Açık kalp cerrahisi geçiren hastalarda solunum egzersizlerinin dispne skoru ve egzersiz toleransına etkisi

Bu araştırma kalp cerrahisi geçiren hastalarda solunum egzersizlerinin dispne skoru ve egzersiz toleransına etkisini incelemek amacıyla yarı deneysel olarak yapılmıştır. Araştırmanın verileri Ekim 2012- Eylül 2014 tarihleri arasında İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi kalp damar cerrahisi biriminde yatan ve ilk kez açık kalp cerrahisi geçiren hastalardan toplanmıştır. Araştırmanın örneklemini power analiz sonucuna göre 41 deney ve 41 kontrol olmak üzere toplam 82 hasta oluşturmaktadır. Araştırmanın yapılabilmesi için Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurulu'ndan yazılı onay ve araştırmanın yapıldığı İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nden yazılı kurum izni alınmıştır. Örneklemi oluşturan hastalara araştırmanın amacı, riskinin olmadığı ve zarar vermediği açıklandıktan sonra, araştırmaya katılmayı gönüllü kabul eden hastalardan sözel ve yazılı onam alınmıştır. Deney grubu hastalara ameliyattan 24-48 saat önce IS ile solunum egzersiz eğitimi verilmiştir. Araştırmanın verileri ''Veri Toplama Formu'', ''Hasta İzlem Formu'', ''Borg Skalası'' ve ''Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği'' kullanılarak ve araştırmaya katılan hastalara ''6 Dakika Yürüyüş Testi'' uygulanarak toplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizi SPSS 15.0 for Windows paket programında yapılmıştır. Sürekli değişkenlerin normal dağılımına uygunluğuna bakmak için Kolmogorov Simirnov ve Shapiro-Wilk normallik analizi, Pearson Chi-Square ve Fisher's Exact testi, Mann Whitney U, Wilcoxon Signed Ranks, Friedman varyans istatistiksel analizleri (post hoc Bonferroni düzeltmeli Wilcoxon Signed Ranks) kullanılmıştır. p<0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. KABG ameliyatı geçiren hastalarda BKI (p=0,201), EF (p=0,849) ve kross klemp süresi (p=0,215) ortalamaları açısından deney ve kontrol grubu hastalarında istatistiksel olarak anlamlı fark olmadığı bulunmuştur. Deney grubundaki hastaların BKI 28,32±4,29, kontrol grubundaki hastaların BKI 26,88±4,53'tür. Deney grubundaki hastaların ejeksiyon fraksiyon yüzdeleri 53,78±8,86 kontrol grubundaki hastaların ise 54,15±8,51'dir. Kross klemp süreleri ise deney grubunda 36,24±12,19, kontrol grubunda 39,05±11,83 dakikadır. Çalışma sonucunda deney grubundaki hastalarda IS ile yapılan solunum egzersizlerinin dispne skoru üzerinde ve taburculuk sonrası GYA puanları üzerinde olumlu etkisi olduğu ancak 6DYM üzerine etkisi olmadığı bulunmuştur.