise fenomenolojik araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda araştırmacı tarafından geliştirilen Matematik Dersi Başarı Testi ve Gülburnu ve Yıldırım tarafından geliştirilen İlkokul ve Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Matematik Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda eğitimciler ve öğrenciler için hazırlanmış yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanılmıştır. Araştırmanın nicel veri analizinden önce her test için normallik dağılımına bakılmıştır. Normal dağılım gösteren gruplarda İlişkisiz Örneklemler t- Testi ve Bağımlı Örneklemler t- Testi; normal dağılım göstermeyen gruplar da ise Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ve Mann Whitney U Testi kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmanın nicel sonuçlarına göre; hem deney grubunun son test başarılarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuş hem de kontrol grubunun son test başarı puanlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur. Öğrenme sürecinde Tekno-Organik Eğitim Modeli kullanılan deney grubu ile öğrenme sürecinde geleneksel yöntem kullanılan kontrol grubunun son test başarı puanları arasında da istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın nicel sonuçları tutumlara göre incelendiğinde, deney grubunun tutum son test puanlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuş fakat kontrol grubunun Matematik dersine yönelik tutumlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmamıştır. Öğrenme sürecinde Tekno-Organik Eğitim Modeli kullanılan deney grubu ile öğrenme sürecinde geleneksel yöntem kullanılan kontrol grubunun tutumları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın nitel sonuçlarına göre; öğrencilerin Tekno-Organik Eğitim Modeli'nin derslerde kullanılmasını olumlu buldukları, bu modelle matematik dersini sevdikleri, uygulamaları genel olarak beğendikleri ve zorlanmadıkları, bu modelin derse olan ilgilerini artırdığı belirlenmiştir. Eğitimcilerin Tekno-Organik Eğitim ve Okul Modelini genel anlamda olumlu buldukları, yaparak yaşayarak öğrenme temelli ve teknolojinin bilinçli kullanımını sağlayabilecek bir model olduğunu, alt yapı sağlanıp uygulamaya geçirilirse önemli bir model olduğunu belirttikleri sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçlar araştırmanın nicel ve nitel boyutunun birbirini destekler nitelikte olduğunu göstermiştir. Öğretmenlerin doğal malzemeleri ve teknolojiyi bir arada kullanması her ikisinin olumlu etkisinden daha fazla faydalanabilmeyi mümkün kılacaktır. Anahtar Kelimeler: Alternatif Eğitim, İlkokulda Matematik, Organik Eğitim, Organik Okul, Tekno-Organik Eğitim, Tekno-Organik Okul.
İlkokul 1. sınıf matematik dersi doğal sayılar konusunda Montessori eğitimine dayalı öğretimin öğrencilerin akademik başarılarına etkisinin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı, ilkokul 1. sınıf matematik dersinde doğal sayılar konusunda Montessori Eğitimi yöntemine göre öğretimin öğrencilerin akademik başarılarına ve öğrenmede kalıcılığına etkisini incelemektir. Araştırmanın bağımlı değişkeni öğrencilerin matematik dersi akademik başarıları, bağımsız değişkeni de Montessori Eğitim yöntemidir. Katılımcılar, 2018-2019 eğitim-öğretim yılının birinci döneminde Elazığ İli Akçakiraz Beldesi Akçakiraz Yüzbaşı İlkokulu ve Yazıkonak Beldesi Şht. Pyd. Bnb. Zafer Kılıç İlkokulunda öğrenim görmekte olan başarı durumlarına göre araştırma öncesinde eşleştirilmiş toplam 40 tane birinci sınıf öğrencisidir. Bu çalışmada, nicel araştırma yöntemi esas alınmıştır. Öntest-Sontest Kontrol Gruplu Desen kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak öntest, sontest, kalıcılık testi ve kişisel bilgiler formu kullanılmıştır. Uygulama öncesi öntest, uygulama sonrası son test, uygulama bittikten beş hafta sonra da kalıcılık testi uygulanmıştır. Araştırmada elde edilen veriler analizinde ki-kare testi, Kruskal Wallis H Testi, Mann Whitney U Testi ve Bağımlı Örneklem T-Testi uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda Montessori Eğitim yöntemi ile eğitim programı düzenlenen Matematik dersi Doğal Sayılar konusunda öğrencilerin akademik başarılarının MEB eğitim programına göre daha etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca Montessori Eğitimi yönteminin öğrenmede kalıcılığa etkisinin olumlu yönde olduğu saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Montessori Eğitimi, Matematik Eğitimi, İlkokul
Sınıf öğretmenlerinin müzik dersine ilişkin görüşleri
Bu araştırma; sınıf öğretmenlerinin müzik dersinin içeriğine ve işleniş şekline yönelik bakış açılarını, yaşadıkları sorunları, yetersizliklerini, ihtiyaçlarını ve beklentilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Elazığ ili genelinde ilkokullarda görev yapan sınıf öğretmenleri, örneklemini 2018-2019 eğitim-öğretim yılının ikinci döneminde Elazığ ili genelinde ilkokullarda görev yapan 503 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada, veri toplama aracında çalışma alanına yönelik donanım, materyal ve müzik aleti çalabilme durumlarına göre ''evet'' ve ''hayır'' cevabı gerektiren maddeler; program ve müfredata; öğretmen alan yeterliliğine ve müzik dersi ders işleme sürecine yönelik maddeler kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 22 paket programı kullanılmıştır. Verilerin çözümlemesinde yüzde, frekans, ki kare testi, bağımsız gruplar t testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Araştırmanın donanım ve materyal sonuçlarına göre; araştırmaya katılan öğretmenlerin büyük bir çoğunluğunun sınıflarında müzik köşesi yoktur. Çoğunluğun sınıflarında internet bağlantısı varken yarısından fazlasının sınıflarında etkileşimli (akıllı) tahta yoktur. Öğretmenlerin yarısından fazlası müzik dersinde öğrencilere müzik defteri kullandırmaktadır. Araştırmaya katılan öğretmenlerin büyük bir çoğunluğu herhangi bir müzik aleti çalamazken; sınıf öğretmenliği alanından mezun olanların diğer alanlardan mezun olanlara göre müzik aleti çalma oranları daha fazladır. Program ve müfredat sonuçlarına göre; öğretmenler müzik dersini program ve müfredat açısından faydalı bulmuşlar; kazanımlara ve ders saati süresine kısmen katılarak görüş bildirmişlerdir. Araştırmanın öğretmen alan yeterliliği sonuçlarına göre; öğretmenler bu dersi gereksiz görmemektedirler. Müzik dersi için sınıf öğretmeleri kendilerini yetersiz görmekte, müzik aleti çalma konusunda kursa ihtiyaç duymakta ve bu derse alanında uzman kişilerin girmelerini istemektedirler. Ayrıca lisans eğitiminde aldıkları müzik ve drama eğitimlerinin yetersiz olduğunu düşünmektedirler. Araştırmanın ders işleme süreci sonuçlarına göre; öğretmenler bu derste müzik dışında farklı bir ders işlemeyip müzik dersini severek işlemektedirler. Bu dersi çoğunlukla şarkı söyleterek ve kendi planlarına göre işlemeyi tercih eden öğretmenler, öğrencileri uygulama (müzik aleti çalma) ve teorik (müziksel terimler) sınavlarla değerlendirmemektedirler.
Myra/Andriake antik kentinin yıkılmasına neden olan tarihsel depremlerin ve izlerinin incelenmesi
Bu çalışmada, Güneybatı Anadolu'da Antalya İli Demre ilçesinde M.Ö. 4. yy'da kurulmuş bir Orta Likya kenti olan Myra/Andriake antik kentinin, M.S. 60-68, 141, 529-530 ve 7. yy depremlerinden etkilendiği belirlenmiştir. Bölgede mostra veren kayaç gruplarının tamamıyla otokton kayaçlardan oluştuğu belirlenmiştir. Çalışma sahasının yapısal gelişiminin ortaya konabilmesi için inceleme alanındaki tüm yapısal veriler tespit edilerek ve bu verileri üzerinde bulunduran 1/100.000 ve 1/25.000 ölçekli jeoloji haritası yapılmıştır. İnceleme alanındaki tabaka düzlemlerinin konumu ölçülerek ? diyagramı yapılmış, yapılan diyagram değerlendirilerek bölgeye etkiyen egemen gerilme yönleri belirlenmeye çalışılmıştır. Yapılan coğrafi bilgi sistemi çalışmaları ve arazi gözlemleri ile Demre Ovası'nın jeolojik ve tektonik oluşumu yorumlanmıştır. Bölge 1. derece deprem bölgesinde bulunduğundan antik kent ve çevresinde çok sayıda deprem meydana gelmiştir. Jeoarkeolojik çalışmalar kapsamında Myra/Andriake antik kenti içindeki yapılarda bu depremlerin oluşturduğu hasarlar belirlenmiştir. Büyük isçilikler ve ustalıklarla yapılmış bu sağlam yapıların büyük bir kısmı çatlamış, yerlerinden oynayarak deforme olmuş; bazıları ise belli doğrultularda yıkılarak harabe haline dönüşmüştür. Antik kent içindeki yapı duvarlarındaki yıkılmalar, kırılarak bölünmeler, sütunların düşüş biçimi, duvarlardaki yamulma ve çökmeler, taş duvar parçalarındaki dönmeler ve itilmeler, yapılardaki sistematik çatlaklar tespit edilmiştir. Yapılardaki bu sismik hasarların belirlenmesi ve tarihlenmesiyle bölgenin jeoarkeolojik gelişimi ortaya konmaya çalışılmıştır. Tüm elde edilen verilerin ışığında Demre Ovası'nda yer alan ve Myra/Andriake antik kenti ile yakın çevresini kapsayan bölgenin aktif tektoniğine ilişkin saha çalışmaları yapılmış, tarihsel dönemlerde antik kenti etkilemiş olan ve gelecekte de bölgeye tekrar etkiyebilecek nitelikteki faylar ile bunların bölgede yaşanmış depremlerle olan ilişkileri belirtilmiştir.
Teknoorganik eğitim modeliyle ilk okuma ve yazma öğretiminde Makey Makey kullanımının öğrencilerin akademik başarılarına ve tutumlarına etkisi
Bu çalışmada, ilk okuma ve yazma öğretiminde teknoorganik eğitim modeliyle ilk okuma ve yazma eğitiminin öğrencilerin akademik başarısına ve tutumlarına etkisini Makey Makey Kit uygulamaları kapsamında incelemek; eğitimcilerin, öğrencilerin ve öğrenci velilerinin modele ve model kapsamında kullanılan kite dair genel görüşlerinin tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Araştırmada eğitim ve teknoorganik eğitim kavramları üzerinde durulmuş, teknoorganik eğitim alanında uygulamalar, alternatif eğitim modelleri ve kodlama temelli eğitimin öğrenci başarısı üzerindeki etkisine ilişkin araştırmalar incelenmiştir. Araştırmanın nicel boyutunun örneklemini Şanlıurfa ili Ceylanpınar ilçesine bağlı Büyükçaylı köyünde bulunan Şanlı İlkokulu 1. sınıf öğrencilerinden 35 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın nitel boyutunun çalışma grubunu deney grubunda yer alan 18 öğrenci, 5 sınıf öğretmeni ve 18 öğrenci velisi oluşturmaktadır. Araştırmada nicel ve nitel araştırma desenlerinin birlikte kullanıldığı karma yöntem kullanılmıştır. Karma desenlerden açımlayıcı sıralı karma yöntem deseni kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda deneysel desen türlerinden yarı deneysel desen kullanılmıştır. Nicel boyutun veri toplama aşamasında araştırmacı tarafından geliştirilen Okuma Yazma Tespit Formu, Okuduğunu Anlama Formu, Dikte Çalışması Formu ve Okuma Hızı Ölçme Formu kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda ise fenomenoloji(olgubilim) deseni kullanılmıştır. Bu kısımda veriler öğrenciler, eğitimciler ve velilere uygulanan yarı yapılandırılmış görüşme formlarıyla toplanmıştır. Araştırmada, grup eşleştirme yöntemi ile seçkisiz yerleştirme yapılarak deney ve kontrol grubu belirlenmiş; deney grubu 18, kontrol grubu 17 öğrenciden oluşmuştur. Deney grubunda ilk okuma ve yazma öğretimi sürecinde Teknoorganik Eğitim Modeli Makey Makey kitiyle gerçekleştirilirken kontrol grubunda Geleneksel Eğitim Modeli ile eğitime devam edilmiştir. Araştırmada nicel veriler, Mann Whitney U testi kullanılarak çözümlenmiştir. Nitel veriler ise içerik analizi kullanılarak çözümlenmiştir. Nicel veri analizinden önce her test için normallik dağılımına bakılmıştır. Yapılan çalışmalar sonucu grupların normal dağılım göstermediği belirlenmiştir. Bu nedenle nicel verilerin analizinde Mann-Whitney U Testi kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutundan toplanan verilerin analizinde ise içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutuna ilişkin verilerin analiz sonuçlarına göre deney ve kontrol gruplarının okuduğunu anlama testlerinde 5 testten 3'ünde, dikte çalışması testlerinin ve hızlı okuma becerisi testlerinin tamamında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Bulunan farkların tamamının deney grubunun lehine olduğu görülmüştür. Araştırmanın nitel boyutuna ilişkin verilerin analiz sonuçlarına göre öğrencilerin teknoorganik eğitim modeli ve Makey Makey kitine ilişkin görüşlerinin olumlu olduğu görülmüştür. Uygulanan yöntemin öğrencilerin dikkatini çektiği, derse olan güdüyü ve öğrenme motivasyonlarını arttırdığı tespit edilmiştir. Öğretmenler yöntem ve kite dair öğrenmeyi kolaylaştırdığı, birden fazla duyuya hitap ettiği, ilgi çektiği, kalıcı öğrenmeyi sağladığı ve teknoloji-doğa dengesini korumada etkili olduğu şeklinde görüş belirtmişlerdir. Velilerin ise makey makey kiti ve tekno-organik eğitim modeliyle ilk kez karşılaştıkları ve ilk okuma ve yazma eğitiminde etkili olacağını düşündükleri tespit edilmiştir. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda nitel ve nicel verilerin birbirini destekler nitelikte olduğu, Teknoorganik Eğitim Modeli ve Makey Makey kitinin okuma ve yazma öğretim sürecini olumlu yönde etkilediği görülmüştür.